W ramach cyklu „Z pola 2023” prezentujemy technologię siewu rzepaku w tzw. uprawie pasowej (Strip Till), która idealnie wpisuje się w ekoschemat „rolnictwo węglowe i zarządzanie składnikami odżywczymi poprzez uproszczone systemy upraw”. Siewniki Horsch Focus TD umożliwiają jednoczesne przygotowanie łoża siewnego, depozyt nawozu pod korzeń oraz w warstwie wierzchniej gleby, a także siew nasion - wszystko to w jednym przejeździe roboczym.
Horsch Focus TD: Uniwersalność i Dostosowanie do Potrzeb
Model 3-metrowy Focus TD stanowi doskonałe połączenie uprawy pasowej i siewu, dedykowany dla średnich i mniejszych gospodarstw rolnych. Siewnik ten dziedziczy wszystkie zaawansowane opcje wyposażenia znane z większych modeli serii Focus, co pozwala na precyzyjne dostosowanie maszyny do specyficznych warunków uprawowych. Kluczowym elementem jest wał oponowy, który zapewnia głębokie zagęszczenie gleby, tworząc tym samym optymalne łoże siewne przed redlicą siewną. Przed wałem umieszczono różnorodne narzędzia do wyrównywania gleby, tworzenia redlin lub kruszenia, w zależności od potrzeb i zastosowania.
Siewnik może być wyposażony w dwa typy redlic siewnych:
- Redlice TurboDisc: zalecane do siewu w glebie z mniejszą ilością resztek pożniwnych.
- Redlice TurboEdge: gwarantują intensywne oczyszczanie bruzdy siewnej z resztek pożniwnych i doskonałe prowadzenie na zadanej głębokości dzięki zintegrowanej rolce dociskowej na korpusie siewnym.
Ewolucja Siewnika Horsch Focus: Prototyp Kolejnej Generacji
Obserwowany na polach prototyp, prawdopodobnie będący nową wersją siewnika Focus, wyróżnia się zmodyfikowanym układem jezdnym - zamiast wielu mniejszych kół w sekcji zagęszczającej zastosowano kilka większych. Najbardziej intrygujące są jednak zmiany w przedniej części roboczej. Każdy ząb uprawowy został wyposażony w pionową tarczę tnącą, która nie tylko poprawia przecinanie resztek pożniwnych, ale także zapobiega zapychaniu się zęba. Dodatkowo, po bokach każdego zęba znajdują się dwie niewielkie tarcze pełniące funkcję stabilizatorów i elementów oczyszczających.
W tylnej części maszyny uwagę zwraca szyna siewna typu SingleDisc, znana z siewników Avatar, zamontowana na trzypunktowym układzie zawieszenia. Obecność dwóch głowic rozdzielających oraz osobne prowadzenie przewodów do szyny siewnej sugeruje, że maszyna została zaprojektowana z myślą o jednoczesnym aplikowaniu dwóch różnych materiałów (np. nasion i nawozu) w różnych miejscach lub na różnych głębokościach. Choć Horsch oficjalnie nie potwierdza prac nad nową wersją Focusa, obserwowany prototyp może wkrótce stać się następcą obecnej generacji.
Technologia Strip Till z Horsch Focus TD i Systemem Siewu Pronto
Firma Horsch podczas cyklu seminariów prezentowała bezpłużne rozwiązania do siewu w technologii Strip Till. Szczególny nacisk położono na uprawę pasową wykonywaną maszyną Horsch Focus w połączeniu z systemem siewu Pronto. Taki zestaw, nazwany Focus TD, umożliwia pasowe spulchnianie gleby za pomocą zębów TerraGrip, które usuwają resztki pożniwne z miejsca przyszłego siewu. Podczas pracy istnieje możliwość podawania nawozów płytko, głęboko lub w proporcji 50/50%. Redlice siewne TurboDisc podążają za śladem zębów TerraGrip i kół. Szerokość międzyrzędzi wynosi 30 cm dla rzepaku i 15 cm dla zbóż. Siewnik ten umożliwia również siew kukurydzy.
Siewnik Horsch Focus TD oferowany jest w trzech szerokościach roboczych: 4, 6 i 7,2 metra. Zbiornik o pojemności 5 tysięcy litrów można podzielić na część nasienną i nawozową w proporcjach 40/60%.
Wybór Technologii Siewu: Tradycyjna, Pasowa i Bezpośrednia
Podczas seminariów siewu organizowanych przez firmę Horsch w maju 2023 roku, podkreślano możliwość wyboru pomiędzy technologiami siewu: tradycyjną, pasową i bezpośrednią. Do każdej z nich dedykowana jest inna maszyna produkowana przez Horsch. Przedstawiono również znaczenie odpowiedniego rozrzucenia resztek pożniwnych podczas żniw, podkreślając, że słabo rozdrobniona i nierównomiernie rozrzucona słoma może stanowić problem przez lata. Natomiast resztki pocięte na mniejsze fragmenty są cennym nawozem, chroniącym glebę przed nagrzewaniem i erozją.
Po zbiorze kombajnem zbożowym kluczowa jest walka z samosiewami i chwastami poprzez pobudzanie ich nasion do skiełkowania. Na przykład, po zbiorze rzepaku Horsch poleca stosowanie podwójnego wału nożowego Cultro TC, który nie tylko łamie łodygi, ale także wykrusza nasiona z łuszczyn. Pracujące za wałem zgrzebło ułatwia ich delikatne przykrycie glebą, co często wystarcza do skiełkowania.
Popularność Siewników Horsch w Polsce: Focus TD na Czele
W Polsce tradycyjnie najlepiej sprzedającymi się maszynami marki Horsch były siewniki serii Pronto. Jednakże, siewniki Focus, przeznaczone do siewu pasowego, zdobywają coraz większą popularność. Obecnie proporcja sprzedaży między Pronto a Focus TD wynosi około 60:40%, podczas gdy w 2019 roku było to 90:10%. Wzrost zainteresowania Focus TD jest szczególnie widoczny w rejonach z glebami lekkimi, gdzie możliwość podania nawozu pod korzeń w czasie suszy stanowi istotną korzyść. Docisk redlicy jednotalerzowej może wynosić aż 350 kg, co jest wynikiem dużej masy maszyny i siły wywieranej przez siłownik hydrauliczny.
W Polsce pracuje już co najmniej 80 agregatów uprawowo-siewnych Horsch Focus TD. Pomimo tego, że są to duże, złożone i relatywnie drogie maszyny (6-metrowy z podwójnym zestawem redli kosztuje około 110 tys. euro), ich popularność stale rośnie. Sukces Focusa wynika przede wszystkim z efektu ekonomicznego, gdzie główne zadanie dużych zębów polega na spulchnieniu gleby na dużej głębokości (do 30-35 cm) i podaniu nawozu mineralnego. Celem jest odpowiednia koncentracja składników pokarmowych. Rząd talerzy za zębami spulchniającymi zamyka i zasypuje bruzdy. Wymienna sekcja wysiewająca z aparatami ustawionymi dla rzepaku co 30 cm lub dla zbóż co 15 cm znajduje się za wałem. W przypadku siewu rzepaku aparaty są ustawione w linii pokrywającej się z wysiewem nawozu, co sprzyja szybkiemu rozwojowi głębokiego systemu korzeniowego i lepszemu przygotowaniu do przezimowania. Nawóz podawany jest przez aparat wysiewający taki sam jak w siewnikach zbożowych. Zbiorniki na nawóz lub nasiona mają pojemności 2000 i 3000 litrów.
Zaleca się, aby gleba przed użyciem Focusa była po uprawce, a nie bezpośrednio w ściernisko. Agregat uprawowo-siewny Horsch Focus TD jest dostępny w wersjach 4, 6 i 7,5 metra. Planowane jest wprowadzenie wersji 3-metrowej.
Porównanie z Innymi Maszynami i Perspektywy Rozwoju
W dyskusjach rolników pojawia się porównanie siewnika Horsch Focus TD z innymi maszynami, np. z siewnikiem Czajkowski w połączeniu z Vaderstad Tempo. Opinie na temat materiału użytego w maszynach Czajkowskiego bywają negatywne, podczas gdy Horsch jest postrzegany jako producent dopracowanych maszyn, który uwzględnia uwagi użytkowników. Technologia uprawy pasowej jest uznawana za jedną z najbardziej przyszłościowych i ekonomicznie uzasadnionych. Możliwość samodzielnego zbudowania maszyny do tej technologii za około 20 tysięcy złotych jest atrakcyjna dla gospodarstw od 20 ha z mocą ciągnika około 80 KM.
Zauważalna jest dominacja kapitału zagranicznego, głównie niemieckiego, w sektorze maszyn do siewu w Polsce. Niektórzy krytycy wskazują, że takie sytuacje mogą blokować postęp i sprzedaż maszyn starszej generacji, hamując konkurencyjność polskiej gospodarki. Argumentuje się, że sprzedaż większej liczby maszyn (np. Joker, Terrano, Tiger plus Pronto) może być bardziej opłacalna dla producenta niż sprzedaż jednej maszyny typu Focus. Istnieje obawa, że wprowadzanie postępu na polskie pola może być opóźnione, ponieważ nowe technologie mogą zmniejszyć zapotrzebowanie na maszyny.
Horsch Avatar: Alternatywa dla Trudnych Warunków
Siewnik Horsch Avatar jest opisywany jako maszyna o dużym potencjale, szczególnie we Francji, gdzie zyskuje popularność jako druga maszyna do siewu. Jest to alternatywa dla trudnych sytuacji na polach, które zdarzają się coraz częściej w europejskich gospodarstwach. Brak wału i sekcji uprawowej daje mu przewagę nad innymi maszynami do siewu. Avatar ułatwia walkę z odpornymi chwastami, tworząc wąską bruzdę, która nie pobudza nasion chwastów do kiełkowania. Sprawdza się zarówno podczas siewu w ekstremalnej suszy, jak i na glebach bardzo wilgotnych. Jest również wykorzystywany do siewu bezpośredniego na polach z bujnym poplonem, bez konieczności jego wcześniejszego niszczenia.