Nowoczesne rozrzutniki obornika i charakterystyka maszyn z wyrzutem przednim

W ofercie Agromarket Jaryszki znajduje się wiele różnego rodzaju maszyn i urządzeń rolniczych, które powinny być stosowane w każdym gospodarstwie rolnym. Jednym z ważniejszych rodzajów takich urządzeń są rozrzutniki obornika, często nazywane również roztrząsaczami. Są to urządzenia stosowane do dystrybucji nawozu na polach. Sprzęt ten jest wykorzystywany w rolnictwie od bardzo dawna, a jego podstawowa funkcja niewiele się zmieniła, choć sposób napędzania ewoluował od koni do ciągników rolniczych.

Rozrzutnik ma za zadanie rozrzucić po polu określony nawóz. Dzieje się tak dzięki obracającym się nożom, które tną i rozrzucają wokół nawóz podawany przez przenośnik. Rozdrobniony nawóz opuszcza skrzynię w zależności od konstrukcji maszyny. Wyróżniamy rozrzutniki z wyrzutem tylnym, przednim i bocznym, co pozwala dopasować maszynę do specyfiki pracy na danym polu.

infografika przedstawiająca schemat działania rozrzutnika z różnymi kierunkami wyrzutu: tylnym, przednim oraz bocznym

Budowa i zasada działania rozrzutnika

Większość rozrzutników obornika charakteryzuje się prostą i nieskomplikowaną budową, co przekłada się na ich niezawodność i łatwość obsługi. Kluczowym elementem jest skrzynia załadunkowa, która musi być wytrzymała i odporna na korozję. Producenci oferują skrzynie wykonane z blachy o grubości od 4 mm do 8 mm, zapewniające odpowiednią trwałość.

Wewnątrz skrzyni znajduje się przenośnik łańcuchowy, zazwyczaj w dwóch rzędach, sterowany hydraulicznie. Jego zadaniem jest przesuwanie obornika w kierunku zespołu rozrzucającego. Alternatywnie, obornik może być przesuwany przez ściankę cofającą się wraz z podłogą skrzyni. W rozrzutnikach z wyrzutem przednim mechanizm ten jest odpowiednio odwrócony, aby materiał trafiał na adapter umieszczony z przodu maszyny, co w niektórych konfiguracjach ułatwia operatorowi obserwację procesu rozrzutu.

Kluczowe podzespoły maszyny

  • Adapter: Zespół noży obracających się na specjalnych wałkach. Może być zamontowany pionowo lub poziomo.
  • Ubijak: Odpowiedzialny za rozbijanie płatów ziemi, roślin i innych substancji.
  • Rozsiewacz: Spiralny ślimak posiadający ostrza, które skutecznie tną materiał na kawałki, umożliwiając równomierne rozprowadzanie.

Testy Przystawki do WAPNA do rozrzutnika CynkoMet

Układ jezdny: Jedna oś czy tandem?

Jednym z kluczowych elementów rozrzutników obornika jest układ jezdny, który musi sprostać przewożeniu bardzo dużych ilości materiału. Obciążenia i przebiegi tych maszyn często przekraczają standardowe wartości dla przyczep. Współczesne konstrukcje dążą do optymalizacji tego elementu.

Typ układu Zalety Zastosowanie
Pojedyncza oś Mniejsze opory toczenia, lepsza manewrowość, mniejsze zapotrzebowanie na moc (o 10-20%). Małe i średnie gospodarstwa, tereny podmokłe (duże koła).
Układ tandemowy Wyższa stabilność jazdy, większa szerokość skrzyni ładunkowej, często posiada resorowanie. Duże gospodarstwa, transport na większe odległości, maszyny o wysokiej ładowności.

Rozwiązanie z dużymi, pojedynczymi kołami ma dwie główne zalety: mniejsze zapotrzebowanie na moc oraz poprawioną manewrowość. Zmniejsza się ryzyko spychania podłoża podczas skręcania, co jest problemem w układach tandemowych. Mimo to, układy typu tandem nadal mają swoich zwolenników, a ich właściwości ulegają poprawie po zastosowaniu skrętnych osi.

Adaptery rozrzutu i ich charakterystyka

Adapter rozrzutu jest kluczowym elementem wpływającym na jakość pracy i wydajność. Wyróżniamy dwie główne kategorie:

Adaptery poziome

Podstawowe rozwiązanie to adapter z dwoma poziomymi walcami. W maszynach średniej wielkości walce te często współpracują z tarczami rozrzucającymi. Takie zespoły dozowania pozwalają na rozrzucanie nie tylko obornika, ale także wapna, kompostu czy pozostałości z biogazowni. Wymagają one obornika niezbyt słomiastego. Zalety to szerokość pracy dochodząca nawet do 25 m.

Adaptery pionowe

Mogą posiadać dwa lub cztery walce. Adaptery czterowalcowe zazwyczaj rozrzucają obornik na szerokość od 4 do 8 m. Adaptery dwuwalcowe osiągają większą szerokość roboczą dzięki wysokiej prędkości obwodowej walców i ich większej średnicy. Adapter czterowalcowy sprawdzi się przy szerokopasmowym rozrzucaniu każdego rodzaju obornika, natomiast dwuwalcowy jest bardziej uniwersalny.

zdjęcie szczegółowe pionowego adaptera dwuwalcowego z wymiennymi ostrzami ze stali Hardox

Innowacyjne rozwiązania: Seria N276 Falcon

Rozrzutnik N276 FALCON firmy Metal-Fach to maszyna zaprojektowana z myślą o wymagających użytkownikach. Posiada nowoczesną, skorupową i wąską skrzynię ładunkową, umożliwiającą precyzyjne rozprowadzanie materiału. Konstrukcja oparta jest na wytrzymałym, jedno-rzędowym przenośniku podłogowym łańcuchowym (łańcuch NK14 o zrywalności 21 ton).

Wersje Falcon Premium wyposażone są w dodatkowe udogodnienia:

  • Wskaźnik podnoszenia zasuwy.
  • Robocze oświetlenie (jeden szperacz wewnątrz skorupy, dwa z tyłu przy adapterze).
  • System MF-S-Control w wersji ISOBUS - zaawansowane narzędzie Rolnictwa 4.0, umożliwiające zmienne dawkowanie nawozów.

Standardowo rozrzutnik ten wyposażony jest w pionowy adapter rozrzucający o szerokości 1,5 metra z dwoma wirnikami i wymiennymi ostrzami ze stali HARDOX 450. Zapewnia to wysoką trwałość i odporność na zużycie. Opcjonalnie dostępny jest adapter poziomy ZENI, idealny do rozdrabniania przefermentowanego obornika.

Wszechstronność zastosowań i korzyści

Choć podstawowym zadaniem jest nawożenie pól, funkcjonalność nowoczesnych rozrzutników jest znacznie szersza. W rolnictwie służą do rozprowadzania obornika, kompostu, torfu czy świeżej masy roślinnej. Znajdują również zastosowanie pozarolnicze w leśnictwie (nawożenie młodych drzewek) oraz budownictwie (transport specyficznych materiałów).

W małych gospodarstwach (1-5 ha) posiadanie rozrzutnika przynosi korzyści takie jak:

  • Ekonomiczna wydajność: Oszczędność na sile roboczej i skrócenie czasu nawożenia.
  • Lepsze plony: Równomierne rozprowadzenie nawozu zapewnia optymalne warunki wzrostu.
  • Wsparcie zdrowia gleby: Regularne nawożenie organiczne poprawia strukturę i żyzność gleby.

Większość modeli pozwala na demontaż adaptera i zamontowanie burty, co zmienia maszynę w uniwersalną przyczepę objętościową.

schemat techniczny rozrzutnika jednoosiowego z zaznaczeniem punktów regulacji zasuwy i prędkości przenośnika

Zasuwu i zabezpieczenia w trakcie pracy

Ważnym elementem wyposażenia skrzyni ładunkowej jest zasuwa hydrauliczna (ściana grodziowa). Jest to płyta wsuwana między walce adaptera a skrzynię ładunkową. Zabezpiecza ona adapter przed naporem nawozu podczas transportu i uruchamiania walców, co zapobiega przeciążeniom mechanizmu napędu. Zasuwa, wysunięta do góry podczas pracy, chroni również ciągnik przed odpryskami obornika.

Dodatkowym elementem są osłony adaptera. Zapobiegają one gubieniu resztek materiału i chronią osoby postronne przed kontaktem z elementami roboczymi. W modelach takich jak Falcon, osłony lamp tylnych zamykają się automatycznie podczas podnoszenia zasuwy, co chroni je przed zabrudzeniem.

tags: #rozrzutnik #z #wyrzutem #przedninm