Marka UNIA, będąca największym polskim producentem maszyn rolniczych, konsekwentnie rozwija swoją ofertę, wprowadzając innowacyjne rozwiązania w zakresie uprawy pasowej (Strip Till) oraz siewu bezpośredniego (No-Till).
Technologia Uprawy Pasowej (Strip-Till) UNIA
Czym jest uprawa pasowa?
Uprawa pasowa (Strip Till) to system uprawy gleby, który polega wyłącznie na spulchnianiu wąskich pasów, w które wysiewane są nasiona. Łączy on w sobie zalety konwencjonalnej uprawy gleby, takie jak bezpieczeństwo plonów, z korzyściami siewu bezpośredniego, w tym ochroną gleby przed erozją oraz minimalizacją kosztów. System ten poprawia drenaż, ułatwia wzrost korzeni na większą głębokość, a czasami pomaga w zerwaniu powstałej wcześniej podeszwy płużnej.
Pozostała powierzchnia gleby z reguły pozostaje nieuprawiona, pokryta resztkami pożniwnymi lub zieloną masą z międzyplonów. Metody uprawy pasowej pozwalają zachować znaczną wilgotność gleby w porównaniu z tradycyjnymi metodami uprawy roli, ponieważ maszyna zakłóca tylko jedną trzecią pola, dzięki czemu zmniejsza się parowanie z gleby. Ponadto, resztki pożniwne na powierzchni pomagają utrzymać śnieg w miejscu przez zimę, zapewniając lepszy profil wilgotności na wiosnę.
Uprawa pasowa przygotowuje glebę siewną, która sprzyja rozwojowi korzeni i umożliwia precyzyjne stosowanie nawozu na różnych głębokościach, dostarczając składniki odżywcze w kluczowych momentach podczas rozwoju rośliny. Badania pokazują, że precyzyjna uprawa prowadzi do silniejszych, głębszych korzeni, które sięgają dalej, aby pobierać z gleby wilgoć i składniki odżywcze. Zastosowanie tej maszyny prowadzi do mniejszego zapotrzebowania na nawóz, ponieważ precyzyjna aplikacja umieszcza składniki odżywcze bezpośrednio w strefie korzeniowej. Korzyści materialne, jakie niesie uprawa pasowa, płyną nie tyle ze zwiększenia plonu, co z ograniczenia nakładów i ryzyka związanego ze zmiennością warunków pogodowych.
Z racji tego, że uprawa i siew odbywają się podczas jednego przejazdu, oszczędza się dużo czasu, dzięki czemu można dotrzymać terminów siewu. Na przestrzeni lat widać, że maksymalne plony osiągane w uprawie pasowej są minimalnie mniejsze od tych uzyskiwanych przy konwencjonalnych metodach uprawy.
Elementy zestawu UNIA do uprawy pasowej Strip-Till
Marka UNIA powiększyła swoją ofertę o zestaw do uprawy pasowej w technologii Strip Till, składający się z kilku kluczowych maszyn.
Zbiornik nawozowy USF 1600
USF 1600 to zbiornik nawozowy o pojemności 1600 litrów, zawieszany na przednim TUZ ciągnika. Jego komora jest przedzielona demontowalną przegrodą na dwie równe części, co pozwala zasypać je różnymi nawozami. Nawóz jest pobierany przez dwa aparaty, co pozwala wysiewać je w różnych dawkach.
- Napęd aparatów wysiewających standardowo pochodzi od unoszonego i opuszczanego hydraulicznie koła ostrogowego.
- Dostępny jest również napęd elektryczny z radarem mierzącym na bieżąco prędkość pracy, co w połączeniu z komputerem DRILL CONTROL firmy Müller Elektronik zapewnia utrzymanie założonej dawki wysiewu nawozu.
- Z poziomu terminala tego systemu możliwa jest również zmiana dawki w czasie pracy.
- Komputer umożliwia szybkie i komfortowe wykonanie próby kręconej wysiewanych nawozów.
- Dawka nawozów może być ustawiana w zakresie 20-500 kg/ha.
- Pneumatyczny transport granul nawozów odbywa się we wnętrzu elastycznego węża lub węży.
- Następnie w głowicy następuje rozdział do poszczególnych zębów uprawowych, pełniących również rolę redlic nawozowych.
- Powietrze do węża tłoczy wentylator napędzany silnikiem hydraulicznym o wydajności 24 l/min.
Agregat do uprawy pasowej HAWK 3
HAWK 3 to agregat do uprawy pasowej, osadzony na ramie monolitycznej. Kluczowymi jego elementami są sekcje uprawiające wąskie pasy gleby w liczbie 4, 6 lub 8.
- Pierwszym elementem roboczym sekcji jest krój talerzowy o średnicy 480 mm, rozcinający resztki pożniwne i glebę.
- Za nim zamontowane są dwie gwiazdy z dociskiem sprężynowym, z których każda ma 16 palców. W czasie pracy przeplatają się one na powierzchni gleby, co powoduje rozgarnianie znajdujących się tam roślin i resztek pożniwnych. Dzięki temu praca zęba uprawowo-nawozowego może przebiegać bezproblemowo.
- Każda słupica zęba ma własne zabezpieczenie hydrauliczne i zakończona jest dłutem o szerokości 25 mm oraz bocznymi podcinaczami o łącznej szerokości 150 mm. Maksymalna głębokość ich pracy wynosi 30 cm.
- Umieszczone z tyłu każdego zęba dwa wyloty nawozów pozwalają je umieszczać w glebie na poziomach oddalonych od siebie o 7 cm. W praktyce można więc aplikować dwa różne nawozy w różnych dawkach na głębokościach w zakresie 6-12 cm i 18-21 cm.
- Za zębami uprawowo-nawozowymi zamontowane są dwa talerze typu Agressive o średnicy 400 mm. Ich zadaniem jest zagarnianie gleby powstałej po pracy zęba w obręb uprawianego pasa gleby. Można temu zapobiec poprzez regulację: głębokości jego pracy, rozstawu (maksymalnie 175 mm), odległości od zęba i kąta natarcia.
- Ostatnim elementem każdej sekcji są wałki zagęszczające o szerokości 240 i średnicy 300 mm. Mają docisk sprężynowy, co pozwala regulować agresywność ich pracy.
Siewnik pneumatyczny DELTA XT / DELTA plus
Ciężki (1570 kg) siewnik pneumatyczny do kukurydzy, buraków i rzepaku DELTA XT (lub DELTA plus) jest połączony z agregatem HAWK 3 za pomocą sprzęgu z jednym siłownikiem hydraulicznym.
- Dwa koła podporowo-napędowe są wysunięte przed ramę siewnika, co umożliwia zmianę liczby sekcji wysiewających i wynikający z tego rozstaw obsiewanych rzędów.
- Dla kukurydzy przewidziany jest podstawowy rozstaw 75 cm (4 sekcje w maszynie 3-metrowej).
- Dla buraków, rzepaku lub kukurydzy sianej na kiszonkę jest to rozstaw 45 cm (6 sekcji).
- Dla rzepaku sianego w węższych rzędach 34 cm (8 sekcji).
- DELTA XT jest maszyną z podciśnieniowym systemem wysiewu nasion i mechanicznym napędem tarcz wysiewających za pomocą przekładni łańcuchowej. Zmiana jej kół zębatych powoduje zwiększenie lub zmniejszenie odległości wysiewanych nasion.
- Maszyna ma własny układ hydrauliczny ze zbiornikiem oleju, który służy do napędu wentylatora wytwarzającego podciśnienie w układzie wysiewu nasion. Pompa hydrauliczna tego układu uzyskuje napęd od WOM ciągnika.
- Każda sekcja wysiewająca ma własny zbiornik na nasiona o pojemności 54 l.
- Siewnik ma podwójne redlice talerzowe, przed którymi znajduje się element odgarniający kamienie i bryły. Wysokość jego pracy jest regulowana za pomocą śrub.
- Przed talerzami umieszczona jest osłona, która ma za zadanie zapewnić ich swobodną pracę.
- Dodatkowo po bokach redlicy talerzowej znajdują się duże koła kopiujące, a za nimi rolka dogniatająca wysiane nasiona.
- Nacisk jednostkowy dla każdej z sekcji może wynosić nawet 150 kG (w DELTA plus do 200 kg), co pozwala używać siewnik w ekstremalnie ciężkich warunkach glebowych.
- Ostatnim elementem są kółka zamykające bruzdę siewną i formujące ostateczny kształt uprawionego, zasilonego nawozem i obsianego pasa gleby.
- Za sterowanie pracą maszyny może odpowiadać sterownik PM100E lub PM300E.
- Siewnik DELTA XT/plus może być doposażony w podsiewacz nawozów, co podczas jednego przejazdu zestawu do uprawy pasowej zwiększa możliwość aplikacji składników odżywczych do trzech rodzajów. Dwa nawozy wysiewane są na różnych głębokościach przez zęby uprawowo-nawozowe i jeden przez redlice podsiewacza siewnika, który ma zbiornik z blachy nierdzewnej o pojemności 850 litrów.
Zapotrzebowanie na moc 3-metrowego zestawu do uprawy pasowej w technologii Strip-Till marki Unia wynosi w zależności od warunków pracy od 200 do 240 KM.
Aparat wysiewający FX
Nowoczesny, uniwersalny aparat wysiewający FX gwarantuje powtarzalny wysiew w dawce od 1,5 do 350 kg/ha. Służy on do wysiewu zarówno drobnych, jak i grubych nasion bez konieczności wymiany rolek wysiewających. Łatwa regulacja i precyzja ustawienia zapewnia bezproblemowe dozowanie nasion. Aparat posiada szybki system opróżniania z pozostałych nasion (nawozu).
Do napędu aparatów wysiewających zastosowane zostało koło ostrogowe, które dokładnie kopiuje teren i przenosi napęd na aparat. Dostępny jest również napęd elektryczny.
UNIA Notillux: Siew Bezpośredni (No-Till)

Siew bezpośredni (No-Till) to technologia, w której gleba nie jest uprawiana między zbiorem a siewem rośliny następczej, a na powierzchni pozostają prawie wszystkie resztki, stanowiąc swego rodzaju bufor zapobiegający utracie wilgoci. Technologia ta jest mocno rozpowszechniona w Ameryce Południowej (głównie w Argentynie, Brazylii, Paragwaju, Urugwaju), w Ameryce Północnej oraz w Australii. W Europie wciąż jest mało popularna, przykładowo w Niemczech tylko na 1 procencie gruntów ornych jest stosowany siew bezpośredni.
Siew bezpośredni daje oszczędność czasu i paliwa. Pozwala zaoszczędzić wodę w glebie, podnieść zawartość materii organicznej oraz zatrzymać erozję. Aby jednak zacząć wysiewać nasiona bezpośrednio w ściernisko potrzebna jest specjalna maszyna, która poradzi sobie z takim zadaniem. Marka Unia pokazała siewnik o nazwie Notillux, który nadaje się do siewu bezpośredniego no-till.
Budowa siewnika Notillux
Siewnik Notillux jest dostępny w szerokości roboczej sześciu lub ośmiu metrów.
- W przedniej jego części znajduje się zbiornik o pojemności 5000 litrów, który jest dzielony w stosunku 60:40, co umożliwia jednoczesny wysiew nasion i nawozu. Całą jego pojemność można również wykorzystać tylko na materiał siewny.
- Ten zbiornik jest na nadciśnieniowy, co sprawia, że nasiona nie zawieszają się w nim.
- Bruzdę nasienną żłobi pojedyncza redlica, której nacisk dochodzi do 300 kg. Dzięki naciskowi sięgającemu 300 kg redlice są w stanie pociąć zalegające na powierzchni pola resztki pożniwne oraz zagłębić się nawet w skrajnie trudnych warunkach glebowych.
- Siewnik ma aż cztery aparaty wysiewające. Dwa służą do rozdzielania nasion, dwa kolejne dozują nawóz. Unia podaje, że dawkę wysiewu nasion można ustawić już od 0,5 kg/ha.
- Praca maszyny jest stale monitorowana. Możliwości takie dają czujniki zamocowane przy każdym aparacie wysiewającym oraz w miejscu przepływu nasion. Ponadto w każdej komorze zbiornika zamocowana jest kamera, dzięki którym operator widzi jaka pozostała w nich ilość materiału. Trzecia kamera umieszczona na zewnątrz zbiornika, która tak jak pozostałe stanowi wyposażenie standardowe, skierowana jest na szynę siewną.
- Maszyna ma dwie głowice rozdzielające, co daje możliwość wyłączenia połowy szerokości roboczej. Z głowicy materiał podawany jest do jednotarczowych redlic, które nie tylko są pochylone względem podłoża, ale także są ustawione pod kątem względem kierunku jazdy. Wedle zapewnień stawiają one minimalny opór, dzięki czemu każdy metr szerokości wymaga około 50 koni mocy.
- W sąsiedztwie każdej redlicy znajduje się koło kopiujące, które jest wypełnione pianką, co gwarantuje odporność na przebicie. Koło posiada bieżnik typu „jodełka”, co z kolei gwarantuje, że będzie się obracało w każdych warunkach.
- Za redlicami podążają koła zamykające bruzdę. Można je ustawiać według potrzeb.
- Redlice są zamocowane na równoległobokach, których zakres pracy wynosi ok. 30-35 cm.
Unia podaje, że dla maszyny sześciometrowej wymagany jest ciągnik dysponujący mocą od 250 do 320 KM, zaś dla modelu ośmiometrowego potrzeba od 300 do 400 koni.
Opinie i Doświadczenia Użytkowników
W środowisku rolniczym uprawa pasowa i siew bezpośredni budzą coraz większe zainteresowanie, choć opinie na temat ich efektywności są zróżnicowane.
- Niektórzy użytkownicy wyrażają sceptycyzm, obawiając się o kondycję gleby za kilka lat takiej uprawy w kukurydzy. W odpowiedzi na te obawy, podkreśla się, że "siły natury są znacznie potężniejsze niż siły człowieka i jego marnych maszynek" i poradzą sobie z nieuprawianymi pasami gleby.
- Pojawiają się sugestie, że pług nie jest tak starym wynalazkiem, a w przeszłości redłem wzruszano całe pole, nie tylko rzędy roślin. Spulchnienie pasowe za pomocą maszyn wzorowanych na Durofrance może prowadzić do spulchnienia całości.
- Wielu rolników uważa, że uprawa pasowa to przyszłość, oferując spore oszczędności oraz zapewniając systemowi korzeniowemu odpowiednią przestrzeń do rozwoju. O ile w przypadku zbóż może to być niekonieczne, o tyle w przypadku buraków, rzepaku, kukurydzy i roślin strączkowych daje dobre efekty.
- Niektórzy rolnicy interesują się siewnikami Claydon'a, reklamowanymi jako strip-till dla zbóż, choć początkowe opinie były mieszane. Ostatnie obserwacje wskazują na poprawę technologii.
- Wskazuje się na różnice między siewem bezpośrednim a uprawą gruberem z agregatem aktywnym, podkreślając, że siew bezpośredni to siew bez jakiejkolwiek uprawy.
- Doświadczenia z duńskiego gospodarstwa z siewnikiem na głęboszu He-Va pokazały, że rzepak bywał mocno nierówny, z krótkimi i załamującymi się korzeniami. Podkreśla się, że "precyzji siewu w tym rozwiązaniu nie widać żadnej".
- Zauważono, że siewniki takie jak Hewe, choć proste, mogą nie oferować wystarczającej precyzji.
- W przypadku maszyn Claydona, wczesne modele V-drill z rozstawem 25 cm miały problemy z drożnością przy większej ilości masy, co prowadziło do stosowania rozstawu 50 cm tylko dla rzepaku. Nowsze modele Hybrid i SR nie zapychają się przy rozstawie 25 cm.
- Podkreśla się, że siewniki Claydon'a seryjnie nie mają możliwości wprowadzania nawozu w szczelinę wykonaną przez ząb, co jest uważane za brak. Sugeruje się, że powinny zostać doposażone w rurki nawozowe i przedni zbiornik na nawóz, a także kultywator do zabiegów pomiędzy przejazdem chwastownikiem a siewem.
- Obserwacje rzepaku sianego w systemie Duro France wskazują na stosunkowo długie, proste i grube korzenie, co świadczy o braku zbyt twardej gleby, jednak ogólny stan rzepaku bywał średni z powodu innych zaniedbań. Zęby w systemie Duro France posiadają zabezpieczenie hydrauliczne.
- W kontekście samodzielnej budowy maszyn do uprawy pasowej, wspomina się o możliwości wykonania maszyny do spulchniania oraz dostosowania siewnika do rzepaku.