Wybór odpowiedniego wozu paszowego to jedna z kluczowych decyzji, przed którą staje każdy hodowca bydła. Na rynku dostępna jest szeroka gama modeli, różniących się kubaturą, funkcjami, napędem oraz, co najważniejsze, zastosowanymi systemami cięcia i mieszania paszy. Rodzaje wozów paszowych, z uwagi na system mieszania, dzielimy głównie na poziome i pionowe.

Zalety i Wady Poziomych Wozów Paszowych
Poziome wozy paszowe, takie jak Kverneland Taarup, cenione są za szybkość i dokładność rozdrabniania oraz mieszania paszy. To przekłada się na znaczne skrócenie czasu pracy i oszczędność oleju napędowego, co ma niebagatelne znaczenie w dzisiejszych czasach. Inną mocną zaletą jest ich mniejsza wysokość w porównaniu do paszowozów z pionowymi ślimakami, co może być istotne w przypadku niskich budynków inwentarskich. Wozy paszowe Kverneland Taarup, w tym seria 600, posiadają możliwość rozdrabniania pasz o różnych formatach, w tym belek okrągłych i kwadratowych, bez potrzeby wstępnego rozdrabniania. Przeciwnie obracające się ślimaki mieszające doskonale tną długi materiał oraz bele, a także dokładnie mieszają wszystkie komponenty, takie jak kiszonka, melasa czy mieszanki mineralne.

Problemy z Dłuższymi Trawami i Sianokiszonką
Mimo wielu zalet, poziome wozy paszowe mogą napotkać trudności w przypadku dłuższej, niepociętej podczas zbioru trawy. Marek Niestępski wskazuje, że przy dłuższej sianokiszonce w poziomym wozie paszowym występował problem owijania się paszy na ślimakach. W przypadku trzyślimakowych poziomych wozów paszowych, dodawanie do miksu całych balotów jest błędem, ponieważ może skutkować zablokowaniem lub nawet zniszczeniem ślimaków. Taka maszyna świetnie sprawdzi się natomiast w dużym gospodarstwie, posiadającym pryzmy kiszonkowe lub silosy.
Doświadczenia Użytkowników z Poziomymi Wozami Paszowymi
Użytkownicy wozów paszowych z poziomymi ślimakami dzielą się swoimi doświadczeniami. Jeden z nich, posiadający Strautmanna 1000S z samozaładowczym wibratorem i czterema ślimakami poziomymi, mieszanie odbywa podczas załadunku i około 2 minut po jego zakończeniu. Stwierdza, że do bel sianokiszonki ten typ wozu raczej się nie nadaje, ale doskonale wycina sianokiszonkę robioną przyczepą samozbierającą w pryzmie. Inny użytkownik miał problemy z wozem paszowym DeLaval 12m3, gdzie poziome ślimaki były mocniej obciążone niż pionowe, co prowadziło do częstego urywania się całego ślimaka.
KUHN - specjalista w dziedzinie wozów paszowych oraz maszyn do ścielenia słomą
Wymiana i Remont Maszyn
Kwestia wymiany wozu paszowego na nowszy jest często podyktowana zużyciem eksploatacyjnym. Jak zauważono, lepiej kupić nowy wóz paszowy niż remontować stary, w którym przy codziennym użytkowaniu powycierały się ściany kosza oraz same ślimaki. Niemniej jednak, sprawna maszyna może jeszcze długie lata służyć w innym gospodarstwie.
Charakterystyka Poziomych Wozów Paszowych Kverneland Taarup
Wozy paszowe serii Kverneland Taarup 600 posiadają różne rodzaje systemów ważących TMRscale. Trzypunktowe mocowanie czujników gwarantuje dokładność, która jest konieczna do precyzyjnego komponowania diety. Dwa przeciwnie obracające się ślimaki wyposażone są w sześciokątne wymienne noże o sześciu krawędziach tnących. Oba ślimaki obracają się do środka komory wozu paszowego i współpracują z centralnie montowanym przeciwnożem ząbkowanym, przeznaczonym do cięcia długich materiałów. Łatwy do odczytu wyświetlacz jest zamontowany na ruchomym ramieniu, zapewniając dobrą widoczność z boku maszyny lub z kabiny ciągnika.

Pionowe Wozy Paszowe - Alternatywa dla Poziomych
Pionowe wozy paszowe są najczęściej wybierane przez polskich rolników i zdecydowanie królują na polskim rynku. W paszowozach z pionowym systemem tnącym składniki miksu wynoszone są w górę i podczas cięcia przez noże osadzone na ślimaku (bądź ślimakach) po ścianach zbiornika swobodnie opadają poszatkowane części paszy. Taki typ cięcia jest szczególnie skuteczny w przypadku przygotowywania paszy z bel sianokiszonki czy słomy, które nierzadko są zbite i niełatwe do rozdrobnienia. Kolejną zaletą jest małe prawdopodobieństwo zniszczenia pożądanej struktury paszy przez jej nadmierne rozdrobnienie, nawet przy długotrwałym mieszaniu. Innym atutem pionowych wozów paszowych jest bardzo szeroki zakres pojemności, od 1 m³ do ponad 50 m³. Zazwyczaj największe maszyny wyposażone są w dwa - trzy ślimaki z dwoma bądź trzema uzwojeniami. Niektóre paszowozy są wyposażone w dodatkowe przeciwnoże, montowane na bocznych ścianach, których zadaniem jest przyspieszenie cięcia i wymieszania przygotowywanej dawki pokarmowej dla krów.
Wady Pionowych Wozów Paszowych
Czymś, na co warto zwrócić uwagę, jest fakt, że w pionowym wozie paszowym może zdarzyć się, że dawka pokarmowa nie będzie odpowiednio mocno rozdrobniona, co może przyczynić się do sortowania paszy przez krowy. Jednakże, doświadczenie użytkowników, takich jak właściciel Trioliet Solomix 2 2400 24m3, wskazuje na to, że pionowe ślimaki są super, bardzo szybko tną na krótkie kawałeczki i dokładnie mieszają paszę z kiszonką.
Dylemat Wyboru: Poziomy czy Pionowy?
Szeroka gama różnych wozów paszowych dostępnych na rynku może wprowadzić w konsternację niejednego hodowcę bydła. Odpowiedź na to, jaką maszynę wybrać, nie jest już jednak tak oczywista i nierzadko hodowcy stoją przed dylematem, który typ wozu paszowego sprawdzi się najlepiej w przygotowywaniu TMR-u lub PMR-u dla posiadanego bydła. Pytanie o to „czy warto inwestować w zakup paszowozu” można uznać za retoryczne, biorąc pod uwagę zalety takie jak jednorodna dawka pokarmowa, odpowiednia struktura paszy stymulująca ruchy żwacza, większa mleczność krów, oszczędność oraz szybkość przygotowywania paszy.
Zapotrzebowanie na Moc i Czas Mieszania
Pytanie o zapotrzebowanie na moc w stosunku do pojemności oraz średni czas mieszania TMR-u w wozach poziomych jest istotne. Niektórzy użytkownicy twierdzą, że poziome ślimaki mają lżej, ponieważ przekładnia kątowa w wozach pionowych potrzebuje więcej mocy. Zakładanie przekładni redukcyjnej w wozach pionowych to złudna oszczędność - mieszamy przy użyciu mniejszej mocy, za to dwukrotnie wydłużamy czas mieszania, a dwie przekładnie to dwukrotnie więcej części i dwukrotnie więcej potencjalnych usterek. W poziomych ślimakach jest jedno tempo mieszania i jedna przekładnia, żadna redukcja nie jest potrzebna. Jednakże, nie jest to jednomyślna opinia, gdyż "na chłopski rozum więcej będzie potrzebować mocy paszowóz, w którym zbija się cała masa w jednym miejscu i tam jest "przepychana" przez noże niż w takim, w którym masa jest rozrzucana i nie opiera się o żadne części."
Rynek Wtórny i Trendy
Wśród ofert na rynku wtórnym przeważnie spotkać można maszyny z poziomym układem mieszania, często sprowadzane z Europy Zachodniej. Czy mnogość tych ofert świadczy o tym, że ta technologia się nie sprawdziła i wszyscy przechodzą na paszowozy z pionowym ślimakiem? Wielu producentów odchodzi od poziomych mieszadeł i promuje pionowe ślimaki. Firmy produkujące poziome wozy paszowe to m.in. Zaco, Seco, Frezine, Kverneland.
tags: #woz #paszowy #kverneland #poziomy