PROTEUS 110 OD był środkiem owadobójczym (insektycydem) w formie zawiesiny olejowej, przeznaczonym do rozcieńczania wodą. Charakteryzował się działaniem kontaktowym i żołądkowym, a w roślinie działał systemicznie. Jego zadaniem było zwalczanie szkodników gryzących i kłująco-ssących w szerokim zakresie upraw, zarówno ogólnorolnych, jak i warzywniczych. Produkt wyróżniał się bardzo szybkim i długim działaniem, na którego skuteczność nie miała wpływu temperatura powietrza. Zawarte w nim dwie substancje aktywne, tiachlopryd i deltametryna, znakomicie się uzupełniały, zapewniając szybkie i skuteczne działanie dzięki unikalnej formulacji.
Ważna Informacja: Wycofanie Produktu
Należy zaznaczyć, że PROTEUS 110 OD jest produktem wycofanym z obrotu. Sprzedaż tego środka była możliwa tylko do 03.11.2020 roku.
Skład i Działanie
Skuteczność działania środka PROTEUS 110 OD wynikała z połączenia dwóch substancji czynnych:
- Tiachlopryd - 100 g (związek z grupy neonikotynoidów)
- Deltametryna - 10 g (związek z grupy pyretroidów)
Obecność dwóch różnych substancji aktywnych pozwalała na działanie w szerokim zakresie temperatur (najskuteczniej w temperaturze 10-20°C) oraz zapewniała szybką skuteczność, co jest ważne w strategii zwalczania szkodników roślin. Takie połączenie zapobiegało również "zamazaniu" skuteczności, często spotykanemu przy insektycydach zawierających tylko jedną substancję aktywną.
Bezpieczeństwo Stosowania i Aspekty Prawne
Korzystanie ze środków ochrony roślin, w tym Proteus 110 OD, wymagało zachowania szczególnych zasad bezpieczeństwa. Przed każdym użyciem niezbędne było przeczytanie informacji zamieszczonych w etykiecie oraz dokładne zapoznanie się z informacjami dotyczącymi produktu. Należało zwrócić uwagę na szczegółowe wskazania dotyczące ryzyka i stosować się do zasad bezpieczeństwa zawartych w etykiecie.
Wymogi prawne i kwalifikacje
Nabycia środków ochrony roślin mogli dokonać jedynie osoby pełnoletnie, które spełniają warunki wymagane od osób nabywających środki ochrony roślin, określone w art. 28 ustawy o środkach ochrony roślin z dnia 8 marca 2013 r. (Dz.U. z 2019 poz. 1900 z późn. zm.). Kupujący oświadczał, iż spełnia warunki wymienione w art. 25 ust. 3 pkt 5 tejże ustawy oraz posiada przeszkolenie w zakresie stosowania środków ochrony roślin w przypadku środków dla użytkowników profesjonalnych. Środki ochrony roślin należało stosować w taki sposób, aby nie stwarzać zagrożenia dla zdrowia ludzi, zwierząt oraz dla środowiska. Osoba kupująca środki ochrony roślin musiała być trzeźwa.
Zagrożenia dla zdrowia i środowiska
Preparat Proteus 110 OD, podobnie jak inne środki ochrony roślin, stwarzał określone zagrożenia:
- Dla człowieka (klasyfikacja pod względem zagrożeń dla zdrowia): szkodliwy, drażniący, uczulający, rakotwórczy kat. 3, z przypisanym symbolem Xn oraz zwrotami R22, R36/38 (działa drażniąco na oczy i skórę), R40 (ograniczone dowody działania rakotwórczego), R43 (może powodować uczulenie w kontakcie ze skórą).
- Dla środowiska i organizmów wodnych (klasyfikacja pod względem zagrożeń dla środowiska): niebezpieczny dla środowiska, z przypisanym symbolem N.
Zalecane Dawkowanie i Zastosowanie PROTEUS 110 OD
Zalecane dawki preparatu Proteus 110 OD różniły się w zależności od rodzaju uprawy, zwalczanego agrofaga (szkodnika) oraz terminu stosowania. Zabiegi należało wykonywać dokładnie, aby wszystkie części roślin były pokryte cieczą użytkową. W przypadku konieczności wykonania większej liczby zabiegów, zalecano stosowanie Proteus 110 OD przemiennie z insektycydami z innych grup chemicznych, aby przeciwdziałać powstawaniu odporności szkodników.
Zagrożenia związane z pestycydami: ochrona siebie i środowiska
Szczegółowe dawkowanie w zależności od uprawy i agrofaga
Poniższa tabela przedstawia zalecane dawkowanie, terminy stosowania oraz możliwość zastosowania małoobszarowego dla Proteus 110 OD w różnych uprawach:
| Uprawa | Agrofag | Maksymalna dawka (l/ha) | Zalecana dawka (l/ha) | Termin stosowania | Zastosowanie małoobszarowe |
|---|---|---|---|---|---|
| Brokuł, Kalafior, Kapusta brukselska, Kapusta pekińska | Śmietka kapuściana, Piętnówka kapustnica, Mszyca kapuściana, Bielinek rzepnik, Bielinek kapustnik | 0,75 | 0,75 | Stosować na podstawie sygnalizacji, po wystąpieniu szkodnika. Zabiegi wykonać dokładnie, aby wszystkie części roślin były pokryte cieczą użytkową. Stosować przemiennie z insektycydami z innych grup chemicznych. | Tak |
| Burak cukrowy | Mszyca trzmielinowo-burakowa, Mszyca brzoskwiniowo-ziemniaczana | 0,75 | 0,5 - 0,75 | Stosować z chwilą zasiedlenia roślin przez uskrzydlone mszyce, przed pojawieniem się kolonii, lecz nie wcześniej niż od fazy 2 liści (BBCH 12) i nie później niż do momentu, kiedy liście rozety zakrywają 50% powierzchni gleby (BBCH 35). | Nie |
| Groch | Strąkowiec | 0,75 | 0,75 | Brak danych w etykiecie | Nie |
| Kapusta głowiasta | Mszyca, Mszyca kapuściana, Bielinek kapustnik, Bielinek rzepnik, Piętnówka kapustnica | 0,75 | 0,75 | Brak danych w etykiecie | Nie |
| Kukurydza | Ploniarka zbożówka, Zachodnia kukurydziana stonka korzeniowa, Omacnica prosowianka | 0,5 (ploniarka, omacnica) / 0,75 (stonka) | 0,5 (ploniarka, omacnica) / 0,75 (stonka) | Ploniarka zbożówka: stosować w chwili zrównania się długości trzeciego liścia z długością liścia drugiego. Zachodnia kukurydziana stonka korzeniowa: stosować z chwilą pojawienia się szkodnika, w fazie wyrzucania wiechy. Omacnica prosowianka: do drugiego zabiegu, przeprowadzanego w tydzień do dwóch tygodni później. | Nie |
| Marchew | Połyśnica marchwianka, Bawełnica topolowo-marchwiana | 0,75 | 0,75 (połyśnica) / 0,75 (bawełnica) | Brak danych w etykiecie | Nie |
| Rzepak ozimy | Chowacz brukwiaczek, Słodyszek rzepakowy, Pryszczarek kapustnik, Chowacz podobnik, Szkodniki łuszczynowe, Chowacz czterozębny | 0,6 / 0,4 (chowacz czterozębny) | 0,5 - 0,6 / 0,3 - 0,4 (chowacz czterozębny) | Opryskiwać po wystąpieniu szkodnika na roślinach, w fazie zwartego kwiatostanu, najpóźniej w fazie luźnego pąka kwiatowego. Podczas przedłużającego się nalotu chrząszczy zabieg powtórzyć innym produktem. Termin stosowania dla słodyszka rzepakowego: po wystąpieniu szkodnika, lecz nie wcześniej niż od fazy widocznych pierwszych pojedynczych pąków kwiatowych (1-2 mm) pierwszego kwiatostanu na pędzie głównym (BBCH 51) i nie później niż do widocznych pierwszych owoców (BBCH 70). | Nie |
| Ziemniak | Stonka ziemniaczana, Chrząszcze stonki ziemniaczanej, Larwy stonki ziemniaczanej | 0,4 | 0,3 - 0,4 | Brak danych w etykiecie | Nie |
Ogólne zalecenia aplikacyjne
- Maksymalna liczba zabiegów w sezonie wegetacyjnym dla Proteus 110 OD wynosiła zazwyczaj 2, zwłaszcza w przypadku rzepaku ozimego.
- Minimalny odstęp między zabiegami wynosił 10 dni, natomiast dla rzepaku ozimego 5-7 dni.
- W przypadku konieczności wykonania większej liczby zabiegów, zalecano stosowanie przemiennie z insektycydami z innych grup chemicznych.
- Zalecana ilość wody do oprysku dla rzepaku ozimego wynosiła 200-300 l/ha.
PROTEUS 110 OD w Zwalczaniu Szkodników Rzepaku Ozimego
W ostatnich latach obserwuje się wzrost zagrożenia rzepaku przez szkodniki, co wynika ze wzrostu powierzchni i intensyfikacji uprawy, stosowania uproszczeń, krótkiego zmianowania, a także wzrostu temperatury powietrza i braku mroźnych zim. Straty w plonie powodowane przez szkodniki mogą sięgać około 20%, a w skrajnych sytuacjach nawet całkowicie zniweczyć zbiory. Dlatego chemiczne zwalczanie szkodników w rzepaku, przy braku skuteczniejszych metod, nadal dominowało.
Zagrożenia i monitoring
Decyzja o wykonaniu zabiegu i wybór optymalnego terminu powinny być podejmowane na podstawie monitoringu i progów ekonomicznej szkodliwości. Monitoring w rzepaku można było przeprowadzić dla następujących szkodników:
- Chowacz brukwiaczek: Możliwy pojaw od początku marca (BBCH 20-29), gdy średnia dobowa temperatura utrzymuje się powyżej 6°C. Próg szkodliwości to 10 chrząszczy w żółtym naczyniu w ciągu kolejnych 3 dni lub 2-4 chrząszcze na 25 roślinach. Zalecana dawka: 0,5 - 0,6 l/ha.
- Chowacz czterozębny: Możliwy pojaw chrząszczy na plantacji na przełomie marca i kwietnia (BBCH 25-39). Zalecana dawka: 0,5 - 0,6 l/ha. Wyższe dawki stosowano w przypadku licznego pojawu szkodnika lub w razie zwalczania jednocześnie słodyszka rzepakowego.
- Słodyszek rzepakowy: Najpoważniejszy szkodnik rzepaku. Chrząszcze przelatywały na rzepaki w temperaturze 10-15°C i składały jaja do wnętrza pąków kwiatowych, powodując ich zniszczenie lub uszkodzenie. Straty w plonie często przekraczały 30%. Słodyszek rzepakowy jest szkodnikiem szybko migrującym, co utrudnia ocenę skuteczności zabiegu. Aby sprawdzić skuteczność preparatu, zalecano pozostawienie naczynia w łanie roślin i sprawdzenie, czy znajdują się w nim martwe szkodniki. Jeżeli pomimo obecności słodyszka pojemniki były puste, oznaczało to, że substancja aktywna utraciła swe właściwości. Ważna uwaga: w fazie kwitnienia rzepaku słodyszek staje się "sprzymierzeńcem", pomagając w procesie zapylania (rzepak jest samopylny tylko w 70-80%).
- Chowacz podobnik: Występowanie szkodnika na przełomie kwietnia i maja (BBCH 60-69). Próg szkodliwości to 4 chrząszcze na 25 roślinach.
- Pryszczarek kapustnik: Występowanie szkodnika od początku opadania płatków kwiatowych (BBCH 65-69). Opryskiwano zgodnie z sygnalizacją, w okresie opadania płatków kwiatowych i po wykształceniu się pierwszych łuszczyn, po oblocie pszczół i z zachowaniem prewencji. Intensywniejszej ochrony przed pryszczarkiem kapustnikiem wymagały plantacje małe, położone w pobliżu upraw ubiegłorocznych oraz podczas długotrwałej, bezdeszczowej pogody. Zabieg przeciwko szkodnikom łuszczynowym można było połączyć z fungicydem do zwalczania zgnilizny twardzikowej.
Wskazówki dla rzepaku
W warunkach doświadczalnych udowodniono wysoką skuteczność Proteus 110 OD w zwalczaniu słodyszka rzepakowego. Na przykład, w czwartym dniu po zabiegu, dla dawki 0,75 l/ha skuteczność wyniosła 100%. Aby przeciwdziałać powstawaniu odporności słodyszka rzepakowego na insektycydy, zalecano przemienne stosowanie różnych grup chemicznych o odmiennych mechanizmach działania. Plantacje wielkoobszarowe wymagały największej ochrony głównie w pasie brzeżnym.
Integrowana Ochrona Roślin a PROTEUS 110 OD
Zgodnie z Dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/128/WE z dnia 21 października 2009 r., decyzja o wykonaniu zabiegu chemicznego powinna być wariantem stosowanym w przypadku, gdy zabraknie innych, mniej drastycznych dla środowiska rozwiązań. Wybór optymalnego terminu musiał uwzględniać monitoring plantacji, określenie progów ekonomicznej szkodliwości oraz dobór odpowiedniego środka ochrony roślin.
Wdrożenie integrowanych metod ochrony rzepaku wymagało od rolnika szerokiej wiedzy i doświadczenia. Konieczne było ograniczanie chemicznych metod i dopasowywanie zabiegów do presji występowania szkodników. Niestety, oprócz populacji szkodników, zabijane są również owady pożyteczne, które są naszymi sprzymierzeńcami. Obserwowana duża nerwowość w zwalczaniu szkodników wynika po części z tendencji do całkowitego wyeliminowania owadów z plantacji, co nie zawsze jest zgodne z zasadami zintegrowanej ochrony.
tags: #proteus #110 #od #dawkowanie #na #opryskiwacz