Szkolenia Chemizacyjne w Stosowaniu Środków Ochrony Roślin

Zanim rolnik wyjedzie w pole z opryskiwaczem, kluczowe jest sprawdzenie, czy posiada aktualne zaświadczenie o ukończeniu szkolenia chemizacyjnego. Dokument ten jest ważny tylko 5 lat, a jego brak podczas kontroli może skutkować mandatem w wysokości do 500 zł. Rolnicy, jako profesjonalni użytkownicy środków ochrony roślin, muszą spełniać określone wymagania prawne, aby legalnie wykonywać zabiegi ochronne. W praktyce zaświadczenie to powinno być również okazywane przy zakupie środków ochrony roślin. Ukończenie szkolenia i uzyskanie zaświadczenia upoważnia do zakupu i stosowania środków ochrony roślin przeznaczonych dla użytkowników profesjonalnych oraz do wykonywania zabiegów przy użyciu opryskiwaczy polowych i sadowniczych.

Zgodnie z Ustawą z dnia 8 marca 2013 roku o środkach ochrony roślin (Dz.U. z 2013 roku, poz. 455 z późn. zm.), osoby wykonujące zabiegi ochrony roślin w rolnictwie lub leśnictwie są zobowiązane do ukończenia odpowiedniego szkolenia w tym zakresie. Obowiązkowe przeszkolenie obejmuje zarówno sprzedawców, jak i profesjonalnych użytkowników środków ochrony roślin. Użytkownik profesjonalny to osoba fizyczna, która stosuje środki ochrony roślin (ŚOR) w celach innych niż własne niezarobkowe potrzeby, w szczególności w ramach działalności gospodarczej lub zawodowej, w tym w rolnictwie i leśnictwie. Uzyskane uprawnienia zachowują swoją ważność przez okres 5 lat od daty ich nabycia.

Rodzaje Szkoleń Chemizacyjnych

Szkolenia chemizacyjne dzielą się na dwa główne typy:

  • Szkolenie podstawowe - przeznaczone dla osób, które nigdy wcześniej nie posiadały zaświadczenia ani nie uczestniczyły w szkoleniu z tego zakresu. Ten rodzaj kursu trwa zazwyczaj dwa dni i obejmuje 14 godzin zajęć.
  • Szkolenie uzupełniające - to forma dedykowana dla rolników, którzy już posiadają uprawnienia i potrzebują je odnowić.

Oba typy kursów chemizacyjnych dotyczą „Stosowania środków ochrony roślin sprzętem naziemnym z wyłączeniem sprzętu montowanego na pojazdach szynowych oraz innego sprzętu”.

infografika przedstawiająca podział szkoleń chemizacyjnych na podstawowe i uzupełniające wraz z czasem trwania i ważnością zaświadczeń

Program Szkoleń

Program szkoleń jest szczegółowo określony w załącznikach do Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 maja 2013 roku w sprawie szkoleń w zakresie środków ochrony roślin (Dz.U. z 2013 r. poz. 554). Szkolenia prowadzone są zgodnie z przepisami Ustawy z dnia 8 marca 2013 roku o środkach ochrony roślin (Dz.U. z 2020 r. poz. 2097). Obejmują one szereg kluczowych zagadnień, które przygotowują uczestników do bezpiecznego i efektywnego stosowania środków ochrony roślin:

  • Wybrane zagadnienia w zakresie przepisów prawnych.
  • Charakterystyka i stosowanie środków ochrony roślin.
  • Integrowana ochrona roślin - zasady i praktyki.
  • Technika wykonywania zabiegów w ochronie roślin, w tym zajęcia praktyczne z wykorzystaniem opryskiwacza ciągnikowego polowego i sadowniczego. W czasie kursów chemizacyjnych omawiana jest również budowa i konserwacja opryskiwaczy.
  • Zapobieganie negatywnemu wpływowi środków ochrony roślin na środowisko.
  • Egzamin końcowy przeprowadzony przez Komisję Egzaminacyjną powołaną przez Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa.

Jak skonfigurować, skalibrować i używać opryskiwacza plecakowego

Koszty i Organizatorzy Szkoleń

Koszty kursów chemizacyjnych są zróżnicowane i zależą przede wszystkim od organizatora oraz liczby uczestników. Szkolenia podstawowe kosztują zazwyczaj od 190 do 570 zł, przy czym w praktyce większość kursów organizowanych przez Ośrodki Doradztwa Rolniczego mieści się w przedziale 200-250 zł. W przypadku szkoleń uzupełniających ceny wahają się od 130 do nawet 500 zł, choć najwyższe stawki dotyczą sytuacji wyjątkowych, gdy kurs organizowany jest dla bardzo małej grupy.

Najbardziej popularną instytucją, do której rolnicy zgłaszają się na kurs chemizacyjny, są dedykowane dla siedziby ich gospodarstw Ośrodki Doradztwa Rolniczego (ODR). ODR-y prowadzą zapisy na oba typy kursów. Warto zaznaczyć, że odbycie szkoleń w wojewódzkich ośrodkach doradztwa rolniczego to nie jedyna droga do nabycia lub aktualizacji uprawnień chemizacyjnych. Istnieją również inne instytucje uprawnione do prowadzenia takich kursów, np. Ośrodek Doskonalenia KADR SIMP.

Listę podmiotów uprawnionych do prowadzenia szkoleń można znaleźć na stronie Państwowej Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa (PIORiN). Po wybraniu z listy lub mapy interesującego województwa, pojawia się hiperłącze do rejestrów prowadzonych przez Wojewódzki Inspektorat Ochrony Roślin i Nasiennictwa (WIORiN).

Bezpieczne Stosowanie Środków Ochrony Roślin i Ochrona Środowiska

Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 31 marca 2014 roku w sprawie warunków stosowania środków ochrony roślin (Dz.U. z 2014 roku, poz. 471), profesjonalni użytkownicy ŚOR powinni stosować środki ochrony roślin w taki sposób, aby nie stwarzać zagrożenia dla zdrowia ludzi, zwierząt i środowiska. Obejmuje to przeciwdziałanie zniesieniu środków ochrony roślin na obszary i obiekty niebędące celem zabiegu. Kto stosuje środki ochrony roślin w sposób stwarzający zagrożenie dla zdrowia ludzi, zwierząt lub dla środowiska, podlega karze grzywny (Ustawa o środkach ochrony roślin z dnia 8 marca 2013 roku, Dz.U. poz. 455 ze zm.).

Jednym z podstawowych wymogów integrowanej ochrony roślin (obowiązującej od 1 stycznia 2014 r.) jest ochrona organizmów pożytecznych oraz stwarzanie warunków sprzyjających ich występowaniu. Podczas stosowania środków ochrony roślin należy zwrócić uwagę na prawidłowość wykonywania zabiegów, a w szczególności na stosowanie wyłącznie ŚOR dopuszczonych do obrotu przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Ważne jest, aby unikać opryskiwania pszczół cieczą roboczą, co powoduje zamoczenie skrzydeł i utrudnia im lot oraz powrót do ula.

zdjęcie rolnika w środkach ochrony osobistej (PPE) podczas opryskiwania pola

Zagospodarowanie Zużytych Opakowań po Środkach Ochrony Roślin

Polskie prawo obliguje rolników do odpowiedniego postępowania z opróżnionymi opakowaniami po środkach ochrony roślin. Kategorycznie zabronione jest wyrzucanie ich do zbiorowych pojemników na śmieci razem z innymi odpadami z gospodarstwa domowego. Nie wolno ich palić ani wykorzystywać do innych celów.

Zgodnie z Ustawą z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (Dz. U. 2013 poz. 888), która weszła w życie 1 stycznia 2014 roku, na użytkownika został nałożony obowiązek zwrotu opakowań po środkach ochrony roślin sklasyfikowanych jako niebezpieczne do sklepu lub hurtowni, gdzie zostały kupione. Nie ma obowiązku natychmiastowego zwrotu - można zebrać większą ilość opakowań i dostarczyć je do miejsca zbiórki.

System Zbiórki Opakowań PSOR (Polskiego Stowarzyszenia Ochrony Roślin) zapewnia bezkosztową zbiórkę i zagospodarowanie opakowań po środkach niebezpiecznych wykorzystywanych w rolnictwie. Aby skorzystać z systemu, należy przynieść czyste opakowania (przepłukane trzykrotnie wodą) z powrotem do sklepu uczestniczącego w systemie. Wykorzystana woda powinna trafić do zbiornika opryskowego z cieczą roboczą. Warunkiem przyjęcia opakowań jest ich czystość - w Systemie Zbiórki Opakowań PSOR nie odbiera się brudnych opakowań, opakowań z resztkami produktów, opakowań z produktami przeterminowanymi ani opakowań zbiorczych. Po przekazaniu opakowań do punktu zbiórki lub do sklepu, kończy się odpowiedzialność prawna rolnika za ich unieszkodliwienie.

Na etykiecie każdego produktu znajdują się informacje o niebezpieczeństwach lub zagrożeniach, jakie może on stwarzać, a także sposób postępowania z opakowaniem. Zawiera ona również oznaczenia informujące o stopniu szkodliwości oraz toksyczności, a także o zaleceniach bezpiecznego stosowania. Należy zwracać opakowania, o których zwrocie informuje nas etykieta. Zwrotowi podlegają opakowania po środkach ochrony roślin toksycznych lub bardzo toksycznych dla organizmów wodnych, pszczół oraz ludzi i zwierząt lądowych.

schemat procesu trzykrotnego płukania opakowań po środkach ochrony roślin

tags: #terminy #na #szkolenia #hemizacyjne #na #opryskiwacze