Współczesny transport, zarówno rolniczy, jak i komercyjny, dynamicznie się rozwija, szukając nowych rozwiązań zwiększających efektywność i wszechstronność pojazdów. Jednym z innowacyjnych kierunków jest adaptacja samochodów ciężarowych do roli ciągników rolniczych, a także precyzyjne zrozumienie różnic i regulacji prawnych między różnymi typami pojazdów transportowych.
Adaptacja samochodów ciężarowych na potrzeby rolnictwa
Czy budowalna ciężarówka może być ciągnikiem rolniczym? Okazuje się, że tak. Niemiecka firma Paul Nutzfahrzeuge GmbH - Special Trucks & Chassis z Passau, specjalizująca się w przebudowie i doposażaniu samochodów ciężarowych, postanowiła zaadaptować ciężarówki i dostosować je pod potrzeby rolnictwa. Firma ta rocznie przerabia ponad 1 tys. seryjnych pojazdów, modyfikując i konfigurując podwozia pod indywidualne potrzeby klientów, w tym również dla segmentu rolniczego.
Agro Mover: Przykład adaptacji Mercedes-Benz Arocs
Seryjny Mercedes-Benz Arocs to samochód nazywany ekspertem w segmencie maszyn budowlanych. Gama Arocsa oferuje szeroki wybór modeli, w tym wywrotki, betonomieszarki, ciągniki siodłowe i modele z zabudową skrzyniową, dostępne jako pojazdy z dwiema, trzema lub czterema osiami w 16 wariantach mocy: od 175 kW (238 KM) do 460 kW (625 KM).
Na bazie dwuosiowego Mercedesa-Benz Arocs 2043 As z napędem 4x4 zbudowano pojazd nazwany Agro Mover, czyli ciężarówkę przerobioną na traktor. Rozstaw osi Agro Movera wynosi 3900 mm, a szerokość kabiny to 2300 mm. Resory przednie zapewniają pojazdowi nacisk 8 t, zaś tylne 10,4 t.
Specyfikacja techniczna Agro Movera
- Silnik: Sześciocylindrowy silnik rzędowy generujący moc 428 KM.
- Skrzynia biegów: Mercedes PowerShift 3 - rozbudowany elektroniczny system automatyzujący i regulujący procesy włączania i wyłączania sprzęgła oraz przełączania biegów.
- Układ hydrauliczny: Dostosowana instalacja hydrauliczna pozwalająca na agregowanie maszyn rolniczych. Pompa może generować 350 barów ciśnienia i przepływ oleju w ilości 150 l/min.
- Złącza: Kilka złączy do napędzania hydraulicznych zespołów maszyn rolniczych, przetwornik prądu elektrycznego (zmniejszanie napięcia z 24 do 12 V).
- Zaczepy: Zaczep kulowy Scharmüller K8 (pozwala na zaczepienie dyszla o masie 3 t i uciąg zestawu do 24 t) oraz klasyczny zaczep bolcowy (ciąg dyszla ważącego 2 t).
- Standard ISOBUS: Mercedes obsługuje ten standard, co zapewnia kompatybilność z maszynami rolniczymi.
- Prędkość: Może poruszać się z prędkością 80 km/h; w Niemczech można ograniczyć ją do 60 km/h, co pozwala na poruszanie się po drogach publicznych z prawem jazdy kategorii T.
Dlaczego adaptować ciężarówkę na ciągnik rolniczy?
Powody adaptacji ciężarowego Mercedesa na ciągnik rolniczy są konkretne. Z jednej strony pojazd podczas polowego transportu niewiele ustępuje klasycznym traktorom. Z drugiej zaś zachowuje cechy samochodu ciężarowego, które okazują się bezcenne, zwłaszcza kiedy trzeba przewozić produkty rolne na duże odległości. Agro Mover został również stworzony na potrzeby produkcji biogazu, podkreślając jego wszechstronność.
Ciągnik siodłowy: Definicja i podstawy
Ciągniki siodłowe, często potocznie nazywane „tirami”, budzą wiele pytań wśród rolników, którzy rozważają ich zakup ze względu na dużą moc i możliwość transportu zbóż, kukurydzy czy nawozów. Mimo mylącej nazwy, ciągnik siodłowy w świetle prawa nie jest równoznaczny z ciągnikiem rolniczym. Zrozumienie przepisów dotyczących tych pojazdów, ich budowy, wymagań oraz zastosowania jest kluczowe dla bezpiecznego i legalnego prowadzenia działalności transportowej, zarówno w rolnictwie, jak i w transporcie komercyjnym.
Czym jest ciągnik siodłowy?
Ciągnik siodłowy to wyspecjalizowany pojazd ciężarowy, którego głównym zadaniem nie jest samodzielny przewóz ładunku, lecz ciągnięcie naczepy. W odróżnieniu od klasycznej ciężarówki ze stałą skrzynią ładunkową, stanowi on jedynie jednostkę napędową - potężny silnik, kabinę dla kierowcy i ramę z charakterystycznym sprzęgiem siodłowym.
To właśnie ten element, potocznie nazywany siodłem, pozwala na błyskawiczne i bezpieczne połączenie z różnego rodzaju naczepami, tworząc elastyczny zestaw drogowy. Siodło znajduje się nad tylną, napędzaną osią/osiami ciągnika, dzięki czemu część ciężaru naczepy zostaje na nie przeniesiona. Mechanizmem łączącym oba elementy jest masywna, stalowa płyta z mechanizmem ryglującym, zamontowana na ramie ciągnika. Naczepa wyposażona jest z kolei w sworzeń królewski (kingpin) - solidny, stalowy czop. Podczas sprzęgania, sworzeń wsuwa się w gniazdo siodła, gdzie zostaje automatycznie zablokowany. Ciągnik siodłowy to pojazd samochodowy transportowy przeznaczony wyłącznie lub głównie do ciągnięcia innych pojazdów drogowych, które nie posiadają napędu własnego.
Rodzaje ciągników (balastowe vs. siodłowe)
Pod względem konstrukcyjnym ciągniki można podzielić na dwie główne grupy:
- Ciągniki balastowe: Przeznaczone do wieloosiowych przyczep. Wymagają większej przyczepności na drodze, dlatego na ich tyle często znajdziemy balast. Są chętnie wykorzystywane do bardzo dużych transportów, zwłaszcza ponadgabarytowych.
- Ciągniki siodłowe: Ich popularność jest znacznie większa, co jest spowodowane większą skrętnością pojazdu z naczepą.
Ciągniki siodłowe można dalej klasyfikować pod względem ilości osi, ich skrętności oraz wagi pojazdu:
- Lekkie ciągniki siodłowe: Według przepisów i danych z Ministerstwa Infrastruktury, są to konstrukcje 2-osiowe o wadze 42 ton i 3-osiowe ważące 44 tony.
- Ciągniki siodłowe z hydrauliką: To pojazdy nowszej generacji, które mają wbudowaną hydraulikę. Takie rozwiązanie znacznie usprawnia wyładowanie paliwa lub gazu. Produkcją tego typu pojazdu zajmuje się większość dużych marek motoryzacyjnych.
Różnica między naczepą a przyczepą
Dla niektórych "przyczepa" i "naczepa" to synonimy, jednak dla firm transportowych to kluczowa różnica, która przekłada się na codzienne decyzje operacyjne, logistyczne i finansowe. Zarówno przyczepa, jak i naczepa służą do przewozu ładunków, jednak ich budowa i sposób współpracy z pojazdem ciągnącym są zupełnie inne.
Przyczepa
Przyczepa to pojazd bez własnego napędu, który może być holowany przez samochód ciężarowy, dostawczy, a nawet osobowy, w zależności od masy i przeznaczenia. Jej największą zaletą jest pełna samodzielność. Przyczepa ma kompletne podwozie, zwykle z dwiema osiami (przednią i tylną), co pozwala jej stabilnie stać bez dodatkowego wsparcia. Przyczepy są niezwykle uniwersalne, znajdując zastosowanie w rolnictwie, budownictwie, branży komunalnej oraz przeprowadzkowej.
Przyczepa posiada pełen układ jezdny i jest ciągnięta na haku holowniczym (np. zaczep kulowy w lekkich przyczepach). Ze względu na niezależne osie jest zwrotniejsza w terenie miejskim. Lekkie przyczepy zazwyczaj wyposażone są w hamulce najazdowe. Zestaw z przyczepą sprawdza się na krótkich trasach i w miastach, ma większą zwrotność i jest prostszy w obsłudze. Ponadto przyczepy są tańsze w zakupie i utrzymaniu, często dostępne na rynku wtórnym, nadają się do zastosowań sezonowych i lokalnych. Naczepa to rodzaj przyczepy, według kodeksu drogowego.
Naczepa
Naczepa, w przeciwieństwie do przyczepy, nie może funkcjonować samodzielnie. Jej konstrukcja pozbawiona jest przedniej osi - opiera się na ciągniku siodłowym, który przejmuje część masy i zapewnia stabilność zestawu. Kluczową cechą naczepy jest brak przednich kół. Przednia część naczepy osadzona jest na siodle zamontowanym na ciągniku. Siodło to łącznik między naczepą a ciągnikiem siodłowym, zapewnia bezpieczne, trwałe, a zarazem elastyczne połączenie, umożliwiające skręty i podjazdy pod rampy. Nie każdy pojazd może współpracować z naczepą.
Naczepy zawsze mają pneumatyczny system hamulcowy zsynchronizowany z ciągnikiem. Oferują większą ładowność i elastyczność. To inwestycja dla firm, które liczą każdą godzinę pracy pojazdu. Elastyczność związana z podmienianiem naczep powoduje, że flota przedsiębiorstwa przewozowego jest bardziej mobilna i w drodze powrotnej może skorzystać z tak zwanego transportu powrotnego. Naczepy są preferowane w transporcie międzynarodowym i tam, gdzie przewożone są duże ilości towaru.
Zastosowanie ciągników siodłowych w transporcie rolniczym i ogólnym
Ciągniki siodłowe są fundamentem współczesnej logistyki. Ich zdolność do transportowania niemal każdego rodzaju ładunku na dowolną odległość sprawia, że są one wszechobecne na drogach ekspresowych i autostradach. Dzięki wymiennym naczepom jeden ciągnik może jednego dnia przewozić palety z żywnością na naczepie kurtynowej (plandekowej), drugiego - stal na platformie, a trzeciego - kontener morski z terminalu do magazynu.
Ciągniki obsługują również transport wymagający specjalistycznych naczep:
- Naczepy-chłodnie z agregatami utrzymują stałą temperaturę dla żywności czy leków.
- Cysterny przewożą płyny - od mleka po paliwa i chemikalia.
Ciągnik siodłowy odgrywa niezastąpioną rolę w transporcie intermodalnym. To on dostarcza naczepę lub kontener do terminalu kolejowego lub portu, gdzie ładunek kontynuuje podróż pociągiem lub statkiem, a następnie inny ciągnik odbiera go w miejscu docelowym.
Wymagania i uprawnienia dla kierowców ciągników siodłowych
Prowadzenie ciągnika siodłowego z naczepą wymaga spełnienia określonych warunków psychofizycznych, zdrowotnych oraz posiadania odpowiednich uprawnień. Kierowca powinien być okazem zdrowia i bardzo dobrze rozpoznawać odległość. Jeżeli nosi okulary i ma odpowiedni kod w prawie jazdy, to musi je zakładać do jazdy. Nie obejdzie się także bez dobrej spostrzegawczości oraz wysokich umiejętności skoncentrowania uwagi. Jest to praca bardzo monotonna - kierowca musi być odporny emocjonalnie, a także reagować odpowiednio w stosunku do warunków jazdy. Jest to ciężki pojazd, dlatego ważna jest też odpowiedzialność nie tylko za siebie, ale także innych uczestników ruchu drogowego.
Wymagane uprawnienia
Prawo jazdy w tym wypadku jest oczywiste, ale trzeba mieć także odpowiednią kategorię. Jeżeli ciągnik siodłowy ciągnie naczepę, w większości sytuacji wymagane jest prawo jazdy kategorii C+E. Ciągnik siodłowy to ciężarówka, nie ciągnik rolniczy, dlatego w tym wypadku kategoria T nie wystarcza. Najczęściej wymagane jest prawo jazdy C lub C+E. Zawsze warto sprawdzić dowód rejestracyjny pojazdu, zanim wyjedzie się na drogę. Prawo jazdy kategorii T uprawnia bowiem do prowadzenia ciągników rolniczych z przyczepami (również ciężkimi) oraz pojazdów wolnobieżnych.
Przepisy dotyczące tachografów dla rolników i kontroli
W przypadku przewozu wykonywanego na dystansie 160 km rolnik musi przez całą trasę rejestrować aktywność na tachografie. Nie ma możliwości skorzystania z wyjątku od rozporządzenia 561/2006, polegającego na możliwości jazdy bez tachografu do 100 km od swojego gospodarstwa. Wyjątek ten dotyczy stosowania przepisów art. 5-9 rozporządzenia WE nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 15 marca 2006 r.
Zgodnie z art. 13 ust. 2 lit b tego rozporządzenia, poszczególne kraje mogą ustanowić wyjątki od przepisów art. Krajowy ustawodawca zdecydował się wprowadzić ten wyjątek do polskiego porządku prawnego bez określania żadnych szczególnych i indywidualnych warunków (stanowi o tym art. 29 ustawy o czasie pracy kierowców). Należy zwrócić uwagę, że wyjątek znajduje zastosowanie wyłącznie do przewozów wykonywanych w całości w promieniu 100 km od bazy przedsiębiorstwa. Z tych przyczyn przewozy drogowe wykonywane w promieniu większym niż 100 km od bazy przedsiębiorstwa nie korzystają z wyjątku.
Przewóz drogowy z własną kukurydzą jest wykonywany pojazdem do punktu skupu. Zgodnie z warunkami stosowania wyjątku, pojazd ma być używany w ramach własnej działalności. Skorzystanie z wyłączenia z zakresu rozporządzenia 561/2006 jest możliwe wyłącznie, jeżeli przewóz odbywa się w związku z uprawą produktów rolnych oraz z ich zbiorem. Tego rodzaju przewozy, jako nierozerwalnie związane z działalnością rolniczą, nie powinny wywoływać presji konkurencyjnej. Ponadto, takie przewozy powinny być powiązane ze zwykłymi potrzebami przedsiębiorstw rolniczych.
Posiadacz traktora nie płaci podatku od środków transportowych, nie płaci elektronicznego myta, nie obowiązuje go tachograf, ani czas pracy kierowcy. E-myto dotyczy pojazdów samochodowych o określonych parametrach, a traktor nie jest pojazdem samochodowym. Wyraźnie podkreśla to kodeks drogowy, definiując ciągnik rolniczy jako pojazd skonstruowany do używania łącznie ze sprzętem do prac rolnych, leśnych lub ogrodniczych, który może być również przystosowany do ciągnięcia przyczep. Natomiast z tachografem jest tak, że nie muszą go mieć pojazdy, których dopuszczalna prędkość nie przekracza 40 km/h - to regulacja europejska.
Ministerstwo Finansów poinformowało, że podatek od środków transportowych żadnego traktora nie obejmuje. Jest to podatek o charakterze majątkowym, związany z faktem posiadania pojazdów określonych w ustawie z 12 stycznia 1991 r. Tak więc uzyskiwanie korzyści z tytułu posiadania takich pojazdów jak traktor nie ma wpływu na opodatkowanie.
Tachograf krok po kroku – co MUSI wiedzieć młody kierowca C+E
Kontrole ITD i najczęstsze naruszenia
Kierujący ciągnikami rolniczymi mogą być kontrolowani nie tylko przez policję, lecz także przez inspektorów ITD. Wydział Komunikacji i Promocji Głównego Inspektoratu Transportu Drogowego przekazał dane, z których wynika, że od lutego 2014 r. w centralnej ewidencji naruszeń znajduje się około 60 traktorzystów. Mandaty były wypisywane przeważnie za naruszenie przepisów o przewozie ładunków sypkich, za złamanie zakazów wjazdów dla ciągników rolniczych oraz za stan techniczny pojazdów.
W kilku przypadkach inspektorzy negatywnie zweryfikowali stan techniczny (złe oświetlenie, wycieki płynów eksploatacyjnych) i zatrzymywali za pokwitowaniem dowody rejestracyjne. Na podstawie kontroli były również wszczynane postępowania wyjaśniające w sprawie przekroczenia dopuszczalnych norm pojazdów dotyczących ich ładowności, szerokości, długości.
Przykładowe interwencje ITD
- Przeładowana ciężarówka z kruszywem: Na ul. Wołomińskiej w miejscowości Ciemne koło Radzymina inspektorzy ITD zatrzymali polski ciągnik siodłowy z naczepą-wywrotką. Powodem była niezabezpieczenie plandeką ładunku sypkiego oraz podejrzenie znacznego przeładowania. Ciężarówka przewoziła 33 tony kruszywa. Zestaw z ładunkiem ważył 46,15 t zamiast dopuszczalnych 40 t. Tak duża masa spowodowała też przekroczenie dozwolonego nacisku pojedynczej osi napędowej samochodu ciężarowego na drogę o 0,75 t. Kierowca musiał przeładować nadmiar ładunku na inny pojazd.
- Zestaw pojazdów z nadmierną liczbą elementów: Na ekspresowej „ósemce” koło Radzymina inspektorzy ITD zatrzymali polski ciągnik siodłowy z naczepą i przyczepą, przewożący dwa puste kontenery. Rzeczywista masa całkowita, naciski osi i wymiary mieściły się w normach, jednak zespół pojazdów w takiej konfiguracji nie mógł poruszać się po drogach publicznych. Zgodnie z przepisami, zespół pojazdów ciągnięty przez pojazd silnikowy inny niż ciągnik rolniczy lub pojazd wolnobieżny może składać się z maksymalnie dwóch pojazdów. Kierowca musiał odpiąć ostatni z ciągniętych pojazdów (przyczepę).
Obie kontrole zakończyły się wydaniem kierowcom zakazu dalszej jazdy do momentu doprowadzenia zespołów pojazdów do stanu zgodnego z przepisami prawa. Za stwierdzone naruszenia będą wszczęte postępowania administracyjne wobec przewoźników, a w przypadku przeładowanego zestawu konsekwencje finansowe może ponieść również załadowca. Oprócz tego, inspektorzy ukarali kierowców obu ciężarówek mandatami karnymi.
Nowoczesny ciągnik siodłowy: Technologia i komfort
Współczesny ciągnik siodłowy to cud inżynierii, gdzie potężna moc musi iść w parze z niezawodnością, ekonomią i coraz bardziej restrykcyjnymi normami ekologicznymi.
Silniki i ekologia
Pod kabiną pracują gigantyczne silniki Diesla o pojemnościach od 11 do nawet 16 litrów, generujące moce rzędu 450-770 koni mechanicznych. Producenci, tacy jak DAF, Scania, Volvo czy Mercedes-Benz, muszą spełniać rygorystyczne normy emisji spalin, obecnie głównie Euro 6.
Skrzynie biegów i układy napędowe
Era manualnych skrzyń biegów w transporcie długodystansowym powoli dobiega końca. Dominują automatyczne skrzynie biegów (a właściwie zautomatyzowane), które dzięki inteligentnemu oprogramowaniu, często połączonemu z GPS, dobierają przełożenia w sposób optymalny. Analizując topografię terenu, potrafią przewidzieć wzniesienia i zjazdy, redukując zużycie paliwa i odciążając kierowcę.
Oznaczenia takie jak 4x2 czy 6x4 opisują układ napędowy pojazdu. Pierwsza cyfra oznacza liczbę kół (lub punktów styku z podłożem), a druga liczbę kół napędzanych. Najpopularniejsza konfiguracja 4x2 (dwie osie, jedna napędowa) jest standardem w transporcie dalekobieżnym po utwardzonych drogach. Z kolei wariant 6x4 (trzy osie, dwie napędowe) stosuje się w trudniejszych warunkach, np. na budowach czy w transporcie ciężkim.
Systemy bezpieczeństwa
Zapanowanie nad masą 40 ton rozpędzoną do 90 km/h wymaga zastosowania najbardziej zaawansowanych systemów bezpieczeństwa. Standardem jest dziś elektroniczny system hamulcowy EBS (Electronic Braking System), który zapewnia znacznie szybszą reakcję i równiejszy rozkład siły hamowania w całym zestawie niż systemy pneumatyczne.
Nowoczesne ciągniki wyposażone są w cały pakiet systemów ADAS (Advanced Driver-Assistance Systems):
- Aktywny tempomat (ACC) utrzymuje bezpieczną odległość od poprzedzającego pojazdu.
- Asystent pasa ruchu (LKA) koryguje tor jazdy.
- System awaryjnego hamowania (AEBS) potrafi samodzielnie zatrzymać pojazd przed przeszkodą.
Hamulce zasadnicze (tarczowe lub bębnowe) nie są przeznaczone do ciągłego wytracania prędkości. Dlatego ciągniki wyposaża się w systemy hamowania długotrwałego, takie jak hamulce silnikowe czy retardery.
Kabina kierowcy: Biuro i dom w trasie
Dla kierowcy zawodowego kabina ciągnika siodłowego to znacznie więcej niż miejsce pracy. To jego biuro, sypialnia, kuchnia i centrum dowodzenia w jednym. Centralnym punktem jest pneumatyczny fotel kierowcy z wszechstronną regulacją, który tłumi drgania i zapewnia komfort przez wiele godzin jazdy. Deska rozdzielcza, często z cyfrowymi wyświetlaczami, jest zaprojektowana tak, aby wszystkie przełączniki i informacje były w zasięgu wzroku i ręki.
Za fotelami znajduje się przestrzeń sypialna, wyposażona w jedno lub dwa łóżka, liczne schowki, lodówkę, a nierzadko także kuchenkę mikrofalową. Niezbędne jest wydajne ogrzewanie postojowe, które pozwala utrzymać komfortową temperaturę w kabinie podczas obowiązkowych pauz, nawet przy wyłączonym silniku.
Kabina to także centrum komunikacji i zarządzania. Systemy telematyczne (FMS) pozwalają spedytorowi na bieżąco monitorować pozycję pojazdu, jego parametry techniczne i styl jazdy kierowcy. Zintegrowana nawigacja GPS dla ciężarówek uwzględnia ograniczenia tonażowe i wysokościowe.
Aspekty prawne i ekonomiczne transportu ciągnikiem siodłowym
Transport drogowy jest jedną z najściślej regulowanych gałęzi gospodarki. Przepisy mają na celu zapewnienie bezpieczeństwa, uczciwej konkurencji oraz odpowiednich warunków pracy dla kierowców.
Regulacje i dokumentacja
Każdy ciągnik siodłowy musi być wyposażony w tachograf cyfrowy, który rejestruje aktywność kierowcy: czas jazdy, innej pracy, dyspozycyjności i odpoczynku. Zasady te reguluje umowa AETR oraz unijny Pakiet Mobilności. Do prowadzenia zestawu drogowego wymagane jest prawo jazdy kategorii C+E oraz świadectwo kwalifikacji zawodowej, odnawiane co 5 lat. Każdy transport międzynarodowy musi odbywać się na podstawie listu przewozowego CMR. Ciągniki podlegają częstym i rygorystycznym badaniom technicznym. Obowiązkowe jest ubezpieczenie OC, a standardem w branży jest dodatkowe ubezpieczenie AC oraz OCP (Odpowiedzialności Cywilnej Przewoźnika), które chroni ładunek.
Koszty eksploatacji i finansowanie
Prowadzenie firmy transportowej to skomplikowana gra ekonomiczna. Największą pozycję w budżecie stanowi paliwo (olej napędowy), którego zużycie waha się w granicach 25-35 litrów na 100 km. Kolejne istotne wydatki to regularne serwisowanie (wymiana olejów, filtrów), opłaty drogowe oraz koszt opon ciężarowych. Zakup nowego ciągnika siodłowego to inwestycja rzędu kilkuset tysięcy złotych. Dlatego najpopularniejszą formą finansowania jest leasing ciągnika, który pozwala rozłożyć koszt w czasie i zaliczyć raty w koszty uzyskania przychodu. Walka o rentowność toczy się na polu optymalizacji. Szkolenia kierowców z techniki ekonomicznej jazdy (ecodriving) mogą obniżyć spalanie paliwa o kilka litrów na 100 km, co w skali floty generuje olbrzymie oszczędności.
Ciągnik rolniczy z przyczepami: Specyfika i przepisy
Rolnicy decydujący się na zakup ciągników siodłowych miewają zagwozdkę dotyczącą prawa jazdy i przepisów. Chociaż maszyny te kuszą dużą mocą, ciągnik siodłowy w świetle prawa nie jest ciągnikiem rolniczym. Ciągnik rolniczy (lub pojazd wolnobieżny) jest jedynym pojazdem, który w Polsce może tworzyć zespół składający się z trzech pojazdów, czyli ciągnika i dwóch przyczep. Jest to maksymalna konfiguracja dozwolona w Polsce i nie ma od tego odstępstw.
Dopuszczalna długość i masa zestawu
Zgodnie z Art. 62 Prawa o ruchu drogowym, polskie przepisy jasno określają, że ciągnik rolniczy może ciągnąć maksymalnie dwie przyczepy. Dla ciągnika rolniczego z dwiema przyczepami, maksymalna długość całego zespołu od przedniego zderzaka ciągnika do końca ostatniej przyczepy nie może przekroczyć 22 metrów. W przypadku, gdy ciągnik rolniczy ciągnie tylko jedną przyczepę, limit długości wynosi 18,75 metra.
W niektórych regionach Polski, przykładowo na Warmii i Mazurach, można spotkać zestawy składające się z traktora, dwuosiowego wózka i trzyosiowej naczepy. Ładowność tak skonfigurowanego zestawu może wynosić ponad 20 t. Rzecz jasna nie chodzi o przewóz płodów rolnych do punktu skupu, tylko różnych innych towarów, niekojarzonych z rolnictwem. Nowoczesne traktory gwarantują całkiem sporą prędkość, w granicach 40-50 km/h.
Wyzwania z homologacją
Coraz częściej na badaniu technicznym pojawia się ciągnik rolniczy, który ma taką homologację, ale z wyglądu nie przypomina ciągnika rolniczego tylko czterokołowiec lub ciągnik samochodowy. Pojazdy te często mają homologację lub dopuszczenie jednostkowe i przechodzą pozytywnie proces rejestracji. Podmiotem właściwym w zakresie homologacji jest Transportowy Dozór Techniczny, ale to diagnosta pozostaje z problemem sprawdzenia takiego pojazdu, gdy jego właściciel pojawi się w stacji kontroli pojazdów. W takich przypadkach autor artykułu wyjaśnia, jak powinno przebiegać badanie pojazdu ciężarowego z homologacją ciągnika rolniczego.