AdBlue to roztwór mocznika stosowany w nowoczesnych silnikach wysokoprężnych wyposażonych w układ selektywnej redukcji katalitycznej (SCR). Jego głównym zadaniem jest redukcja emisji tlenków azotu (NOx), a nie bezpośrednie obniżenie spalania paliwa. System SCR, w którym wykorzystywany jest AdBlue, nie wpływa bezpośrednio na ilość spalanego paliwa; jego rola ogranicza się do przetwarzania szkodliwych substancji w układzie wydechowym. Dzięki zastosowaniu AdBlue producenci mogą optymalizować pracę jednostki napędowej pod kątem mocy i wydajności, ponieważ obniżenie emisji NOx odbywa się poza komorą spalania.
Zużycie AdBlue w pojazdach osobowych
Typowe zużycie AdBlue w samochodach osobowych wynosi od 0,1 do 0,3 litra na 100 km, co stanowi przeciętnie 3-5% zużycia oleju napędowego. Koszt AdBlue na 1000 km to około 4-8 zł przy cenie 2 zł/l. Chociaż jest to dodatkowy koszt, może być rekompensowany przez stabilną pracę silnika i ograniczenie zapychania filtra cząstek stałych (DPF).
Przykłady zużycia AdBlue w różnych modelach samochodów:
- W BMW zużycie AdBlue wynosiło około 0,25 l/1000 km przy "kodeksowej" jeździe, natomiast przy agresywnej jeździe mogło wzrosnąć do 1 l/1000 km.
- W Kia 2.0 zużycie AdBlue to około 1 l/1000 km, co oznacza tankowanie co około 10 000 km.
- Nowy Proace City po przejechaniu 6 000 km nie wymagał dolewania AdBlue, a kontrolka zapaliła się po 10 500 km na fabrycznym płynie.
- Passat z 2016 roku (przebieg 224 tys. km) wymagał dolewania 10 litrów AdBlue co około 9-10 tys. km.
- W Audi A6 2023 po wyjeździe z salonu dodano 6 litrów AdBlue.
- Jaguar na autostradzie (spalanie 6-7 l/100km) wymaga dolewania AdBlue niezwykle rzadko, a zbiornik 12 l pokazuje zasięg 8000 km.
- Ford Ranger (spalanie 9-10 l/100km) z zbiornikiem 18 l może przejechać maksymalnie 4000 km. Komputer już przy 2,5 tys. km zgłasza niski poziom.
- W Mercedesie MB250CDI (2,1 litra, 2 turbiny, 204 KM) zbiornik na AdBlue o pojemności 18 litrów jest uzupełniany raz w roku o 10-12 litrów.
Na zużycie AdBlue wpływa m.in. styl jazdy oraz jakość paliwa. Tankowanie na stacjach oferujących paliwo niższej jakości może prowadzić do częstszego dolewania AdBlue.
WSZYSTKO O AdBlue | ZDRADZAM SEKRETY!
Właściwości i przechowywanie AdBlue
Jeśli płynu schodzi mało, nie jest dobrze wlewać go do pełna, ponieważ AdBlue lubi tracić swoje właściwości z biegiem czasu. Płyn AdBlue jest dostępny z dystrybutora na wielu stacjach, co ułatwia i obniża koszty tankowania. Z tego, co słychać, zużycie AdBlue w nowych dieslach jest już całkiem pokaźne, a dla aut osobowych trzeba przyjąć około 1,5 l na 1000 km, choć zależy to od stylu jazdy.
Zużycie AdBlue w maszynach Komatsu Forest (m.in. Komatsu 845) z silnikami AGCO Power (Sisu)
Maszyny Komatsu Forest, takie jak harwestery i forwardery, pracują w intensywnych warunkach eksploatacji, gdzie systemy SCR, AdBlue i DPF są mocno obciążone. Harwestery i forwardery Komatsu Forest są wyposażone, w zależności od generacji, w silniki Cummins QSB6.7, QSL9, L9, ale także w jednostki AGCO Power (dawniej Sisu) zgodne z normami Stage IV i Stage V. Niektóre konfiguracje integrują również układy napędowe Volvo Penta.
W intensywnych operacjach leśnych cykle regeneracji DPF i monitorowanie SCR stają się niekompatybilne z częstymi postojami i ciągłymi wysokimi obciążeniami. Harwestery Komatsu 931, 951 oraz forwardery 875 i 895 są regularnie dotknięte utrzymującymi się usterkami NOx i AdBlue. Sprzęt Komatsu Forest często doświadcza obniżenia mocy silnika i nieoczekiwanych wyłączeń związanych z usterkami AdBlue, NOx i DPF, co bezpośrednio wpływa na wydajność operacji leśnych.
Diagnostyka i rozwiązania problemów z AdBlue w Komatsu 845
Interwencja w przypadku usterki AdBlue w Komatsu 845 dla maszyn Komatsu Forest Solutions AGCO SISU jest kluczowa. Pokładowe systemy antyemisyjne, takie jak SCR, AdBlue, FAP i EGR, generują problemy z konserwacją i częste dysfunkcje w maszynach leśnych, co wpływa na ich dostępność. Odczyt i analiza kodów usterek SCR / AdBlue / systemów antyemisyjnych pozwalają precyzyjnie zidentyfikować elementy do neutralizacji, uzupełniając podstawowe oprogramowanie, aby uniknąć powrotu usterek w sieci CAN, trwałych usterek lub trybów awaryjnych.
Różne stałe usterki systemu AdBlue uniemożliwiają normalne funkcjonowanie maszyny. Ograniczenie momentu obrotowego i mocy silnika, związane z odliczaniem czasu do całkowitego wyłączenia, uniemożliwia użytkowanie maszyny. Maszyny Komatsu wyposażone w sterownik silnika Bosch EDC17CV41 umożliwiają pełny dostęp do danych wewnętrznych. Możliwe jest bezpośrednie odczytanie informacji zawartych w pamięci flash sterownika silnika i przeprogramowanie systemu w celu rozwiązania problemu z AdBlue. Na przykład, po kontroli Komatsu 845 AdBlue nie wykryto usterek antyemisyjnych, a silnik działał normalnie.
Zużycie AdBlue w ciągnikach i maszynach rolniczych
W nowoczesnych silnikach Diesla w ciągnikach układ SCR wykorzystuje płyn AdBlue do rozbicia szkodliwych tlenków azotu na parę wodną i sam azot. Proces uzdatniania spalin odbywa się poza silnikiem, w układzie wydechowym. W ciągnikach znajdziemy wskaźniki poziomu płynu AdBlue lub kontrolki informujące o jego niskim poziomie.
Jakie jest zużycie AdBlue w stosunku do paliwa w ciągnikach?
Trudno jest jednoznacznie wskazać średnie zużycie AdBlue, ponieważ jest ono skorelowane z poziomem obciążenia, na jakim pracuje silnik ciągnika. Przy niższym obciążeniu zużycie będzie niższe, a przy wyższym generowane będzie więcej spalin, więc i zapotrzebowanie na płyn znacząco wzrośnie. Dla przykładu, w instrukcji obsługi traktora New Holland T5 Dynamic Command, przy znamionowej prędkości obrotowej silnika, zużycie AdBlue stanowi około 6% zużycia paliwa. Może ono wzrosnąć do nawet 15% przy większym obciążeniu silnika.
Konsekwencje braku AdBlue w ciągniku
Normalna praca silnika będzie miała miejsce do momentu, gdy poziom płynu AdBlue w zbiorniku będzie nie niższy niż 12% jego pojemności. Jeśli poziom płynu spadnie poniżej 10%, operator otrzyma ostrzeżenie na desce rozdzielczej. Zignorowanie tego ostrzeżenia spowoduje, że gdy poziom spadnie poniżej 5%, silnik przejdzie w tryb awaryjny, ograniczając moment obrotowy i zmniejszając prędkość obrotową silnika.
Od 6 do nawet 15% zużycia paliwa - tyle może stanowić zużycie płynu AdBlue w nowoczesnym ciągniku w zależności od obciążenia silnika. Jeśli poziom AdBlue spadnie poniżej 0,1% pojemności zbiornika, silnik zablokuje się na biegu jałowym, a dalsza jazda będzie niemożliwa do momentu uzupełnienia płynu.
Cały system monitoringu poziomu AdBlue jest tak przemyślany, by operator mógł spokojnie zjechać do gospodarstwa i uzupełnić poziom płynu. Jednak ignorowanie ostrzeżeń i częste przechodzenie silnika w tryb awaryjny może skutkować uszkodzeniem całego układu SCR. Długotrwała, kilkugodzinna praca silnika na biegu jałowym i bez obciążenia może skończyć się awarią samego katalizatora SCR. Zaleca się cykliczne dolewanie płynu AdBlue wraz z każdym tankowaniem oleju napędowego.
AdBlue a zużycie paliwa - podsumowanie
AdBlue nie jest środkiem bezpośrednio obniżającym zużycie paliwa, ale jego zastosowanie umożliwia producentom projektowanie silników o większej sprawności i niższej emisji. Dzięki systemowi SCR możliwe jest uzyskanie bardziej efektywnego spalania, co w niektórych przypadkach może prowadzić do zmniejszenia zużycia paliwa. Wyłączenie systemu AdBlue może wpłynąć zarówno na spalanie, jak i na parametry pracy jednostki napędowej, dlatego każda decyzja o modyfikacji powinna być poprzedzona analizą korzyści i ryzyka.