Siewnik Poznaniak to siewnik zbożowy, który w znacznym stopniu odmienił świat polskiego rolnictwa. Wyróżnia się on możliwością równomiernego rozsiewania materiału siewnego po polu. Aby jednak zapewnić optymalną pracę urządzenia i precyzyjny wysiew, konieczne jest właściwe jego użytkowanie oraz precyzyjne ustawienie. W tym artykule opisujemy, jak przeprowadzić próbę kręconą oraz jak ustawiać siewnik w przypadku różnych gatunków roślin, takich jak jęczmień, owies, żyto czy pszenica.
Czym jest próba kręcona siewnika?
Próba kręcona siewnika to jedna z kluczowych operacji, którą należy wykonać przed siewem. Jest to procedura sprawdzająca prawidłową pracę siewnika przed właściwym wysiewem nasion na polu. Metoda ta polega na uruchomieniu siewnika w pozycji roboczej - czyli w taki sposób, jakby był używany do wysiewu - poza obszarem pola uprawnego, na przykład na trawie lub drodze. Następnie następuje zważenie ziarna wsypanego do rynienek, przy uwzględnieniu konkretnej liczby obrotów przekładni siewnika. Uzyskane wyniki porównuje się z normą wysiewu.
Próba kręcona daje możliwość obserwacji działania siewnika oraz wykrycia ewentualnych nieprawidłowości w wypadaniu ziaren. Choć samo przeprowadzenie próby zajmuje sporo czasu, jest to inwestycja, która pozwala uzyskać właściwą dawkę kilogramów materiału siewnego na 1 hektar, co jest kluczowe dla efektywności uprawy.
Jak wykonać próbę kręconą siewnika Poznaniak?
Próbę kręconą siewnika Poznaniak należy wykonać, bazując na odpowiedniej tabeli wysiewu, która odpowiada gatunkowi ziarna przeznaczonego do wysiewu. Jeśli w tabeli nie ma konkretnego zboża, zaleca się wybrać najbardziej zbliżoną opcję lub typ ziarna o podobnych właściwościach. Na przykład, w przypadku braku pszenicy jarej w tabeli, można posłużyć się ustawieniami dla pszenicy ozimej lub innej odmiany jarej.
Procedura standardowej próby kręconej
- Na początku należy zwolnić belkę mieszków i wsunąć w to miejsce osłonę korytkową, która będzie pełnić rolę pojemnika na ziarno.
- W kolejnym kroku trzeba zasypać zbiornik ziarnem do poziomu powyżej górnej krawędzi otworów wysypowych do aparatów wysiewających.
- Następnie trzeba włożyć korbę i wykonać kilka obrotów, aby wypełnić ziarnem aparaty wysiewające.
- Wysiane ziarno należy przesypać do zbiornika, a osłonę korytkową ponownie podstawić pod aparaty wysiewające.
- Kolejnym etapem jest wykręcenie korbą odpowiedniej liczby obrotów dla:
- siewnika o szerokości 3,0 m: 13 obrotów na ar,
- siewnika o szerokości 2,7 m: 14,5 obrotów na ar,
- siewnika o szerokości 2,5 m: 15,5 obrotów na ar.
Ilość nasion, która zostanie wysiana do osłony korytkowej, powinna zostać dokładnie zważona. Uzyskana masa, pomnożona przez 100, odpowiada dawce wysiewu ziarna na 1 hektar. Jeśli zważona ilość ziarna różni się od danych podanych w tabeli wysiewu, konieczna jest zmiana ustawienia dźwigni i skrzynki bezstopniowej, a następnie ponowna próba.
Precyzyjny wysiew i próba kręcona w polu
Istnieje również możliwość wysiewu precyzyjnego, który w warunkach naturalnych jest jeszcze dokładniejszy. Ilość obrotów koła siewnika zależy od rodzaju uprawy przedsiewnej oraz rodzaju gleby. Podczas wykonywania bardzo precyzyjnego siewu zaleca się, aby rolnik przeprowadził próbę kręconą w polu.
W tym celu należy obniżyć belkę z mieszkami i w jej miejsce włożyć osłonę korytkową. Następnie należy wykonać przejazd, wysiewając ziarno. Warto pamiętać o długości przejazdu na 1 ar powierzchni:
- dla siewnika o szerokości roboczej 3,0 m przypada 33,3 m przejazdu;
- dla siewnika 2,7 m przypada 37 m przejazdu;
- dla siewnika 2,5 m jest to 40 m przejazdu.
Po przejeździe należy zważyć materiał siewny i ewentualnie skorygować ustawienia w przekładni głównej siewnika, a następnie ponowić próbę. Próbę można uznać za udaną, gdy uzyskana masa nie odbiega o więcej niż 2% od rekomendowanej dawki.
Legenda polskiego rolnictwa - siewnik Poznaniak, w teście profi!
Przygotowanie siewnika Poznaniak do siewu
Przegląd siewnika najlepiej rozpocząć od znalezienia instrukcji obsługi danego modelu, która zawiera najistotniejsze dane dotyczące przygotowania do siewu oraz tabele wysiewu. Przygotowując siewnik do pracy, należy zwrócić uwagę na liczbę redlic oraz odległość między nimi, głębokość, na jakiej pracują, a także długość znaczników.
Przed wyjazdem siewnika w pole należy ocenić również stan techniczny urządzenia. Ważne jest, aby sprawdzić, czy jego elementy robocze działają poprawnie i czy nie doszło do ich nadmiernego zużycia. Na przykład, zużyte kółka mogą przyczyniać się do problemów z ustaleniem odpowiedniej normy wysiewu. Należy zaznaczyć, że regularna kontrola siewnika jest kluczowa. Wnikliwe sprawdzenie siewnika przed sezonem powinno odbywać się nie tylko wiosną, ale również jesienią.
Ustawienie siewnika Poznaniak i przygotowanie do pracy
Przed przystąpieniem do pracy należy skontrolować, czy w zbiorniku i w aparatach wysiewających nie ma żadnych ciał obcych, np. narzędzi, przerośniętych nasion, sznurka czy elementów wyposażenia. Należy także sprawdzić naciąg łańcucha napędowego, przesmarować ruchome elementy maszyny oraz sprawdzić i ewentualnie uzupełnić poziom oleju w przekładni. Ważne jest również sprawdzenie dokręcenia połączeń śrubowych oraz stanu i zamocowania redlic.
Przyłączenie do ciągnika i poziomowanie
Czynności przyłączeniowe operator ciągnika wykonuje samodzielnie. W tym celu powinien podjechać tyłem ciągnika do maszyny tak, aby trafić uchami ramion dolnego zawieszenia na czopy belki zawieszenia siewnika. Następnie należy założyć ramiona podnośnika ciągnika i zabezpieczyć je przetyczkami. Górny otwór zawieszenia trzeba połączyć z ciągnikiem przy pomocy łącznika i go zabezpieczyć. Regulując długość łącznika górnego, należy ustawić maszynę w pionie. Dobrze wypoziomowany siewnik gwarantuje jednakową głębokość siewu redlicami pierwszego i drugiego rzędu.
Regulacja głębokości siewu
Regulacji głębokości siewu należy dokonać na polu, po przejechaniu kilku metrów z redlicami zagłębionymi w glebie. Trzeba sprawdzić, czy siewnik jest prawidłowo wypoziomowany oraz czy ziarno jest wysiane na prawidłowej głębokości. Korekty głębokości przeprowadza się centralnie, za pomocą korby, poprzez obrót śruby znajdującej się z tyłu siewnika. Zakres regulacji wynosi od 0 do 10 cm względem poziomu kół. Każda redlica posiada także możliwość indywidualnej regulacji siły nacisku na glebę, poprzez zmianę miejsca zaczepienia sprężyny.
Ze względu na to, że ziarno tego samego gatunku, ale różnej odmiany może różnić się wielkością i ciężarem, dane zawarte w tabeli wysiewu należy traktować jako orientacyjne. Zawsze warto zweryfikować ustawienia poprzez próbę kręconą.
Ustawienia siewnika Poznaniak dla różnych upraw
Poniżej przedstawiamy przykładowe kroki ustawiania siewnika dla wybranych gatunków roślin, opierając się na danych z tabeli wysiewu. Pamiętaj, że po każdym ustawieniu należy wykonać próbę kręconą w celu weryfikacji.
Jak ustawić siewnik Poznaniak do żyta?
Aby ustawić siewnik Poznaniak do żyta, należy odnaleźć odpowiednie dane w tabeli wysiewu. Przykładowo, jeśli planowany wysiew to 157 kg/ha, należy sprawdzić, jakiej skali to odpowiada (zazwyczaj w pierwszej kolumnie) i ustawić przekładnię bezstopniową na wartość 35. Zastawka powinna być ustawiona w pozycji 3/4. Ustawienie dźwigni (denek) powinno być w pozycji 2. Do wysiewu żyta najczęściej używa się kółka wąskiego plus szerokiego (W+S). Po wykonaniu tych kroków konieczna jest próba kręcona.
Jak ustawić siewnik Poznaniak do pszenicy jarej?
W przypadku pszenicy jarej, jeśli przykładowa dawka wysiewu to 233 kg/ha, w tabeli należy odnaleźć odpowiadającą temu skalę i ustawić przekładnię bezstopniową na wartość 45. Ustawienie zastawki dla pszenicy powinno być w pozycji 3/4, a dźwigni (denek) w pozycji 2. Podobnie jak w przypadku żyta, do wysiewu pszenicy jarej stosuje się kółko wąskie plus szerokie (W+S). Zawsze po tych ustawieniach przeprowadza się próbę kręconą.
Jak ustawić siewnik Poznaniak do owsa?
Dla owsa, jeśli planujemy wysiać 145 kg/ha, przekładnię bezstopniową należy ustawić na wartość 45, zgodnie z tabelą. Zastawka dla owsa powinna być ustawiona w pozycji 1, a dźwignia (denka) w pozycji 2. Do wysiewu owsa również stosuje się kółko wąskie oraz szerokie (W+S). Po wszystkich ustawieniach konieczne jest wykonanie próby kręconej.
Jak ustawić siewnik Poznaniak do jęczmienia?
Aby ustawić siewnik Poznaniak do jęczmienia, jeśli planowany wysiew to 113 kg/ha, należy odnaleźć w tabeli odpowiadającą temu skalę i ustawić przekładnię bezstopniową na wartość 35. Zastawka dla jęczmienia powinna być ustawiona w pozycji 1, a dźwignia denek w pozycji 2. Do wysiewu jęczmienia również stosuje się kółko wąskie plus szerokie (W+S). Po zakończeniu tych kroków niezbędna jest próba kręcona.
Jak ustawić siewnik Poznaniak do rzepaku?
W przypadku rzepaku, jeśli przykładowa dawka wysiewu to 145 kg/ha, przekładnię bezstopniową należy ustawić na wartość 45, zgodnie z tabelą. Zastawka dla rzepaku powinna być ustawiona w pozycji 1, a dźwignia (denka) w pozycji 2. Do wysiewu rzepaku również stosuje się kółko wąskie oraz szerokie (W+S). Po wszystkich ustawieniach konieczne jest wykonanie próby kręconej.
Jak ustawić siewnik Poznaniak do siewu trawy?
Dla trawy, jeśli przykładowa dawka wysiewu to 84 kg/ha, przekładnię bezstopniową należy ustawić na wartość 50, zgodnie z tabelą. Zastawka dla trawy powinna być ustawiona w pozycji 3/4, a dźwignia (denka) w pozycji 1. Do wysiewu trawy również stosuje się kółko wąskie oraz szerokie (W+S). Po wykonaniu tych kroków należy wykonać próbę kręconą.
Jak ustawić siewnik Poznaniak do siewu gryki i łubinu?
W przypadku ziaren, których nie ma w tabeli, takich jak gryka czy łubin, należy wybrać ziarno podobne pod względem wielkości. Wówczas konieczne jest wykonanie próby kręconej przynajmniej dwa razy. Jeśli założymy, że chcemy wysiać 100 kg, a z pierwszej próby uzyskamy 50 kg, wówczas na podzielnicy przekładni bezstopniowej należy przesunąć wartość na większą niż 50, aż do uzyskania pożądanej dawki.