Wóz asenizacyjny jako pojazd specjalny: kompleksowe informacje

Branża transportu drogowego to sektor gospodarki o bardzo szerokim wachlarzu usług. W dzisiejszym materiale bierzemy pod lupę przedsiębiorstwa asenizacyjne, które stanowią istotny, choć często niedoceniany element logistyki. Wbrew pozorom, próg wejścia do szeregu właścicieli takiego biznesu wcale nie jest łatwy do osiągnięcia.

Charakterystyka i zastosowanie pojazdów asenizacyjnych

Pojazdem asenizacyjnym określamy samochód złożony z podwozia pojazdu ciężarowego i odpowiedniej zabudowy, przeznaczonej do przewożenia nieczystości. Inną formą pojazdu asenizacyjnego są przyczepy lub naczepy ze specjalistyczną zabudową. Oba rodzaje pojazdów służą do przewozu ścieków i fekaliów z szamb bezodpływowych.

Definicja i popularne nazewnictwo

• Pojazd asenizacyjny to pojazd ciężarowy służący do wywozu nieczystości ciekłych (fekaliów, ścieków) bezpośrednio z szamb bezodpływowych do punktów zlewnych.
• Pojazdy asenizacyjne popularnie nazywane są szambowozami, pszczółkami lub szambiarkami.

Kluczowe zastosowania

Samochody asenizacyjne to niezbędne wyposażenie każdej firmy zajmującej się wywozem nieczystości. Pojazdy te są przystosowane do opróżniania bezodpływowych szamb, dlatego są stosowane na posesjach, na których brak kanalizacji. Usługa tego typu jest niezwykle istotna na terenach pozbawianych kanalizacji. Ponadto, samochody przystosowane do wywozu szamba sprawdzają się także w czasie awarii funkcjonujących instalacji kanalizacyjnych. Asenizację stosuje się w miejscowościach, w których nie ma kanalizacji, lub w razie jej awarii.

W zależności od wyposażenia, pojazdy asenizacyjne mogą być również wykorzystywane do usuwania awarii w sieciach kanalizacyjnych, takich jak udrażnianie rur kanalizacyjnych. Są one używane przy obsłudze sieci kanalizacyjnych, pracach komunalnych, awariach sanitarnych i obsłudze obiektów bez stałego podłączenia do kanalizacji.

Wykorzystanie pojazdu asenizacyjnego do przewożenia nieczystości gwarantuje transport bezpieczny dla środowiska.

Wymagania techniczne dla pojazdów asenizacyjnych

Nabywając ciężarówkę lub inny rodzaj pojazdu asenizacyjnego, musimy pamiętać o specyficznych wymaganiach technicznych, określonych w ustawie, które takie auto musi spełniać. Te konkretne rozporządzenia weszły w życie w 2002 roku, co oznacza, że używany pojazd sprzed tego okresu może nie spełniać odpowiednich wymagań. Co więcej, rynek wtórny oferuje wiele pojazdów, które już na pierwszy rzut oka nie będą się kwalifikować do pracy według obecnych przepisów.

Regulacje prawne

Wymagania dla pojazdów asenizacyjnych reguluje rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 12 listopada 2002 r. Postępowanie z nieczystościami ciekłymi powinno być realizowane zgodnie z prawem. Pojazdy asenizacyjne muszą spełniać wymagania określone w przepisach regulujących warunki techniczne pojazdów.

Kluczowe elementy wyposażenia i konstrukcji

Samochody do transportu ścieków są wyposażane w elementy, które pozwalają na transport nieczystości w sposób bezpieczny i z maksymalnym zachowaniem standardów higienicznych. Na wyposażeniu ciężarówek wielu marek specjalizujących się w pojazdach o wyjątkowym przeznaczeniu obowiązkowa jest cysterna jedno lub wielokomorowa wraz z otworem spustowo-czerpalnym uzbrojonym w zawór zasuwowy.

Według rozporządzenia, pojazdy asenizacyjne powinny być wyposażone w:

• Pływakowy zawór regulacyjny
• Odstojnik
• Zawór czterodrożny
• Zawór bezpieczeństwa zabezpieczający przed nadmiernym wzrostem ciśnienia w zbiorniku
• Zawór zwrotny i dolnego ssania
• Zestaw węży ssawnych i elastycznych
• Manowakuometr
• Wskaźnik płynu ze skalą, służący do określenia ilości pobranych ścieków.

Samochody do przewozu fekaliów wyposażone są również w specjalistyczny przewód spustowo-ssawny wraz z kompresorem, przy pomocy którego można zassać nieczystości elastycznym, ergonomicznym przewodem.

Mechanizm działania

Nieczystości, na przykład znajdujące się w szambie, zasysane są do zbiornika pojazdu asenizacyjnego dzięki podciśnieniu wytwarzanemu przez kompresor. Średnica przewodu ssawnego (110 mm) umożliwia zassanie także frakcji stałych. Cysternę opróżnia się pod wpływem nadciśnienia wytworzonego przez pompę lub grawitacyjnie - w tym celu zbiornik ustawiony jest pochyło na podwoziu.

Wymogi dotyczące zbiornika

Pojazdy asenizacyjne powinny być wyposażone w szczelną instalację, szczelny zbiornik oraz sprawny układ sterowania systemu napełniającego i opróżniającego zbiornik. Zbiornik ten nie może być napełniany nieczystościami zawierającymi odpady stałe i płynne niemieszające się z wodą, substancje palne i wybuchowe, których punkt zapłonu znajduje się poniżej 85°C, a także substancje żrące i toksyczne.

Wymagania w warunkach miejskich

W warunkach miejskich liczy się zwrotność, kompaktowa zabudowa i łatwość manewrowania w ciasnej przestrzeni. Najważniejsze są: pompa próżniowa, szczelność zbiornika, układ węży, zawory i system bezpiecznego opróżniania.

Aspekty prawne i administracyjne prowadzenia firmy asenizacyjnej

Przede wszystkim, otwierając działalność związaną z utylizacją odpadów płynnych czy opróżnianiem zbiorników bezodpływowych, musimy spełnić wymagania ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, a także uzyskać specjalne zezwolenie na świadczenie takich usług.

Wymagane dokumenty i zezwolenia

• Musimy dostarczyć zaświadczenie o braku zaległości podatkowych.
• Wymagane jest zaświadczenie o braku zaległości w płaceniu składek na ubezpieczenie zdrowotne lub społeczne.
• Należy posiadać już otworzoną działalność gospodarczą z odpowiednim PKD (z grupy 37.00.Z), która pozwoli na świadczenie takich usług.
• Do wykonywania usługi samochodem asenizacyjnym wymagana jest obligatoryjnie licencja, wydawana przez starostwo właściwe dla siedziby firmy.

Warto wiedzieć, że takie przedsiębiorstwa zwolnione są z obowiązku rejestracji sprzedaży przy użyciu kas fiskalnych. Otwierając firmę asenizacyjną, musimy też zgłosić się do obowiązkowego ubezpieczenia ZUS w terminie nie późniejszym niż 7 dni od momentu założenia działalności.

Podmiot, który chce prowadzić działalność związaną z wywozem nieczystości ciekłych, zobowiązany jest wypełnić wymogi, które nakłada ustawa o transporcie drogowym i pokrewne ustawy i rozporządzenia ministerstwa.

Aspekty kadrowe: kwalifikacje kierowców

Przy zakładaniu działalności gospodarczej zajmującej się wywozem odpadów płynnych musimy zadbać nie tylko o odpowiedni samochód, ale również o odpowiednie przygotowanie do pracy naszego kierowcy.

Wymagane uprawnienia i szkolenia

• Kierujący oprócz prawa jazdy kat. C musi odbyć szkolenie na przewóz rzeczy.
• Następnie kierowca musi otrzymać świadectwo kwalifikacji z wpisem do prawa jazdy.
• W skierowaniu na badania profilaktyczne pracodawca ma obowiązek poinformować, że praca będzie wykonywana za kierownicą takiego auta.
• Dodatkowo, musimy pamiętać o odpowiednim szkoleniu BHP.

Oprócz tych dwóch czynników nie ma specjalnych uprawnień, które kierowca musi zdobyć.

Koszty zakupu i budowy pojazdów asenizacyjnych

Przygotowanie odpowiednich zezwoleń oraz zaplecza okazuje się dużo trudniejsze niż założenie „zwykłej” firmy przewozowej. Analiza rynku wtórnego i opcji zakupu nowego sprzętu pozwala na oszacowanie potencjalnych kosztów.

Rynek wtórny

Przegląd najpopularniejszych portali ogłoszeniowych pozwala określić zakup beczki asenizacyjnej na kwotę w granicach 25-30 tys. złotych. Taką „naczepę” należy jednak podpiąć do odpowiedniego pojazdu, najczęściej wybierany do tego celu jest ciągnik, co wydaje się najlepszym rozwiązaniem w wypadku prowadzenia biznesu na wsi, gdzie często droga do gospodarstw jest trudno dostępna dla zwykłych samochodów.

Jeżeli przyjrzymy się ciężarówkom, to w ogłoszeniach pojawiają się pojazdy dostępne od ok. 60 tys. złotych, trudno jednak w tej kwocie znaleźć coś „dobrze rokującego”.

Ciekawe jest, że zadbane ciągniki siodłowe z nową zabudową asenizacyjną osiągają ceny rzędu 200 tys. złotych za modele z roczników 2005-2008. Kupno używanego sprzętu jest możliwe, pod warunkiem że stan zabudowy i podwozia został dokładnie sprawdzony przed zakupem. Często wybiera się sprzęt wyłącznie pod kątem ceny albo pojemności zbiornika, bez analizy realnych zadań i warunków pracy.

Nowe pojazdy i zabudowy

Możemy też zdecydować się np. na nowy ciągnik siodłowy oraz zlecić specjalną zabudowę asenizacyjną. Koszt takiej operacji, oprócz oczywiście zakupu samej ciężarówki, to ok. 100 - 150 tys. złotych.

tags: #woz #asenizacyjny #pojazdem #specjalnym