Mechaniczny siewnik zbożowy to jedno z kluczowych urządzeń w każdym gospodarstwie. Aby zapewnić prawidłową obsadę roślin i efektywne wykorzystanie materiału siewnego, konieczne jest przeprowadzenie wnikliwego przeglądu oraz precyzyjna kalibracja maszyny przed każdym sezonem siewnym - wiosennym lub jesiennym.
Przegląd techniczny siewnika
Podstawą przygotowania maszyny jest zapoznanie się z instrukcją obsługi, która zawiera wytyczne dotyczące kontroli danego modelu, tabele wysiewu oraz wzornik ustawień. Regularna kontrola, przeprowadzana przynajmniej raz w sezonie, pozwala uniknąć awarii i zapewnia, że siew zostanie wykonany prawidłowo.
W ramach przeglądu należy sprawdzić:
- Elementy robocze: tarcze, kółka dociskowe, znaczniki, zagarniacze oraz redlice.
- Stan redlic: czubki redlic zużywają się szybciej, jeśli talerz nie pracuje na głębokości większej o 1-1,5 cm niż czubek.
- Smarowanie: punkty smarne piast redlic (co ok. 300 ha) oraz elementy ruchome, takie jak znaczniki czy wahacze (co ok. 100 ha).
- Ogumienie: sprawdzenie ciśnienia w oponach wału zagęszczającego. Prawidłowe ciśnienie ogranicza poślizg koła i utrzymuje założoną dawkę wysiewu dzięki zachowaniu odpowiedniej średnicy koła.
Próba kręcona: jak ją wykonać prawidłowo?
Próba kręcona (próba wysiewu) to najważniejsza czynność przed wyjazdem w pole. Pozwala ona na obserwację działania aparatu wysiewającego i wykrycie ewentualnych nieprawidłowości w wypadaniu ziaren.
Krok po kroku:
- Zasyp zbiornik ziarnem (powyżej krawędzi otworów wysiewających).
- Obróć jednokrotnie wałek wysiewający, aby wypełnić aparaty ziarnem.
- Podstaw osłonę korytkową (zamiast belki z mieszkami).
- Wykonaj odpowiednią liczbę obrotów korbą lub kołem jezdnym (zgodnie z instrukcją dla danej szerokości roboczej).
- Zważ wysiane ziarno i porównaj wynik z zalecaną dawką.
Dla uzyskania najwyższej precyzji, do „wykręconej” ilości ziarna zaleca się dodać ok. 5% marginesu błędu, uwzględniającego poślizg koła podczas pracy w polu.
Liczba obrotów (przykłady dla siewników 2,5 m - 3,0 m)
| Szerokość robocza | Liczba obrotów na 1 ar |
|---|---|
| 2,5 m | 15,5 obr. |
| 2,7 m | 14,5 obr. |
| 3,0 m | 13,0 obr. |
Czy warto robić próbę kręconą nowego siewnika?
Ustawienia siewnika w praktyce
Poza próbą kręconą, kluczowe jest prawidłowe ustawienie parametrów mechanicznych. W przypadku siewników typu Poznaniak, regulacji dokonuje się poprzez:
- Przekładnię bezstopniową: ustawienie wartości zgodnie z tabelą wysiewu dla danego gatunku zboża.
- Zastawki i dźwignie (denka): zmiana pozycji w zależności od wielkości nasion (np. jęczmień, żyto, owies).
- Dobór kółek wysiewających: np. „W+S” (wąskie + szerokie).
W przypadku zakupu siewnika używanego (np. Nordsten), w razie braku instrukcji należy wyznaczyć liczbę obrotów koła samodzielnie. Wymaga to zmierzenia obwodu koła i obliczenia liczby obrotów przypadających na obsianie 1 ara powierzchni.
Wskazówki polowe
Ostatnim etapem jest ustawienie głębokości pracy redlic oraz znaczników bocznych. Znaczniki należy ustawić tak, aby odstępy między pasami siewnymi przy kolejnym przejeździe odpowiadały szerokości międzyrzędzi. Pamiętaj, aby podczas siewu utrzymywać stałą prędkość (nieprzekraczającą 10 km/h) i opuszczać siewnik tylko podczas jazdy do przodu, aby zapobiec zapychaniu się redlic glebą.