Opryskiwacz to jedna z kluczowych maszyn w każdym gospodarstwie, a jego prawidłowe funkcjonowanie ma bezpośredni wpływ na skuteczność zabiegów ochrony roślin i ostatecznie na plony. Właściwa kalibracja opryskiwacza jest zatem niezwykle ważna, aby zapewnić optymalne dawkowanie cieczy roboczej i uniknąć strat finansowych.
Dlaczego kalibracja opryskiwacza jest tak ważna?
Prawidłowa kalibracja opryskiwacza przekłada się na wymierne korzyści, takie jak oszczędność pieniędzy i lepsze plony. Odpowiednio skalibrowany opryskiwacz to pewność, że zakładana dawka cieczy zostanie równomiernie rozprowadzona na polu. W przeciwnym razie, np. gdy pompa nie zapewni wystarczającej wydajności, może dojść do sytuacji, że na pole trafi tylko 75% założonej cieczy, co skutkuje nieskutecznością zabiegu. Wraz z upływem czasu zmienia się charakterystyka rozpylaczy, dlatego chcąc uzyskiwać dokładnie założone dawki, należy wykonywać regularną kalibrację.
Jak przeprowadzić kalibrację opryskiwacza?
Kalibracja opryskiwacza nie jest skomplikowanym przedsięwzięciem i można ją przeprowadzić w kilku prostych krokach:
Krok 1: Pomiar prędkości roboczej
- Wyznacz odcinek o długości 100 metrów.
- Przejedź go z taką samą szybkością, jaką rozwiniesz podczas wykonywania oprysku (prędkość robocza). Dla pewności możesz wybrany odcinek przejechać dwa razy, a potem uśrednić wynik.
- Przypilnuj, żeby obroty silnika były stałe podczas pomiaru szybkości jazdy i późniejszego testu rozpylacza.
- Czas potrzebny na przejechanie 100 metrów zanotuj w sekundach.
Krok 2: Przygotowanie informacji o rozpylaczach i dawce cieczy
Przygotuj informacje o typie rozpylacza. Jeśli masz nowe, to pamiętaj, że wszystkie muszą być jednakowe. Z opakowania preparatu, którego używasz do oprysków, przeczytaj, jaką dawkę cieczy zaleca producent (w litrach na hektar). Należy wziąć pod uwagę rzeczywistą szybkość, z jaką jedzie traktor/opryskiwacz.
Krok 3: Obliczenie wymaganej wydajności rozpylacza
Mając te dane, należy obliczyć wymaganą wydajność rozpylacza. W tabeli użyte są wartości oparte na czystej wodzie, co jest ważne przy zakupie nowego kompletu rozpylaczy. Znając dawkę środka ochrony roślin i typ rozpylacza, należy wyszukać w charakterystyce danego rozpylacza w tabeli dawkę zbliżoną do założonej. Najkorzystniej jest to zrobić dla rozpylaczy LU120.. spośród dawek w zakresie prędkości 5-8 km/h i ciśnień 1,5-2,5 bar.
Krok 4: Test wydatku cieczy i regulacja ciśnienia
Upewnij się, że dysze do opryskiwacza polowego i filtry są czyste. Przed wykonaniem testu wypełnij połowę opryskiwacza czystą wodą. Podczas testu użyj pojemnika kalibracyjnego. Przystaw go do wybranej losowo dyszy i przez minutę zbieraj płyn wylatujący z urządzenia. Jeśli ilość cieczy odbiega od właściwej - obliczonej w kroku trzecim - to ciśnienie w opryskiwaczu polowym należy wyregulować. Pamiętaj: różnica między wydatkiem rzeczywistym a wyliczonym nie powinna przekroczyć ok. 5%. Podczas kalibracji warto skorzystać z jednego nowego rozpylacza, aby pomóc w porównaniu wydajności używanych rozpylaczy.
Kalibracja opryskiwacza w 3 prostych krokach
Tabela wydajności rozpylaczy
Dla uzyskania konkretnych parametrów, takich jak dawka 300 l/ha z rozpylaczami ID120-03 przy ciśnieniu 2 bar, aby uzyskać wartość dawki bardziej zbliżoną do 300 l/ha, należy uśrednić prędkość. Podobnie, dla dawki 500 l/ha z rozpylaczami TR80-02 przy ciśnieniu 5 bar, należy uśrednić prędkość, aby zbliżyć się do założonej dawki. Metody te są jednak przybliżone i wraz z upływem czasu charakterystyka rozpylaczy może się zmieniać, co podkreśla potrzebę regularnej kalibracji.
Poniżej przykład tabeli wydatków rozpylaczy, która pomaga w doborze parametrów pracy:
| Prędkość jazdy (km/h) | Ciśnienie (bar) | Dawka (l/ha) | Typ rozpylacza |
|---|---|---|---|
| 6 | 2 | 200 | ID120-03 |
| 7 | 2.5 | 250 | ID120-03 |
| 8 | 3 | 300 | ID120-03 |
| 6 | 4 | 400 | TR80-02 |
| 7 | 5 | 450 | TR80-02 |
| 8 | 6 | 500 | TR80-02 |
Po odnalezieniu w tabeli określonej dawki cieczy, wyniki odczytujemy następująco: z trzeciego wiersza kolumny - ciśnienie robocze, z drugiej kolumny wiersza - prędkość roboczą. Według tej zasady można dobierać dowolne prędkości i dowolne ciśnienia (w dozwolonych i wskazanych agrotechnicznie i technicznie granicach), również przy innych rozstawach drzew oraz przy innych rozpylaczach, korzystając z tabel.
Wybór pompy do opryskiwacza 15 m
Wybór odpowiedniej pompy jest kluczowy dla efektywnego działania opryskiwacza. Rolnicy często zastanawiają się, jaką pompę wybrać dla lanc 15 m. Z doświadczenia wynika, że lepiej mieć "malutki zapasik" wydajności. Pompa o wydajności 150 l/min jest często rekomendowana, ponieważ 130 l/min może okazać się niewystarczająca. Jednak należy uważać, aby nie przesadzić z wydajnością pompy. Jeśli zbyt dużo cieczy będzie szło na mieszadło, przy niektórych środkach może dojść do nadmiernego pienienia się, co skutkuje przelewaniem się cieczy. Dla małych zbiorników (do 1000 litrów) 150 l/min zazwyczaj wystarcza, natomiast dla dużych (1500-2000 litrów) można rozważyć pompy o wydajności 170 l/min, a nawet więcej. W przypadku belek 15 m, pompa o wydajności 100 l/min może być wystarczająca, zwłaszcza jeśli uwzględni się rodzaj używanych dysz i liczbę mieszadeł w opryskiwaczu.
Ustawienia komputera w opryskiwaczu
Współczesne opryskiwacze są coraz częściej wyposażone w komputery polowe, które znacznie ułatwiają kalibrację i sterowanie pracą maszyny. Komputer polowy lub automatyczne sterowanie opryskiwaczem marki TeeJet, wykonuje większość pracy za użytkownika, zapewniając precyzję. W przypadku zmiany szerokości belki, np. z 24 m na 21 m, należy odpowiednio zmienić ustawienia w sterowniku. Jeśli masz komputer, w którym zapisane są dawki 200, 300 i 400 l/ha, a skrócisz belkę do 15 metrów, to dawka zapisana w komputerze (np. 200 l/ha) będzie odpowiednia do wydatku cieczy na hektar, pod warunkiem prawidłowej kalibracji. Kalibrując opryskiwacz sadowniczy, obliczasz lub ustalasz właściwą dawkę cieczy, biorąc pod uwagę szerokość i wysokość drzew oraz rozstawienie rzędów. Następnie mierzysz czas przejazdu testowego traktora/opryskiwacza i właściwą prędkość. Na koniec tabela wydatków rozpylaczy pozwala sprawdzić, ile potrzeba litrów substancji na minutę.
Polskie opryskiwacze
Polskie opryskiwacze cieszą się powodzeniem w mniejszych i średnich gospodarstwach. Są coraz lepiej wyposażone i atrakcyjne cenowo względem zachodnich konkurentów. Na rynku dostępne są maszyny takich producentów jak Agrofart, Biardzki, Bury, Krukowiak, Stanimpex, Tad-Len i Unia. Większość opryskiwaczy w standardzie ma hydraulicznie rozkładaną belkę i jest dostępna z belkami o różnej szerokości. Coraz więcej rolników decyduje się na wyposażenie opryskiwacza w komputer z funkcją sterowania dawką i ciśnieniem. Polscy producenci coraz częściej stosują systemy rolnictwa precyzyjnego w swoich opryskiwaczach, m.in. kontrolę sekcji czy zmienne dawkowanie.
tags: #opryskiwacz #15 #m #wydajnosc #tabela