Wprowadzenie do agregatów uprawowo-siewnych
Połączenie w jeden agregat maszyn uprawowych, takich jak brony talerzowe czy kultywatory z urządzeniami doprawiającymi i siewnikami, jest dobrym rozwiązaniem sprawdzającym się w wielu gospodarstwach rolnych. Z takich zestawów często korzystają wielkoobszarowe farmy, sprzęgając je z ciężkimi ciągnikami. Duże agregaty uprawowo-siewne są dostępne w ofercie producentów zarówno zagranicznych, jak i krajowych. Proponowane są zestawy przeznaczone dla tradycyjnych oraz bezorkowych technologii uprawy.

Systemy uprawy i ich wpływ na konstrukcję maszyn
Trzy główne systemy uprawy
Obecnie w rolnictwie można wyróżnić trzy zasadnicze systemy uprawy, do których producenci oferują zestawy uprawowo-siewne:
- System tradycyjny (płużny): Najbardziej powszechny, oparty na orce.
- System bezorkowy (bezpłużny): Zyskujący na popularności, minimalizujący naruszanie struktury gleby.
- Siew bezpośredni (siew w rolę nieuprawioną): Technologia siewu bez wcześniejszej uprawy gleby.
Podobieństwa i różnice konstrukcyjne
Pomiędzy maszynami stosowanymi w tych trzech systemach istnieją podobieństwa oraz różnice.
Elementy wspólne
Podobieństwa konstrukcyjne to przede wszystkim aparaty dozujące nasiona, układy podawania nasion do redlic oraz systemy sterujące.
Sekcje uprawowe w różnych technologiach
Różnice dotyczą budowy sekcji uprawowej:
- W zestawach do uprawy tradycyjnej producenci stosują sekcje z elementami biernymi (brona talerzowa bądź kultywatory z zębami sztywnymi lub sprężynowymi) oraz aktywnymi (najbardziej powszechnym rozwiązaniem są brony wirnikowe).
- W uprawie uproszczonej stosowane są sekcje talerzowe bądź sztywne zęby, które spulchniają glebę, nie obracając jej. Te mają zastosowanie w uprawie pasowej.
Agregaty uprawowo-siewne do siewu uproszczonego i bezpośredniego są głównie domeną producentów zagranicznych.

Przegląd wybranych agregatów uprawowo-siewnych
Oferta dużych maszyn uprawowo-siewnych jest bardzo szeroka. Poniżej przedstawiamy przykłady rozwiązań proponowanych przez wiodących producentów.
Kuhn Espro: Uniwersalność i precyzja
Interesującą propozycją firmy Kuhn dla wielkoobszarowych gospodarstw jest uniwersalny agregat uprawowo-siewny o nazwie Espro. Maszyna, po raz pierwszy na rynku w wersji 3 m w 2015 r., jest obecnie dostępna w zmodernizowanych i szerszych wersjach (6 i 8 m).
- Sekcja doprawiająca: Składa się z dwóch rzędów talerzy uprawowych o średnicy 460 mm, które podcinają ściernisko i mieszają resztki pożniwne z wierzchnią warstwą gleby. Ich wklęsły kształt gwarantuje efektywną pracę nawet na ciężkich glebach.
- Wał oponowy: Umieszczony pośrodku maszyny, dogniata glebę w dwóch rzędach wysiewu. Koła są przesunięte względem siebie w kierunku tylnym, co zapobiega spychaniu i nawarstwianiu się gleby przed wałem.
- Sekcje wysiewające: System CrossFlex z redlicami dwutalerzowymi o średnicy 350 mm zapewnia stałą głębokość siewu. Nacisk na redlice jest regulowany hydraulicznie i osiąga wartość do 80 kg.
- System wysiewu: Pneumatyczny, z wentylatorem napędzanym z układu hydraulicznego ciągnika.
- Sterowanie: Siewnik Espro jest kompatybilny z systemem ISOBUS i może być wyposażony w terminal sterujący CCI1200 lub CCI50. Komputer pokładowy współpracuje z radarem, który mierzy rzeczywistą prędkość agregatu.
Kuhn Aurock: Dla upraw uproszczonych i bezpośrednich
Dla gospodarstw planujących uprawę w technologiach uproszczonych i bezpośrednich firma Kuhn proponuje zestaw uprawowo-siewny Aurock z pneumatycznym systemem wysiewu. Maszyna o szerokości 6 m jest dostępna również w wersji RC, czyli z dzielonym zbiornikiem (na nasiona i nawozy) i dwoma aparatami dozującymi, napędzanymi elektrycznie.
- Sekcja nacinająca: W przedniej części maszyny zamontowano dwa rzędy talerzy nacinających otwierających bruzdę. Dostępne są talerze faliste o średnicy 460 mm (do uprawy uproszczonej) lub tłoczone o średnicy 430 mm (do uprawy uproszczonej z dużą ilością resztek pożniwnych).
- Wał oponowy: Maszyna oparta jest na wale oponowym z kołami o średnicy 900 mm, przesuniętymi względem siebie, aby zapobiegać spiętrzaniu gleby.
- Belka wysiewająca: Połączona z siewnikiem poprzez przegub ze sterowaniem hydraulicznym, co pozwala na niezależny docisk elementów tnących.
- Redlice: Ciężkie redlice talerzowe zamontowane na równoległoboku tworzą „potrójny talerz” (talerz otwierający bruzdę + dwutalerzowa redlica siewna).
- Sterowanie: Podobnie jak maszyny Espro, siewnik Aurock jest kompatybilny z ISOBUS.
Sky Agriculture: Specjalizacja w uprawie uproszczonej
Francuska firma Sky Agriculture specjalizuje się w produkcji maszyn do uprawy uproszczonej, dystrybuowanych w Polsce przez Soufflet Agro Polska. Oferuje dwie gamy siewników.
Seria MaxiDrill
Siewniki MaxiDrill z pneumatycznym systemem wysiewu są dostępne w szerokościach od 4 do 6 m. Model W6010 posiada zbiornik o pojemności 4100 l, który można dzielić na nasiona i nawozy w proporcjach 60/40, 45/55 lub 95/5.
- Dozowniki: Dwa dozowniki napędzane elektrycznie znajdują się w dolnej części zbiornika. Dwie głowice rozdzielające osobno podają ziarno i granulat.
- Sekcja uprawowa: Pod zbiornikiem siewnika znajdują się dwa rzędy karbowanych talerzy indywidualnie mocowanych do belki nośnej, co ułatwia kopiowanie terenu. Za sekcją talerzy umieszczono wał oponowy konsolidujący uprawioną ziemię.
- Wszechstronność: Siewnik MaxiDrill może pracować również na glebie zaoranej pługiem. Platforma z sekcjami wysiewającymi może być odczepiona, co pozwala na podłączenie siewnika punktowego lub agregatu do siewu w technologii Strip-Till, wykorzystując główny zbiornik jako zasobnik na nawóz.
- Redlice: Składają się z karbowanego talerza ze skrobakiem i wylotem nasion oraz regulowanego wylotu na mikrogranulat lub nasiona innych roślin. Indywidualny nacisk na redlicę może wynosić do 120 kg.
- Sterowanie: Kompatybilny z ISOBUS, oferuje urządzenie sterujące Quart 800 z funkcją E-Drive do otwierania i zamykania rzędów z kabiny.

Seria EasyDrill
Siewniki EasyDrill, dedykowane głównie do siewu bezpośredniego, nie posiadają sekcji uprawowej. Największe modele mają szerokość 6 i 8 m, a pojemność dzielonych zbiorników wynosi 4100 i 5100 l.
- Dozowniki: Wyposażone w trzy dozowniki napędzane elektrycznie, które mogą dozować nawozy granulowane, ziarno, mikrogranulaty lub środki przeciwko ślimakom.
- Konstrukcja sekcji wysiewającej: Wykorzystuje układ podobny do siewników do buraków. Redlica jest podparta na kołach kopiujących (przód i tył), a wylot nasion znajduje się przy karbowanym talerzu, który rozcina rowek. Druga redlica umieszcza nasiona rzutowo. Głębokość wysiewu ustawiana jest na przednim kole kopiującym.
Krajowy producent Unia: Agregaty Fenix
W ofercie krajowego producenta Unia znajdują się szerokie agregaty uprawowo-siewne Fenix 3000/6 i Fenix 4000/6 Duplo o szerokości roboczej 6 m. Maszyny wyposażono w zbiorniki o pojemności 3000 i 4000 l.
- Sekcja uprawowa: Dwa rzędy uzębionych talerzy o średnicy 485 mm, poprzedzone hydraulicznie sterowaną włóką ze sprężystymi łapami. Duży rozstaw rzędów talerzy (82 cm) zapewnia efektywną pracę nawet przy dużej ilości resztek pożniwnych.
- Regulacja: Głębokość robocza talerzy może być regulowana hydraulicznie z kabiny ciągnika.
- Komputer pokładowy: Producent oferuje komputer pokładowy UTS firmy Müller Elektronik.
- Redlice: Agregaty Fenix mają 40 redlic dwutalerzowych o średnicy 300 mm zamontowanych w układzie „V”. Za redlicami znajdują się koła kopiująco-dogniatające o średnicy 350 mm i 78 mm, zapewniające precyzyjne odkładanie nasion.
- Napęd aparatu wysiewającego: Elektryczny (dwa aparaty w wersji Duplo). Sterowanie silnikiem jest skorelowane z radarowym czujnikiem prędkości jazdy, co uniezależnia siew od poślizgu kół.
- Zmienne dawkowanie: Napęd elektryczny pozwala na szybką zmianę dawki wysiewu nasion, również z wykorzystaniem technologii satelitarnych (map aplikacji nasion).
- Sterowanie: Dostępny jest terminal UTS (Unia Terminal System) oraz magistrala ISOBUS.
Cameleon Soil and Seed Equipment AB: Wielozadaniowa maszyna
Maszyna Cameleon firmy Soil and Seed Equipment AB (dawniej Lyckegard), dystrybuowana przez Agrihandler, to wszechstronne urządzenie, które pozwala siać, nawozić i mechanicznie niszczyć chwasty. Montaż różnych elementów roboczych sprawia, że maszyna o szerokości 8 m jest wielozadaniowa.
- Funkcjonalność: Siewnik i pielnik mają tę samą szerokość. Podczas zmiany z siewu na pielenie demontuje się tylko końcówki redlic, a nie całe równoległoboki, dzięki czemu pozycja elementów roboczych pozostaje stała.
- Precyzja: W zestawie wliczony jest system kamer do precyzyjnego prowadzenia, co jest kluczowe podczas pielenia i podawania nawozu.

Siewniki pneumatyczne APV: Wszechstronność i modułowość
Siewniki pneumatyczne (PS) firmy APV wyróżniają się uniwersalnością i możliwością zastosowania na różnorodnych urządzeniach. Wykorzystanie siewnika z innymi maszynami umożliwia jednoczesne wykonywanie prac uprawowych i rozsiewu nasion, co przekłada się na oszczędność czasu i pieniędzy.
Zasada działania siewników pneumatycznych APV
Materiał siewny przechodzi ze zbiornika nasion do kanału powietrznego przez elektrycznie sterowany wałek wysiewający. Następnie za pomocą dmuchawy jest transportowany przez węże z tworzywa sztucznego do płytek rozsiewających i równomiernie rozprowadzany tuż nad glebą.
Modele siewników pneumatycznych APV
- PS 120 M1, PS 200 M1, PS 300 M1: Profesjonalne urządzenia dla małych i średnich gospodarstw.
- PS 1600 M1: Samodzielny siewnik o dużej pojemności zbiornika (1600 l), idealny dla rolników z dużymi powierzchniami uprawnymi.
Moduły sterujące APV
APV oferuje szeroki wybór modułów sterujących, kompatybilnych z systemem ISOBUS we wszystkich siewnikach pneumatycznych, co eliminuje potrzebę dodatkowych monitorów w kabinie.
- Moduł sterujący 1.2: Podstawowe funkcje, prosta obsługa, kompaktowy rozmiar. Umożliwia elektroniczną regulację i monitorowanie pracy wałka wysiewającego i dmuchawy elektrycznej, regulację dawki wysiewu, próbę wysiewu oraz komunikaty błędów.
- Moduł sterujący 5.2: Bestseller z obszerną gamą funkcji, w tym precyzyjną kalibracją prędkości, dokładną regulacją dmuchawy elektrycznej, automatyczną próbą wysiewu (z ważeniem), kalibracją prędkości, sterowaniem na uwrociach i automatycznym dostosowaniem dawki do prędkości jazdy.
- Moduł sterujący 5.7: Optymalne rozwiązanie dla jednoczesnej i niezależnej eksploatacji dwóch siewników pneumatycznych.
- Moduł sterujący 6.2: Wyróżnia się dużym, kolorowym wyświetlaczem dotykowym i intuicyjnym menu.
Dmuchawy w siewnikach APV
Wybór dmuchawy zależy od celu zastosowania, wydajności powietrznej i wymagań przyłączeniowych.
- Dmuchawa elektryczna: Wariant podstawowy, przeznaczona do rozsiewu na małych szerokościach roboczych.
- Dmuchawa elektryczna PLUS: Ponad dwukrotnie mocniejsza od standardowej dmuchawy elektrycznej, co umożliwia np. zwiększenie liczby sekcji wysiewających do 32 wyjść, zachowując kompaktowość siewnika.
- Dmuchawa hydrauliczna: Stosowana, gdy wydajność dmuchawy elektrycznej jest zbyt mała. Przeznaczona do rozsiewu na dużych szerokościach roboczych lub dużych dawek materiału siewnego (maks. ciśnienie 180 barów).
Siewnik PS 120 może być wyposażony w dmuchawę elektryczną i dmuchawę elektryczną PLUS, natomiast modele PS 200-500 we wszystkie trzy rodzaje dmuchaw.
Czujniki APV: Precyzyjne sterowanie
Szeroki wybór czujników umożliwia wykorzystanie wszystkich funkcji siewnika:
- Czujniki prędkości: GPS, radarowy, kołowy (rejestruje prędkość jazdy, mocowany na ramie, wykrywa magnesy lub śruby). Możliwe jest również pobieranie sygnału prędkości z gniazda sygnałowego ciągnika.
- Czujniki pozycji TUZ: Przekazują informację o podnoszeniu maszyny do modułu sterującego, kluczowe dla urządzeń montowanych na TUZ.
- Czujnik ciśnienia hydraulicznego: Montowany w układzie hydraulicznym, powoduje automatyczne zatrzymanie lub uruchomienie wałka wysiewającego przy zmianie ciśnienia.
- Czujniki maszyny: Czujnik pustego zbiornika, czujnik liczby obrotów dmuchawy.
- Włącznik do próby wysiewu: Ułatwia przeprowadzenie próby wysiewu, umożliwiając kontrolę od początku.
Wałki wysiewające APV
Wałek Flex wykorzystuje się do rozsiewu mieszanek materiałów siewnych i dużych nasion, w tym gryki, wyki, zbóż, łubinu, grochu i fasoli.
Opinie użytkowników APV
Użytkownicy siewników APV często podkreślają ich wysoką precyzję wysiewu, łatwość kalibracji oraz prostą i intuicyjną obsługę. Wielu rolników docenia możliwość zastosowania w różnych technologiach uprawy (podsiew użytków zielonych, poplony, wsiewki interwencyjne) i oszczędność czasu dzięki połączeniu kilku czynności w jednym przejeździe. Kompatybilność z ISOBUS oraz dokładne dozowanie z czujnikami są również często wymieniane jako kluczowe zalety.
Amazone: System QuickLink dla siewników nabudowanych
Firma Amazone opracowała system łączenia QuickLink, który pozwala na połączenie siewników nabudowanych z maszynami uprawowymi. Obecnie system ten jest dostępny w zestawie z pneumatycznym siewnikiem AD-P 01 Special i broną wirnikową KE 01 lub kultywatorem wirnikowym KG/KX 01. Wcześniej QuickLink był wykorzystywany z siewnikami Cataya i Centaya.
- Siewnik AD-P 01 Special: Trzymetrowy, z opcjonalnym zbiornikiem ziarna o pojemności 850 l lub 1250 l (z nadstawką +250 l). Dostępne są redlice stopkowe WS lub redlice RoTeC-Control z rozstawem rzędów od 12,5 cm lub 15 cm.
- Przykrycie ziaren: Optymalne przykrycie zapewnia np. zagarniacz rolkowy.
- Ścieżki technologiczne: Nowa segmentowa głowica rozdzielająca umożliwia łatwą obsługę ścieżek technologicznych, dopasowaną do rozstawu kół i szerokości opon. Elektryczne rozłączanie połówkowe pozwala na pracę połową szerokości roboczej oraz automatyczne przełączanie połówek za pomocą systemu GPS-Switch i AutoPoint.
- Dawkowanie: Elektryczne dozowanie redukuje normę wysiewu w zależności od liczby zamkniętych rzędów. Dmuchawa i elektryczny napęd dozownika gwarantują utrzymanie zadanej normy.
- Nacisk redlic: Regulowany mechanicznie lub hydraulicznie z kabiny ciągnika.

Kultywator wielozadaniowy jako podstawa agregatu
Założenie uprawy wymaga odpowiednich warunków, uwzględniających wybraną technologię uprawy gleby oraz panujące warunki pogodowe. Kultywator może stanowić doskonałą bazę do agregowania z siewnikiem.
Charakterystyka kultywatora KW
Kultywator wielozadaniowy KW przeznaczony jest do uprawy i doprawiania roli wszystkich typów gleb. Charakteryzuje się możliwością uprawy do ~15 cm, co jest idealne do podorywki lub lekkiej uprawy przedsiewnej. Jego konstrukcja jest przystosowana do agregowania z inną maszyną - tylny sprzęg kategorii 2 z hydrauliczną regulacją wysokości umożliwia podpięcie np. bron talerzowych, agregatów doprawiających, a także siewników. Dostępne jest również wyposażenie dodatkowe, takie jak boczne podcinacze czy różne typy dłut.
Tabela: Dane techniczne kultywatora KWK/KWSP
| Model | Szerokość [m] | Liczba łap | Waga [kg] | Zapotrzebowanie mocy bez brony talerzowej [KM] | Zapotrzebowanie mocy z broną talerzową [KM] | Typy zabezpieczeń |
|---|---|---|---|---|---|---|
| KWK/KWSP 2.5 | 2,5 | 4 | 520 | 70-90 | 100-120 | KWK - zabezpieczenie kołkowe, KWSP - zabezpieczenie sprężynowo-ściskowe |
| KWK/KWSP 2.7 | 2,7 | 5 | 570 | 90-110 | 120-140 | KWK - zabezpieczenie kołkowe, KWSP - zabezpieczenie sprężynowo-ściskowe |
| KWK/KWSP 3.0 | 3 | 5 | 590 | 110-140 | 140-170 | KWK - zabezpieczenie kołkowe, KWSP - zabezpieczenie sprężynowo-ściskowe |
| KWK/KWSP 3.5 | 3,5 | 6 | 600 | 140-160 | 170-220 | KWK - zabezpieczenie kołkowe, KWSP - zabezpieczenie sprężynowo-ściskowe |
| KWK/KWSP 4.0 | 4 | 7 | 760 | 160-200 | 220-260 | KWK - zabezpieczenie kołkowe, KWSP - zabezpieczenie sprężynowo-ściskowe |
Wyposażenie standardowe obejmuje hydrauliczny sprzęg tylny do maszyny, system roboczy 1 + dłuta jednootworowe.Wyposażenie dodatkowe to m.in. boczne podcinacze, redlica w systemie roboczym 2 + dłuta napawane dwuotworowe, dłuta napawane dwuotworowe z węglikiem spiekanym (również w wersjach 2OTW LC i 2OTW w systemie roboczym 1).
Wyzwania i rozwiązania w agregatach uprawowo-siewnych
Praca w trudnych warunkach (np. kamienie)
Agregowanie maszyn, takich jak brona wirnikowa z siewnikiem, może być kluczowe w specyficznych warunkach, np. na glebach kamienistych. Brona wirnikowa skutecznie przygotowuje ziemię bezpośrednio do siewu - rozdrabnia i spulchnia glebę. Jej „noże” kręcą się wokół własnej osi w pionie, co jest istotną zaletą na terenach z kamieniami, ponieważ, w odróżnieniu od glebogryzarek separacyjnych, nie blokuje noży ustawionych pionowo. Tego typu rozwiązanie pozwala na płytką uprawę (do 5 cm), co ułatwia zbieranie kamieni i przygotowanie pod siew, a także skutecznie wyrównuje teren. W trudnych warunkach, takich jak nierówny i mocno zarośnięty teren, brona może służyć do wstępnego zbierania większych zanieczyszczeń przed zastosowaniem innych maszyn.

tags: #siewnik #podpiety #do #kultywatora