W koparkach, takich jak Terex, pompa paliwa odgrywa kluczową rolę w dostarczaniu paliwa ze zbiornika do silnika. Jej prawidłowe funkcjonowanie jest niezbędne do uruchomienia i pracy maszyny. Poniższy artykuł szczegółowo omawia zasadę działania pompy paliwa, potencjalne usterki oraz metody ich diagnozowania i zapobiegania.
Jak Działa Pompa Paliwa w Koparce Terex?
Zadaniem elektrycznej pompy paliwa jest dostarczenie paliwa pod wysokim ciśnieniem ze zbiornika do silnika, w zależności od wymogów zastosowania pojazdu. Paliwo jest tłoczone do wtryskiwaczy, które wtryskują je do cylindrów silnika. W koparce Terex, aby uruchomić pompę do tankowania paliwa, według DTR (Dokumentacji Techniczno-Ruchowej), należy odkręcić korek od baku, a następnie trzymać wciśnięty żółty przycisk. Jeśli po wciśnięciu przycisku nic nie słychać, oznacza to, że pompa prawdopodobnie nie działa.
Rodzaje Pomp Paliwa
Wyróżnia się dwa rodzaje pomp paliwa: liniową i znajdującą się wewnątrz zbiornika. Pompa wewnątrzzbiornikowa (umieszczana w zbiorniku) jest obecnie najczęściej stosowana. Jej umiejscowienie umożliwia redukcję hałasu wytwarzanego przez silnik elektryczny pompy paliwa, zapewnia również prawidłowe zasilenie pompy paliwem, smarując i chłodząc jej silnik. Gdy wirnik wewnątrzzbiornikowej pompy paliwa pracuje, łopatka porusza się wokół wirnika, tworząc ruch wirowy wewnątrz pompy. Paliwo przepływa wokół silnika pompy, zwiększając ciśnienie, i otwiera zawór zwrotny, a paliwo jest kierowane do przewodu paliwowego.
Zawór Przy Pompie
W niektórych modelach, takich jak wspomniana koparka Terex, przy pompie paliwa może znajdować się zawór. Jeśli zawór jest w pozycji pionowej, prawdopodobnie jest otwarty. Może on służyć do zapobiegania cofaniu się paliwa do węża, jeśli nie ma zaworka zwrotnego. W innych maszynach, np. w JS 145, taki zawór może nie występować, a pompa działa prawidłowo. Próba ustawienia zaworu poziomo i brak reakcji pompy wskazują na problem.
Zapotrzebowanie na Moc
Ze względu na stosowanie silników o dużej pojemności skokowej cylindra coraz częściej potrzebne są pompy paliwa o większej pojemności. Objętość wypływu tych pomp musi być zatem regulowana, aby dostosować ją do warunków pracy silnika. Jest to możliwe dzięki technologii turbinowej wewnątrzzbiornikowej pompy paliwa.
Diagnostyka Problemów z Pompą Paliwa i Uruchomieniem Koparki
Jeśli pompa paliwa w koparce Terex nie działa lub maszyna ma trudności z uruchomieniem, kluczowa jest dokładna diagnoza. Aby skutecznie rozwiązać problem lub dostarczyć mechanikowi niezbędnych informacji, należy zidentyfikować przyczynę awarii. Problemy z uruchomieniem lub jego brak najczęściej oznaczają awarię albo niewydajne działanie któregoś z systemów odpowiedzialnych za trzy podstawowe elementy działania silnika spalinowego: paliwo, powietrze i zapłon.

Najczęstsze Usterki Pompy Paliwa
Najczęstszą przyczyną awarii wewnątrzzbiornikowej elektrycznej pompy paliwa jest zanieczyszczenie zbiornika paliwa brudem i rdzą. Konieczne jest zatem, aby jej zamiennik został zainstalowany w czystym zbiorniku. Inną częstą przyczyną awarii wewnątrzzbiornikowej elektrycznej pompy paliwa są niesprawne połączenia elektryczne, takie jak obluzowane połączenia, niedostateczne uziemienie lub zbyt niskie napięcie podawane do pompy w wyniku przegrzania styków. Przed zainstalowaniem nowej pompy paliwa bardzo ważne jest dokonanie prawidłowej diagnozy, ponieważ prawdziwa przyczyna usterki może być inna, np. zatkanie filtra siatkowego, zanieczyszczenie filtra paliwa, uszkodzenie wskaźnika paliwa, a nawet bardzo niski poziom paliwa w zbiorniku.
Typowe Objawy Usterki Pompy Paliwa
- Brak pracy silnika: spalanie nie następuje ze względu na brak paliwa (ewentualnie trudny rozruch).
- Gaśnięcie silnika: wkrótce po uruchomieniu silnik gaśnie z powodu braku paliwa lub gaśnie, gdy pedał gazu jest wciśnięty.
- Niski komfort jazdy: szarpanie podczas przyspieszania ze względu na zmniejszenie ilości przepływu paliwa; niewystarczająca moc spowodowana brakiem wzrostu ciśnienia paliwa; szarpanie silnika; nieprawidłowe dźwięki.
Problemy z Uruchomieniem Silnika - Top Lista
- Brak paliwa: Najbardziej oczywisty powód, ale często pomijany. Upewnij się, że w zbiorniku jest paliwo.
- Brak paliwa na pompie wstępnej: Jeżeli na sitku w baku paliwa zebrała się duża ilość np. trocin/słomy lub złuszczonej farby, paliwo nie będzie dostarczane do pompy wtryskowej i maszyna nie odpali.
- Zanieczyszczone filtry paliwa: Zatkane filtry mogą blokować przepływ paliwa do pompy paliwa.
- Problemy z akumulatorem: Wyładowany lub uszkodzony akumulator nie dostarcza wystarczającej mocy do rozrusznika.
- Uszkodzony rozrusznik: Jeśli rozrusznik nie działa prawidłowo, silnik nie będzie można uruchomić przez zbyt niskie obroty.
- Problemy z układem zapłonowym: Wadliwe świece żarowe lub przekaźniki mogą uniemożliwić zapłon mieszanki, a tym samym odpalenie silnika.
- Zanieczyszczony filtr powietrza: Brak odpowiedniego przepływu powietrza do silnika może uniemożliwić jego uruchomienie.
- Problemy z pompą paliwa: Uszkodzona pompa paliwa nie dostarcza odpowiedniej dawki paliwa do silnika.
- Zapowietrzenie układu paliwowego: Powietrze w układzie paliwowym może blokować przepływ paliwa do pompy.
- Uszkodzenia mechaniczne silnika: Brak kompresji w cylindrach, pęknięcie głowicy lub inne uszkodzenia mechaniczne.
- Problemy z układem elektrycznym: Wadliwe przekaźniki, bezpieczniki lub połączenia elektryczne mogą uniemożliwić odpalenie silnika.
Diagnostyka Problemów z Układem Elektrycznym
Jeśli po przekręceniu kluczyka nic się nie dzieje, problem może leżeć w rozruszniku, który nie otrzymuje napięcia. Może to być spowodowane wadliwym przekaźnikiem, spalonym bezpiecznikiem lub uszkodzoną stacyjką. Warto sprawdzić, gdzie idą kable od pompy i czy bezpiecznik nie "strzelił". Może być również uszkodzony przełącznik, który wisi na kablach.
Jeżeli rozrusznik działa, ale bardzo powoli, a jego praca stopniowo zwalnia, przyczyną może być wyładowany akumulator, co często zdarza się w niskich temperaturach. Innym powodem może być uszkodzony system ładowania.
Jeśli rozrusznik działa energicznie, ale maszyna nadal nie odpala, problem może tkwić w układzie żarowym. Warto przekręcić stacyjkę do pozycji ON i odczekać 10 sekund, aby świece żarowe mogły się nagrzać. Jeśli świece nie dostają zasilania, przyczyną może być wadliwy przekaźnik, bezpiecznik, świece żarowe, świeca płomieniowa lub układ sterujący. Czerwony przycisk z trójkątem w "gąsce" również może mieć związek z układem elektrycznym, np. jako awaryjny wyłącznik.

Diagnostyka Problemów z Układem Paliwowym
Drugim częstym powodem nieodpalania jest uszkodzony lub niewydajny układ paliwowy. Jeśli układ nie jest w stanie zbudować odpowiedniego ciśnienia paliwa lub wtryski są zapchane, maszyna nie odpali.
Najpierw sprawdź, czy w baku jest paliwo. Wskaźnik paliwa mógł się popsuć, a problem ze złodziejami paliwa również nie jest wykluczony. Jeśli bak jest co najmniej w połowie pełny, sprawdź, czy po przekręceniu kluczyka słychać pracę pompy paliwa. Jeśli nie, problem może leżeć w niskim napięciu, słabej masie, uszkodzonym połączeniu elektrycznym lub spalonym bezpieczniku. W najgorszym wypadku sama pompa może być uszkodzona.
W niskich temperaturach z paliwa mogą wytrącać się parafina lub inne związki, które blokują przepływ paliwa przez filtry. Zużyte filtry paliwa mogą skutecznie zablokować przepływ paliwa na mrozie. Warto zadbać o ich wymianę przed nadejściem zimy. Układy paliwowe wyposażone w separator wody należy codziennie sprawdzać i usuwać wodę, zanim zamarznie.
Jeśli pompa pracuje, sprawdź, czy paliwo dochodzi do listwy wtryskowej. Upewnij się, że pompka ręczna działa prawidłowo i wyklucz zapowietrzenie układu paliwowego przez długie pompowanie ręczne.
Jeśli wszystkie powyższe elementy działają prawidłowo, problem może być bardziej skomplikowany, np. uszkodzenie silnika, brak kompresji w cylindrach, pęknięcie wału korbowego lub uszkodzony rozrusznik. W takim przypadku konieczna będzie wizyta w profesjonalnym serwisie maszyn budowlanych.
Tak funkcjonuje moduł doprowadzania paliwa (animacja 3D)
Prewencja - Jak Uniknąć Problemów z Uruchomieniem Maszyny
Większość problemów z odpaleniem wynika z zaniedbania konserwacji i przeglądów oraz niskich temperatur, które źle wpływają na silniki diesla. Podstawową czynnością prewencyjną są regularne przeglądy stanu technicznego. Sprawdzenie poziomu oleju, wydajności układu ładowania i wymiana filtrów mogą być wykonane samodzielnie. Ważne jest również tankowanie specjalnego oleju napędowego z dodatkami zimowymi, co może zapobiec problemom w mroźne poranki.
Serwisowanie Maszyny Przed Sezonem
Regularna wymiana oleju oraz filtrów paliwa i powietrza może nie być wystarczająca. Kompleksowe serwisowanie maszyny przed sezonem zimowym lub intensywnym okresem pracy może zapobiec wielu awariom. Należy również zwrócić uwagę na sposób tankowania maszyn. Tankowanie przez lejek, zamiast użycia zbiornika mobilnego z pompką i pistoletem, jest nie tylko niewygodne, ale może również prowadzić do zanieczyszczenia paliwa, co w konsekwencji uszkodzi pompę paliwa.