Opryskiwacze Wentylatorowe: Technologie i Zastosowanie w Sadownictwie

Opryskiwacze wentylatorowe to kluczowe maszyny w nowoczesnym sadownictwie i uprawie winorośli, zapewniające skuteczną ochronę roślin przed chorobami i szkodnikami. Ich zadaniem jest równomierne rozprowadzanie preparatów, co przekłada się na zdrowe i wartościowe uprawy. Rynek oferuje szeroką gamę tych urządzeń, różniących się konstrukcją, wydajnością oraz zastosowanymi technologiami, aby sprostać zróżnicowanym potrzebom rolników.

Podstawowe Parametry i Funkcje Opryskiwaczy Wentylatorowych

Profesjonalne opryskiwacze wentylatorowe charakteryzują się solidną konstrukcją i zoptymalizowaną wydajnością. Przykładem jest OPRYSKIWACZ SADOWNICZY 200L, który został zaprojektowany z myślą o profesjonalnym użytkowaniu w sadownictwie. Posiada pojemny zbiornik na ciecz o pojemności 200 litrów, co umożliwia dłuższe sesje pracy bez konieczności częstego napełniania. Średnica wentylatora wynosząca 680 mm i wydajność 20 000 m³/h pozwala na skuteczne rozpylanie płynów ochrony roślin na dużych obszarach.
Wydajność pompy na poziomie 60 L/min oraz możliwość oprysku na powierzchni od 0,7 do 3 ha/h sprawiają, że parametry pracy można dostosować do wymagań konkretnej uprawy. Urządzenie waży 140 kg i jest przystosowane do mocowania na ciągnikach za pomocą TUZ Kat I/II, co zapewnia łatwość w obsłudze oraz stabilność podczas użytkowania.

Technologia Przepływu Powietrza

Ruch powietrza odgrywa kluczową rolę w procesie opryskiwania, przenosząc krople z rozpylaczy na liście drzew lub krzewów. Zwiększa on również ruch liści, co sprawia, że środek ochrony roślin wnika głębiej w drzewo. Dla zapewnienia wysokiej jakości oprysku, niezbędna jest odpowiednia, stała ilość powietrza. Wysokość i szerokość rozprowadzenia oprysku są bezpośrednio związane z ilością powietrza, podobnie jak prędkość jazdy. Zwiększenie ilości powietrza może wpłynąć na wzrost jednego lub kilku z tych parametrów, aby uzyskać optymalną wydajność. Ilość powietrza można regulować bezpośrednio na opryskiwaczu, na przykład za pomocą ustawienia dźwigni przekładni na dużą lub małą prędkość obrotową dmuchawy. Dzięki temu można dostosować oprysk do gęstości liści w zależności od stadium rozwoju roślin.

Techniki Zasysania Powietrza

W opryskiwaczach do winnic i sadów stosuje się dwie główne techniki zasysania powietrza: zasysanie za wentylatorem i zasysanie przed wentylatorem. Różnice w tych metodach wpływają na skuteczność i precyzję zabiegów.

Zasysanie za wentylatorem: Wysoka Wydajność

• Opryskiwacze z systemem zasysania za wentylatorem mają wysoką wydajność zasysania, aby generować duży przepływ powietrza.
• Nowy wentylator HF z opatentowanymi łopatkami może generować przepływ powietrza na poziomie 95 730 m³/h.
• Opatentowana konstrukcja wentylatora HF może wytworzyć do 20% większy przepływ powietrza niż standardowe wentylatory, co poprawia rozprowadzanie produktu poprzez szersze i wyższe rozprowadzanie.
• Zwiększa to wydajność oraz komfort pracy, szczególnie korzystne w przypadku maszyn z okrągłymi wentylatorami.

Zasysanie z przodu: Ochrona i Wydajność

• Zasysanie powietrza z przodu wentylatora pomaga chronić operatora przed kontaktem z aplikowanym produktem, ponieważ wszelki produkt przedostający się do przedniej części opryskiwacza zostanie zassany przez wentylator.
• Konstrukcja wentylatorów z przednim zasysaniem zapobiega również wciąganiu zanieczyszczeń, takich jak liście i skoszona trawa, eliminując ryzyko zablokowania wentylatora.
• Dzięki temu przepływ i objętość powietrza są stałe przez cały czas pracy.
• Wysoki przepływ powietrza nie jest konieczny w przypadku wentylatorów w kształcie litery V, które są przeznaczone do pracy z bliskiej odległości.

Rodzaje Wentylatorów i Ich Zastosowanie

Opryskiwacze są dostępne z różnymi rodzajami wentylatorów, dostosowanymi do konkretnych potrzeb upraw i warunków pracy.

Okrągłe Wentylatory

• Generują silny przepływ powietrza, umożliwiając oprysk z większej odległości.
• Skutecznie opryskują wysokie uprawy i drzewa.
• Charakteryzują się wszechstronnością i wysoką wydajnością, idealne do pokrywania dużych obszarów i pracy z różnymi rodzajami drzew.
• Przykładowe modele: GEO, GEO M, PDF 2, GEO M 2, GEO 2, ANTIS M 2 i ANTIS 2.

Wentylatory w Kształcie Litery V

• Przeznaczone do pracy w pobliżu drzew.
• Kierują strumień powietrza bezpośrednio na rośliny, zapewniając precyzyjne i równomierne pokrycie, idealne do zabiegów miejscowych.
• Konstrukcja i system zasysania z przodu minimalizują straty produktu i poprawiają skuteczność zabiegu.
• Przykładowe modele: ANTIS, PDF 2, ANTIS M 2 i ANTIS 2.

Wentylatory z Kierowanym Strumieniem Powietrza (np. OKTOPUS)

Zapewniają specjalistyczne rozwiązania dla specyficznych wymagań upraw.

Precyzja Dzięki Rozpylaczom i Pompy

Głowice z regulacją kierunku są precyzyjne i uniwersalne. Dzięki niezależnemu przepływowi powietrza i opryskowi regulowanym dyszą, rozprowadzanie jest równomierne i dokładnie kontrolowane. Zdejmowany rozpylacz, zamontowany na regulowanej głowicy, zapewnia optymalne formowanie kropli i ukierunkowany oprysk. W połączeniu z kierowanym i regulowanym przepływem powietrza, system ten zapewnia skuteczne i precyzyjne pokrycie.

Pompy odgrywają istotną rolę w opryskach. Muszą mieć wysoką wydajność, aby zapewnić stałe i niezmienne natężenie przepływu, także podczas intensywnej pracy. Na ogół są one wykonane z wytrzymałych materiałów odpornych na korozję i środki ochrony roślin. Producenci oferują mosiężne wersje dla niektórych opryskiwaczy, co czyni je bardziej trwałymi i niezawodnymi. Połączenie wydajności i trwałości przyczynia się do utrzymania doskonałej jakości oprysku przy jednoczesnym ograniczeniu obsługi serwisowej, co jest głównym czynnikiem wpływającym na żywotność maszyn rolniczych.

Systemy Regulacji dla Precyzyjnych Zabiegów

Różne systemy regulacji w opryskiwaczach mają bezpośredni wpływ na precyzję oprysku:

• Regulacja DPME (przepływ proporcjonalny do prędkości obrotowej silnika elektryczna) i DPM (natężenie przepływu proporcjonalne do prędkości obrotowej silnika) dostosowują natężenie przepływu do prędkości obrotowej silnika, co oznacza, że rozprowadzanie produktów dostosowuje się do zmian prędkości. Użytkownik może regulować ciśnienie elektrycznie z poziomu skrzynki sterującej w kabinie.
• Regulacja DPAE jest bardziej zaawansowana technologicznie: automatycznie dostosowuje natężenie przepływu do prędkości jazdy ciągnika, aby zapewnić równomierne dozowanie produktu przy każdej prędkości. System może być sterowany za pomocą dedykowanej skrzynki sterującej lub zintegrowany z terminalem ISOBUS, umożliwiając korzystanie z precyzyjnych funkcji, takich jak automatyczne wyłączanie sekcji na uwrociach.

Technologie te pomagają zoptymalizować dokładność, zmniejszyć straty produktu i poprawić jakość zabiegów ochrony upraw w sadach i na plantacjach.

Katalog Opryskiwaczy KUHN

KUHN oferuje szeroką gamę opryskiwaczy do sadów i winnic, od kompaktowych po wielkopowierzchniowe, dopasowanych do skali produkcji i indywidualnych potrzeb klientów.

Opryskiwacze Zawieszane

• Pojemność od 300 do 600 litrów.
• Przeznaczone do ciągników kompaktowych (o mocy od 15 do 60 KM).
• Idealne dla mniejszych gospodarstw.

Opryskiwacze Zaczepiane

• Wymagają większej mocy ciągnika (od 50 do 100 KM).
• Zbiorniki o dużej pojemności (1000, 1500, 2000 lub 3000 l).
• Rama nośna z osią, umożliwiająca rozprowadzanie środków ochrony roślin na dużych powierzchniach.

Wybrane Modele Opryskiwaczy Zaczepianych KUHN

PDF 2 (Podstawowe Modele)

• Przeznaczone do pracy w winnicach i sadach.
• Zbiornik o pojemności od 1000 do 2000 litrów.
• Tylna przystawka z wentylatorem zasysającym o średnicy 750 lub 850 mm.
• Manualna regulacja z elektryczną kontrolą sekcji.

GEO M 2 (Średniej Klasy)

• Zbiornik o pojemności od 1000 do 2000 litrów.
• Tylny wentylator zasysający o średnicy 900 mm.
• Idealne rozwiązanie do oprysków o dużych objętościach.
• Obudowa ochronna z jednej strony, elektryczna automatyczna regulacja przepływu, ulepszona stacja załadowcza i 3-stopniowa filtracja.

ANTIS 2 (Do Drzew Prowadzonych w Kielichach lub na Kratach)

• Zbiornik o pojemności od 1000 do 2000 litrów.
• Wentylator zasysający o średnicy 820, 850 lub 920 mm, w zależności od wybranego typu wentylatora.
• Pełna obudowa ochronna + osłona pod zbiornikiem, regulacja elektroniczna (kompatybilna z BUSCAN lub ISOBUS).

ANTIS M 2 (Średniej Klasy, do Winnic i Sadów)

• Zbiornik o pojemności od 1000 do 2000 litrów.
• Wentylator zasysający o średnicy 820 lub 920 mm.
• Spełnia wymagania w zakresie precyzji i funkcjonalności.
• Obudowa ochronna z jednej strony, elektryczna automatyczna regulacja przepływu, ulepszona stacja załadowcza i 3-stopniowa filtracja.

GEO 2 (Flagowa Seria)

• Zbiornik o pojemności od 1000 do 2000 litrów.
• Okrągła przystawka wentylatorowa o średnicy 850-950 mm.
• Zapewniają wysoką wydajność przepływu powietrza (do 95 730 m³/h, wysokość 12 m, odległość 16 m).
• Pełna obudowa ochronna + osłona pod zbiornikiem, regulacja elektroniczna (kompatybilna z BUSCAN lub ISOBUS).
• Ergonomiczna stacja załadowcza z opcjonalną komorą indukcyjną do środków chemicznych.

Kluczowe Cechy Konstrukcyjne Opryskiwaczy KUHN

• Ocynkowana powłoka ramy: Pełne zabezpieczenie przed korozją, zwiększona trwałość.
• Konstrukcja zbiornika 3 w 1: Zbiornik główny, zbiornik na czystą wodę i do mycia rąk, zapewniająca idealną równowagę podczas transportu i użytkowania.
• Opcje kół: Szerokie, niskociśnieniowe do suchego lub miękkiego podłoża w celu maksymalizacji stabilności.
• Regulowane półosie: Dwie pozycje (stabilność na nierównym lub pochyłym terenie oraz możliwość zwiększenia prześwitu).

Opcje Dyszy

• Dyszel prosty: Doskonała stabilność, idealny, gdy przestrzeń nie jest ograniczona.
• Dyszel przegubowy: Pozycja transportowa zablokowana dla zapewnienia stabilności, pozycja robocza zapewnia mniejszy promień skrętu.
• Dyszel obrotowy: Mocowany na ramionach podnośnika ciągnika, wyjątkowa zwrotność dzięki tylnemu punktowi obrotu.

Wyposażenie i Akcesoria

Opryskiwacze KUHN wyposażone są w zaawansowane rozwiązania, takie jak:

• Stacje załadowcze z centralnymi zaworami (4 zawory, w zależności od zakresu).
• Kosz mieszający do płynnego rozcieńczania i opcjonalna płuczka do pojemników.
• Trójstopniowy system filtracji (napełnianie, zasysanie, tłoczenie).
• Systemy płukania zbiorników z obrotowymi dyszami (opcjonalnie).
• Pompy zamontowane z przodu dla łatwego dostępu.

Dostępne akcesoria i opcje obejmują sprzęgło, proste łopatki wentylatora, górne deflektory, podwójne wyloty na wentylatorach, drugi rząd rozpylaczy, płuczkę do pojemników, miskę indukcyjną do środków chemicznych oraz system płukania zbiornika.

Wieloaspektowe Rozwiązania Włoskiego Producenta Andreoli

Firma Andreoli, włoski producent opryskiwaczy, oferuje m.in. model Eco 1500, jeden z mniejszych opryskiwaczy sadowniczych. Wyposażony jest w pompy membranowe z mosiężnymi głowicami i rozdzielaczami, z wydatkiem 160 l/min przy ciśnieniu 50 barów. Potrójne rozpylacze są montowane w dwóch lub czterech sekcjach. Opryskiwacze Andreoli wyposażone są w wydajny wentylator wykonany ze specjalnej stali nierdzewnej, zasysający powietrze przez jeden duży otwór w przedniej części maszyny. System łopat kierujących eliminuje zawirowania powietrza, zapewniając jednorodną aplikację oraz równomierne nakładanie środków ochrony roślin. Przystawka wentylatorowa występuje w kilku wersjach, w zależności od wysokości roślin i zagęszczenia koron.
Warto również zwrócić uwagę na dyszel: poza skrętnym i standardowym sztywnym, Andreoli montuje także dyszel Superturn, z podwójnym mechanizmem stożkowym (przekładnią). Takie stałe połączenie i przekazywanie napędu nie przeszkadza w wykonywaniu nawet bardzo ostrych zakrętów, bez możliwości uszkodzenia wału przegubowo-teleskopowego.

Wydajność i Innowacje w Sadownictwie Polskim

W sadownictwie polskim nadal wiele prac, takich jak zbiór owoców i zabiegi pielęgnacyjne, jest wykonywanych ręcznie. Jednak stały pośpiech i ciągłe zmaganie się z redukcją kosztów produkcji w celu zwiększenia rynkowej konkurencyjności owoców, wymusza poszukiwanie coraz bardziej wydajnych technologii. W związku z tym obserwuje się rosnące zainteresowanie rozwiązaniami, które umożliwiają wykonywanie kilku operacji jednocześnie, np. opryskiwania, koszenia, a nawet stosowania herbicydów podczas jednego przejazdu ciągnika lub też zwiększania prędkości roboczej.

Mimo dostępności kosiarek, opryskiwaczy i mocnych ciągników, łączenie tych zabiegów jest wciąż rzadkie w polskich sadach. Większym zainteresowaniem cieszą się natomiast możliwości zwiększenia prędkości roboczej podczas zabiegów ochrony roślin, choć przy obecnej technice opryskiwania sadów nie jest to jeszcze w pełni możliwe. W odróżnieniu od upraw polowych, gdzie zabiegi opryskiwania wykonuje się z prędkościami 12-15 km/godz., w sadach stanowczo odradza się przekraczanie prędkości 8 km/godz. z powodu zagrożenia obniżeniem skuteczności zabiegu (niewystarczająca równomierność rozłożenia środków ochrony roślin) i nadmiernych strat cieczy opryskowej.

Opryskiwacze Wielorzędowe

Alternatywą dla zwiększenia wydajności i redukcji kosztów jest zastosowanie opryskiwaczy wielorzędowych (2 lub 3-rzędowych), które skracają czas pracy maszyn i ludzi. Chociaż oferta odpowiednio przystosowanych maszyn do takiego zadania jest nadal niewielka, zachęca się krajowych producentów opryskiwaczy do poszerzenia swojej oferty.
Przykładem jest 2-rzędowy opryskiwacz do krzewów jagodowych opracowany przez firmę Agrola we współpracy z Zakładem Agroinżynierii IO-PIB. Jest on wyposażony w wentylator promieniowy i układ przewodów rurowych rozprowadzających strumień powietrza do 4 pionowych kolektorów rurowych zlokalizowanych w najbliższym sąsiedztwie chronionych krzewów. Na każdym z nich zamontowano po 4 gardziele strumienia powietrza, z których dwie skrajne pary mają możliwość regulacji położenia w celu dostosowania strumienia cieczy i powietrza do wielkości oraz kształtu krzewów, co zapewnia równomierną dystrybucję cieczy użytkowej. Adaptacje tych maszyn do sadów wymagałyby zwiększenia liczby gardzieli do 6-8 szt. oraz zwiększenia prześwitu do 3,0-3,5 m, a także opracowania odpowiednio solidnego zawieszenia dla układu emisji cieczy i powietrza.

Firma Bury Maszyny Rolnicze, wspólnie z Zakładem Agroinżynierii IO-PIB, zbudowała już 2-rzędowy sadowniczy opryskiwacz tunelowy. Istnieją również opryskiwacze 3-rzędowe, które w zależności od wersji, są wyposażone w wentylator promieniowy i zawiasowo składane sztywne kolektory rozprowadzające strumień powietrza wykonane z żywicy epoksydowej. Najpoważniejszą wadą wielorzędowych opryskiwaczy sadowniczych jest ich wyższa cena, związana z masą i nieco bardziej skomplikowaną budową, z powodu przestrzennie rozbudowanej konstrukcji i hydraulicznego napędu zespołów roboczych. Decyzja o ich zakupie musi być uzasadniona ekonomicznie.

Porównanie Opryskiwaczy Różnych Marek

Wybór opryskiwacza wentylatorowego często budzi pytania wśród sadowników. Doświadczenia użytkowników wskazują na różnice w działaniu i preferencje między poszczególnymi markami.

Porównując modele Dominiak i Lisicki, zauważa się, że oba mają swoje plusy i minusy. Pod względem rozkładu powietrza, żaden z nich nie jest idealny: Dominiak dmucha mocniej na środku kolumny, a Lisicki ma ten problem, choć w mniejszym stopniu. Oba opryskiwacze mają podobne zapotrzebowanie na moc, choć w Lisickim montowana jest mocniejsza pompa. Prędkość robocza może być nieco wyższa w Lisickim (9-13 km/h w zależności od wieku sadu) niż w Dominiaku (do 12 km/h). Dominiak ma kolumnę z kwasówki, co sugeruje większą trwałość; po dwóch sezonach na żadnym nie widać oznak korozji. Cenowo Lisicki wypada korzystniej. Wydatki cieczy wahają się od 250 do 450 l/ha, w zależności od miąższości korony i typu zabiegu, a wszystkie opryskiwacze są sterowane komputerowo.

Inny przykład to Lohmann Q80 (tradycyjny ciąg wentylatora z kolumną około 2,3m) oraz Dominiak z kolumną 3,2m. W kontekście wentylatora, model Lohmann z wentylatorem 90cm z tradycyjnym ciągiem kolumny, z 8 rozpylaczami Albuz zielonymi na stronę, ciśnieniem 12 bar i prędkością 8,5 km/h, pozwala na wydatek cieczy 700 l/ha przy rozstawie od 3.3-5m. Należy podkreślić, że równomierność wydmuchu w Dominiaku jest często krytykowana z powodu braku kierownic. Wielu sadowników preferuje opryskiwacze jednowentylatorowe z kolumną około 2,5 m i średnicą wentylatora 90 cm.

Współczesne sadownictwo dąży do unowocześniania i usprawniania pracy w gospodarstwach, co często oznacza poszukiwanie maszyn, które pozwolą skrócić czas pracy. Jest to szczególnie widoczne w dyskusji nad tym, czy ciągniki o mniejszej mocy (np. MF255 lub C360) poradzą sobie z opryskiwaczem dwuwentylatorowym, oraz nad wyborem między opryskiwaczem jedno- a dwuwentylatorowym.

tags: #opryskiwacz #wetylatorowy #yutube