Naprawa i regulacja pługa obrotowego

Prawidłowe ustawienie i regulacja pługa obrotowego ma kluczowe znaczenie dla efektywnej i równomiernej orki, a także dla długowieczności sprzętu. Proces ten bywa złożony ze względu na różnorodność konstrukcji pługów oraz odmienne podejścia do regulacji, prezentowane w różnych źródłach. Poniżej przedstawiamy uporządkowane informacje dotyczące najważniejszych aspektów regulacji i potencjalnych problemów technicznych.

Regulacja szerokości pierwszej skiby

Regulacja szerokości pierwszej skiby to jedno z podstawowych, a zarazem często błędnie interpretowanych ustawień pługa. Służy ona do optymalnego dopasowania pracy pługa do warunków i ciągnika.

Zastosowanie i cel regulacji

• W

  Agromechanice napisano, że dostosowuje się ją do rozstawu tylnych kół ciągnika.

• W RPT piszą, że:

  "...regulacji pierwszej skiby dokonujemy w drugim przejeździe. Pierwszy korpus powinien nieco nadkładać, aby wyrównać powierzchnię z poprzednim przejazdem".

• Ma to również związek ze ściąganiem pługa, albo ma wpływ na równomierną szerokość pozostałych skib.

Metody regulacji w różnych typach pługów

• W starszych pługach zagonowych ramowych zawieszanych, w stojaku znajduje się oś wykorbiona, która służy do regulacji pierwszej skiby i jednocześnie punktu pociągowego.
• W pługach obracalnych jednobelkowych te ustawienia dokonuje się razem lub oddzielnie za pomocą śruby rzymskiej albo siłownika.
• Należy pamiętać, że za pomocą osi wykorbionej nie zmienia się w rzeczywistości szerokości tylko pierwszej skiby, ale wszystkich jednocześnie, zmieniając przy tym kąt natarcia lemieszy.

Związek szerokości z głębokością orki

Inne źródła podają, że zmiana szerokości powinna być następstwem zmiany głębokości orki, tak aby był zachowany jednakowy stosunek szerokości do głębokości korpusu. Im głębiej, tym szerzej i na odwrót. Na zimę znowu lepiej zostawić glebę w ostrej skibie (wysztorcowaną), czyli głęboko i wąsko.

Regulacja szerokości roboczej pługa

Regulacja szerokości roboczej pługa to odmienne zagadnienie niż regulacja pierwszej skiby. W starszych pługach taka regulacja często nie występuje.

Rodzaje regulacji

• Może być mechaniczna skokowa albo hydrauliczna płynna.
• Co ciekawe, zmiana tej szerokości nie zmienia kąta natarcia lemiesza, co prawdopodobnie jest związane z zasadą czworoboku przegubowego.

Zmiana szerokości poprzez modyfikację liczby korpusów

Jeszcze innym zagadnieniem jest zmiana szerokości orki poprzez odejmowanie i dokładanie korpusów. Belka w takim przypadku musi mieć budowę kołnierzową, czy jak kto woli teleskopową, aby po odjęciu korpusu od tyłu nie wystawała "pusta" belka.

Regulacja głębokości orki w pługach obracalnych

W nowszych pługach obracalnych regulacja głębokości orki jest realizowana za pomocą nowoczesnych systemów, różniących się od tych stosowanych w starszych modelach.

Błędne przekonania a rzeczywiste rozwiązania

Często spotyka się stwierdzenie, że głębokość ustawia się za pomocą kółka kopiującego, co jest błędne w przypadku większości nowoczesnych pługów zawieszanych. Obecnie stosuje się regulację siłową lub pozycyjną, które wykluczają kółko kopiujące.

Jeśli ktoś chce pracować za pomocą regulacji kopiującej (kółka), musi ustawić podnośnik na dociążanie (regulację ciśnieniową), czyli podnoszenie pod mocno zmniejszonym ciśnieniem, aby nie dało rady podnieść pługa od ziemi (wtedy traci się dociążanie tylnej osi masą pługa).

Przesuwanie wzdłużne pługa

W nowszych pługach stosuje się również regulację w postaci przesuwania wzdłużnego pługa, co pozwala na wychylenie pierwszego korpusu poza rozstaw kół ciągnika.

Korzyści praktyczne

Dzięki temu obydwa koła ciągnika jadą po caliźnie, co może przyczyniać się do lepszego utrzymania kierunku jazdy i zmniejszenia oporów, a także do równomierniejszej orki.

Problemy z hydrauliką i podnoszeniem pługa

Wiele problemów z pracą pługa obrotowego wiąże się z nieprawidłowym działaniem układu hydraulicznego ciągnika. Dotyczy to zarówno obracania pługa, jak i jego podnoszenia.

Typowe usterki i objawy

• Problem z obracaniem: Ciągnik po podniesieniu pługa nie może go obrócić, siłownik przy pługu obróci tylko pług do połowy (tłok siłownika schowa się w cylinder) i dalej nie chce ruszyć (np. w Ursus 914 z pługiem Lemken).
• Powolne podnoszenie: Podnośnik podnosi bardzo wolno, niezależnie od tego, czy silnik jest zimny czy ciepły. Dodanie gazu niewiele zmienia szybkość. Siła podnoszenia jest prawidłowa, ale szybkość jest niska (np. Ford-New Holland 8340).
• Opadanie podnośnika: Podczas podnoszenia TUR-a czy obracania pługa, podnośnik opada. Dzieje się tak również po zgaszeniu ciągnika. Jeśli po zakręceniu zaworu pod siedzeniem podnośnik trzyma, może to wskazywać na problem z oringiem na tłoczysku (jeśli był robiony i jest sprawny, należy szukać innej przyczyny, np. pompa hydrauliczna).
• Brak reakcji podnośnika: Pług nie chce się opuścić ani podnieść wyżej. Pompa olejowa pracuje, wałek do przekaźnika mocy obraca się, a przy ruszaniu dźwigni hydrauliki zewnętrznej słychać syczenie (np. New Holland 8340).
• Zablokowanie EHR: W nowoczesnych ciągnikach (np. John Deere 6210) system EHR może złapać błąd i przestać działać, powodując opadnięcie pługa. Często pomaga postój i kilkukrotne odpalenie silnika. Przyczyną mogą być szczotki w alternatorze, ponieważ podnośnik jest sterowany prądem z alternatora.

Możliwe przyczyny i diagnostyka

• Szczelność pompy hydraulicznej: W przypadku problemów z siłą lub szybkością działania hydrauliki, należy sprawdzić szczelność pompy.
• Zawory przelewowe: Po prawej stronie pługów obrotowych często znajdują się dwa zawory przelewowe od siłowników obrotu, które uruchamiają się podczas przeciążenia. Odpowiadają one tylko za obrót i nie należy ich ruszać, jeśli problem nie dotyczy obrotu.
• Stan oleju hydraulicznego: Na rozgrzanym oleju problemy z podnoszeniem mogą się nasilać (np. pług Lemken Opal 90 w Ursus C360).

Dodatkowe aspekty i porady

Orka a klasa gleby

Głębokość orki (np. 20 cm jako orka średnia, przedsiewna) zależy od gleby. Na wielu IV klasowych "popielicach" warstwa orna jest tak płytka, że oranie powyżej 20 cm powoduje tylko wyciąganie piasku na powierzchnię.

Modyfikacje i ich konsekwencje

Zwiększanie mocy silnika ciągnika poprzez np. turbodoładowanie, bez wzmocnienia pozostałych elementów układu napędowego (sprzęgło, atak, skrzynia, mechanizm różnicowy), może prowadzić do ich zniszczenia przy pierwszym większym obciążeniu pod pługiem.

Starsze pługi zawieszane zagonowe (bez regulacji szerokości)

Dla pługów starszego typu, takich jak zawieszane zagonowe bez regulacji szerokości, kluczowe jest prawidłowe ustawienie pozostałych parametrów, takich jak poziomowanie i punkt pociągowy, aby zrekompensować brak możliwości regulacji szerokości.

Regulacja w pługach konnych

Kosiarki listwowe z możliwością zamontowania pługa oraz noży do glebogryzarki z silnikiem B&S 5hp po wyczyszczeniu gaźnika, wymianie kilku uszczelek i zalaniu nowym olejem, można wypróbować w roli kosiarki listwowej i pługa. Starsze pługi konne nadal są używane i wymagają specyficznej regulacji.

tags: #plug #obrotowy #naprawa