Wprowadzenie do Klasyków Polskiego Rolnictwa
W ramach kontynuacji cyklu artykułów historycznych, prezentujemy kolejne klasyki polskiego rolnictwa, w dużej części wciąż pracujące. Rozrzutniki obornika z Czarnej Białostockiej i Dobrego Miasta pracowały swego czasu w niemal każdym gospodarstwie prowadzącym produkcję zwierzęcą. W tym cyklu przyglądamy się zarówno maszynom polskiej produkcji, jak i importowanym z innych krajów bloku wschodniego. Na podstawie literatury z epoki sprawdzamy, jakie parametry oferowała ówczesna technika i jakie zalety swoich maszyn podkreślali producenci.
Rozrzutniki obornika są maszynami raczej nie docenianymi jako klasyki. W muzeach czy zbiorach kolekcjonerów nie znajdziemy ich raczej pośród starych siewników czy kosiarek. Podobnie jak opisywane wcześniej ładowacze Cyklop, rozrzutniki pozwoliły wyeliminować ciężką pracę fizyczną przy nawożeniu pól. Przed erą mechanizacji, a w mniejszych gospodarstwach jeszcze wcale nie tak dawno, zarówno załadunek, jak i rozrzucanie obornika na polu, odbywały się ręcznie przy pomocy wideł.

Polskie Rozrzutniki Obornika z Czarnej Białostockiej
Według „Informatora Agromy” z 1979 roku, Fabryka Maszyn Rolniczych „Agromet” w Czarnej Białostockiej miała w ofercie dwa modele rozrzutników do obornika.
Rozrzutnik obornika N219
Model N219 charakteryzował się zaawansowanym systemem dawkowania obornika, który odbywał się z kabiny ciągnika. Operator sterował nim za pomocą dźwigni, regulując prędkość przesuwu przenośnika podłogowego oraz prędkość roboczą ciągnika.

Rozrzutnik obornika N213
W ofercie „Agromet” z Czarnej Białostockiej znajdował się również rozrzutnik obornika oznaczony jako N213.

Importowane Rozrzutniki Jednoosiowe: 1PTU-4,0 (ZSRR)
W latach 70-tych w Centrali Handlowej Sprzętu Rolniczego były dostępne również importowane z ZSRR jednoosiowe rozrzutniki obornika 1PTU-4,0. Maszyny te były przystosowane fabrycznie nie tylko do rozrzucania obornika, ale także do stosowania przy rozsiewaniu wapna, co zwiększało ich uniwersalność w gospodarstwach rolnych.

Specyficzne Informacje i Parametry Jednoosiowych Rozrzutników
W kontekście modernizacji i dostosowywania starszych maszyn, często pojawiają się pytania dotyczące ich konstrukcji i możliwości adaptacji. Przykładowo, w przypadku rozważania zakupu polskiego rozrzutnika jednoosiowego z zamiarem przerobienia go na przyczepę, kluczowe stają się szczegółowe informacje na temat jego wymiarów i nośności.
Wymiary i Możliwości Modyfikacji Skrzyni Ładunkowej
Często podnoszoną kwestią jest szerokość skrzyni ładunkowej, która w wielu modelach jednoosiowych rozrzutników wynosi około 1,8 metra. Pytania dotyczą możliwości jej poszerzenia do 2 metrów lub nawet 2,05-2,10 metra, co wymagałoby dospawania odpowiednich profili lub ceowników (np. 14 cm). Z taką modyfikacją wiąże się również potrzeba rozsunięcia osi, co może wymagać cięcia i spawania elementów konstrukcyjnych podwozia.
Nośność Konstrukcji i Wymagane Parametry
Istotnym aspektem jest również nośność oryginalnej konstrukcji rozrzutnika, zwłaszcza przy zdrowych oponach rozmiaru 11, które są często spotykane w tych maszynach. Dla potencjalnych użytkowników kluczowe są dokładne wymiary maszyny, takie jak:
- wysokość podłogi od ziemi,
- szerokość paki,
- długość paki,
- odległość od przedniej burty do osi,
- odległość od osi do końca paki.
Informacje te są szczególnie ważne przy planowaniu transportu ładunków o specyficznych wymiarach, takich jak skrzyniopalety o wymiarach 1m x 1.2m x 0.8m (wysokość), gdzie załadunek odbywa się od boku, a burty boczne mogą być niepotrzebne.
Hyperin, a rozrzutnik obornika trailer
tags: #rozrzutnik #1 #osiowy #bialostocka