Zawory Regulacyjne w Opryskiwaczach Rolniczych: Budowa, Działanie i Prawidłowa Regulacja

Wprowadzenie do Zaworów Stałociśnieniowych

Coraz częściej opryskiwacze rolnicze posiadają na wyposażeniu rozdzielacz z zaworem stałociśnieniowym. Jest to urządzenie, które umożliwia utrzymanie nastawionego wcześniej ciśnienia na stałym poziomie, niezależnie od liczby wyłączanych sekcji. Dzięki tej funkcji ciśnienie na rozpylaczach w pracującej sekcji opryskiwacza nie wzrasta w sytuacji wyłączenia jednej lub więcej sekcji, np. na uwrociu. Rozdzielacze z zaworem stałociśnieniowym są coraz tańsze, co sprzyja ich powszechnemu zastosowaniu w nowoczesnym rolnictwie.

Budowa i Funkcjonowanie Zaworu Sterująco-Rozdzielczego

Opryskiwacze rolnicze są wyposażone w zawór sterująco-rozdzielczy, który odpowiada za regulację ciśnienia i rozdział cieczy do sekcji opryskowych oraz innych odbiorników, takich jak rozwadniacz czy urządzenia płuczące. Zawór sterująco-rozdzielczy z zaworami kompensacyjnymi potocznie nazywa się rozdzielaczem stałociśnieniowym. Cały zawór sterujący, złożony z zaworu głównego, regulacyjnego i zaworów sekcyjnych, ma za zadanie utrzymywać stałe ciśnienie robocze oraz zasilać cieczą belkę polową i pozostałe elementy opryskiwacza. Wpływa on bezpośrednio na precyzję dozowania środków chemicznych.

Schemat budowy zaworu sterująco-rozdzielczego w opryskiwaczu rolniczym z zaznaczonymi zaworami głównym, regulacyjnym i sekcyjnymi

Elementy Składowe

  • Zawór główny: Odcina dopływ cieczy do zaworów roboczych i kieruje ją ponownie do zbiornika.
  • Zawór regulacyjny: Reguluje wartość ciśnienia roboczego. W przypadku jego wzrostu ponad normę, kieruje nadmiar cieczy do zbiornika.
  • Zawory sekcyjne: Kierują ciecz do poszczególnych sekcji opryskowych.

Zawór sterujący pełni kluczową rolę w regulacji ciśnienia, natężenia przepływu i dozowania oprysku.

Zasada Działania Zaworu Stałociśnieniowego

Główna zasada działania zaworu stałociśnieniowego polega na utrzymaniu nastawionego wcześniej ciśnienia na stałym poziomie. Odbywa się to niezależnie od liczby włączonych lub wyłączonych sekcji opryskowych. Dokładność działania tego zaworu ma decydujący wpływ na precyzję dawkowania cieczy opryskowej, co jest kluczowe dla efektywności i ekonomiki zabiegów.

Znaczenie Prawidłowej Regulacji Ciśnienia

Złe ustawienie ciśnienia w opryskiwaczu może prowadzić do znacznych strat i nieskutecznych zabiegów. Prawidłowa regulacja zapobiega miejscowemu przedawkowaniu środków ochrony roślin (ŚOR) i ogranicza znoszenie cieczy poza chronioną plantację. Co więcej, poprawna regulacja opryskiwacza nie tylko poprawia skuteczność zabiegów ochronnych, ale również pozwala oszczędzać środki ochrony roślin i dbać o środowisko, minimalizując ich negatywny wpływ.

Typowe Błędy i Konsekwencje Niewłaściwej Regulacji

Prawidłowe wyregulowanie tego typu zaworu często sprawia użytkownikom trudności. Często wynikają one z niezaznajomienia się z instrukcją obsługi lub wręcz lekceważenia jej zapisów. Nierzadko rolnicy uważają, że zawór nie działa prawidłowo lub że nie da się go wyregulować. Głównymi błędami podczas takich nastaw jest regulacja wszystkich sekcji jednocześnie lub też regulacja sekcji pracujących, a nie, jak powinno być prawidłowo, tych zamkniętych. Taka regulacja nic nie daje i nie przynosi oczekiwanych efektów. Należy pamiętać, że w najtańszych i najprostszych zaworach nie należy oczekiwać precyzyjnej regulacji; jednak wyregulowanie takiego zaworu jest możliwe, choć może wymagać zaakceptowania pewnej odchyłki, która wynika z jego konstrukcji.

Instrukcja Prawidłowej Regulacji Zaworu Stałociśnieniowego

Aby zawór działał prawidłowo i nie było zmian ciśnienia w układzie w momencie wyłączania poszczególnych sekcji, należy wyregulować każdą sekcję oddzielnie, po przełączeniu jej w pozycję „zamkniętą” - nigdy odwrotnie.

👉 jak skalibrować opryskiwacz? Regulacja zaworu kompensacyjnego stałociśnieniowego

Przygotowanie Opryskiwacza

  1. Opryskiwacz połączony z ciągnikiem i napełniony wodą.
  2. Włączamy opryskiwanie na wszystkich sekcjach.
  3. Mieszadło powinno pracować, rozwadniacz powinien być wyłączony.
  4. Obroty ciągnika i ciśnienie nastawiamy takie, jakie mają być podczas zabiegu opryskiwania.

Procedura Regulacji Poszczególnych Sekcji

  1. Następnie zamykamy pierwszą sekcję i obserwujemy manometr.
  2. Jeżeli ciśnienie zmieniło się, to należy je doprowadzić do wartości poprzedniej, obracając małym pokrętłem zaworu kompensacyjnego na tej sekcji, którą wyłączyliśmy.
  3. Obracając niewielkimi ruchami w lewo, zmniejszamy ciśnienie, w prawo - zwiększamy. Należy to robić z wyczuciem, ponieważ często w tańszych zaworach gwint na pokrętle ma duży skok i przekręcając nawet o niewielki kąt, następuje znaczna zmiana ciśnienia, co utrudnia regulację.

Weryfikacja i Dostrajanie

  1. Po wyregulowaniu kilkakrotnie włączamy i wyłączamy daną sekcję, sprawdzamy, czy pomimo manipulowania przełącznikiem (zaworem sekcyjnym/dźwigienką) ciśnienie pozostaje na niezmienionym poziomie.
  2. W razie potrzeby można doregulować.
  3. Gdy wyregulujemy pierwszą sekcję, należy przeprowadzić regulacje na kolejnych w ten sam sposób, zawsze pojedynczo, regulując pokrętłami tych sekcji, które zamykamy.

Pneumatyczne Zawory Regulacyjne w Opryskiwaczach

Infografika: schemat działania pneumatycznego zaworu regulacyjnego w systemie komputerowym opryskiwacza

Zaawansowane Sterowanie Elektroniczne

W nowoczesnych opryskiwaczach pneumatyczny zawór regulacyjny, zawór główny i pneumatyczne zawory sekcyjne tworzą zintegrowany system sterowania. Czujnik znajdujący się na osi rejestruje prędkość jezdną opryskiwacza, przepływomierz zaś ilość cieczy do opryskiwania w gałęzi tłocznej; operator obserwuje wartość ciśnienia roboczego na dyszy na manometrze glicerynowym. W przypadku, gdy wystąpi odchylenie od określonej dawki, komputer centralny wysyła sygnał zmiany ciśnienia cieczy za pośrednictwem zaworu regulacyjnego, który poprzez ciśnienie powietrza pomniejszy lub zwiększy otwór przelewowy zbiornika.

Zalety Systemów Pneumatycznych

Pneumatyczna armatura regulacyjna jest prosta w obsłudze, szybka i niezawodna. Przez dłuższy czas wytrzyma nawet ciśnienie 9 bar, dzięki czemu można pryskać pod większym ciśnieniem niż w przypadku dysz płaskostrumieniowych, by krople osiągały większą prędkość i nie były zbyt grube. Bez problemów może pracować z agresywnymi nawozami ciekłymi, nie obniża to jej okresu eksploatacji. Dzięki sprężeniu powietrza zawór regulacji działa również jako zawór tłokowy, co zmniejsza ilość przewodów na opryskiwaczu, a płukanie wszelkich układów przepływowych jest o wiele prostsze. Kolejną dużą korzyścią jest to, że na zimę nie trzeba wlewać do opryskiwacza mieszanki niezamarzającej; odwodnienie „do sucha” jest dzięki armaturze pneumatycznej niezwykle łatwe.

tags: #opryskiwacz #zawur #regulacyjny