Historia czechosłowackich pojazdów użytkowych marki Škoda sięga okresu przedwojennego, jednak to powojenne konstrukcje zdefiniowały krajobraz transportowy bloku wschodniego. Kluczowym momentem w rozwoju tych maszyn było wprowadzenie nowoczesnych rozwiązań konstrukcyjnych w modelach z serii 706.
Ewolucja konstrukcyjna: od modelu 706 R do RT
Pierwsza Škoda 706 pojawiła się w 1939 roku jako typowa przedwojenna konstrukcja z długą maską silnika. Po zakończeniu II wojny światowej, z uwagi na zniszczenie zakładów w Mladá Boleslav, produkcję przeniesiono do fabryki Avia. W 1946 roku wprowadzono model Škoda 706 R (oznaczenie od słowa „rekonstruovaný”), który był zmodernizowaną wersją przedwojennej ciężarówki, wyposażoną w 11,8-litrowy silnik wysokoprężny R6 o mocy 146 KM.
Przełom nastąpił w 1958 roku wraz z premierą modelu Škoda 706 RT (Rámový Trambusový). Był to pierwszy pojazd marki z nowoczesną koncepcją bezkapturową (beznosową), w której kabinę kierowcy umieszczono nad silnikiem. Nazwa „trambusowy” odnosiła się właśnie do tego układu, który poprawiał widoczność i przestronność wnętrza.
| Cecha | Dane techniczne modelu 706 RT |
|---|---|
| Silnik | R6, wysokoprężny, bezpośredni wtrysk |
| Pojemność | 11 782 ccm |
| Moc maksymalna | 160 KM (118 kW) przy 1900 obr./min |
| Skrzynia biegów | Manualna, 5-biegowa |
| Ładowność | ok. 7000-8600 kg |
Autobusy Škoda 706 RTO i licencja w Jelczu
Model Škoda 706 RTO (Rámový Trambusový Osobní) to autobus, którego produkcja rozpoczęła się w 1958 roku w zakładach Karosa. Pojazd ten, oparty na podwoziu ciężarówki 706 RT, stał się symbolem komunikacji zbiorowej. Dzięki elastycznej i nowoczesnej jak na owe czasy sylwetce, obłym kształtom oraz dużym giętym szybom, autobus zyskał uznanie pasażerów.
W Polsce licencję na produkcję tego modelu wykupiły Jelczańskie Zakłady Samochodowe. Pierwsze sztuki, znane jako Jelcz 043 (wersja międzymiastowa) oraz Jelcz MEX (wersja miejska), zmontowano w 1959 roku. Autobusy te posiadały 41 miejsc siedzących, a do ich napędu służył sprawdzony 160-konny silnik Škoda 706 RT.
Wszechstronność zastosowań serii 706 RT
Dzięki modułowej budowie, seria RT doczekała się dziesiątek wariantów specjalistycznych. Do najpopularniejszych należały:
- RTS: wywrotka trójstronna.
- RTH: podwozie pod polewaczki i cysterny.
- RTK: podwozie pod śmieciarki systemu KUKA.
- RTTN: ciągnik siodłowy.
- RTP: wersja z napędem na wszystkie koła (4×4).
Ciekawostką jest fakt, że czechosłowackie Skody trafiały na eksport do 57 krajów świata. W Chinach firma Sinotruk stworzyła na bazie 706 RT model Huanghe JN150, który położył podwaliny pod chiński przemysł ciężkich pojazdów ciężarowych.
Złomnik: Skoda-Liaz 706 RT, śmieciarka i polewaczka
Dziedzictwo i koniec produkcji
W 1966 roku wprowadzono model Škoda 706 MT (Modernizovaný Trambusový), który stanowił próbę modernizacji serii RT poprzez wzmocnienie silnika (do 180-210 KM) i zastosowanie nowocześniejszych osi. Mimo planów zastąpienia go serią LIAZ 100, model MT był produkowany aż do 1988 roku. Łącznie wszystkie generacje serii 706 (w tym ok. 150 000 egzemplarzy modelu RT) zapisały się w historii motoryzacji jako niezwykle niezawodne, trwałe i ikoniczne maszyny swojej epoki.