Usługi zamiatania ulic, placów i parkingów oraz usuwania śniegu są kluczowe dla utrzymania porządku i bezpieczeństwa, zwłaszcza w okresie zimowym. W polskim systemie podatkowym, świadczenie tych usług stanowi odpłatne świadczenie, co wymaga określenia właściwej stawki podatku VAT. Szczegółowe regulacje dotyczące tych usług, zwłaszcza w kontekście Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU), mają istotne znaczenie dla prawidłowego rozliczania podatku.

Klasyfikacja PKWiU i stawka VAT dla usług zamiatania i usuwania śniegu
Zgodnie z polskimi przepisami, podstawowa stawka podatku VAT wynosi 23%. Jednakże, istnieją wyjątki przewidziane w ustawie o VAT, które pozwalają na stosowanie obniżonych stawek. Usługi zamiatania śmieci i usuwania śniegu zostały wymienione w poz. 50 załącznika nr 3 ustawy o VAT (a także w poz. 174 załącznika nr 3) i sklasyfikowane pod symbolem PKWiU 81.29.12.0. Dla tych usług przewidziana jest obniżona 8% stawka podatku VAT, zgodnie z art. 41 ust. 2 ustawy o VAT.
Odśnieżarka zamiatarka komunalna MC 130 Karcher
Zakres grupowania PKWiU 81.29.12.0
Według wyjaśnień do PKWiU, grupowanie 81.29.12.0 obejmuje szeroki zakres czynności związanych z utrzymaniem czystości i usuwaniem śniegu, w tym:
- usługi czyszczenia próżniowego pasów startowych;
- usługi zamiatania i polewania ulic;
- usługi posypywania dróg piaskiem i solą;
- usługi usuwania śniegu i lodu, włącznie z usuwaniem śniegu i lodu z dachów budynków.
Należy zatem jasno stwierdzić, że usługa odśnieżania, w tym za pomocą zamiatarek, jest opodatkowana obniżoną 8% stawką podatku VAT. Co istotne, Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji z 23 kwietnia 2019 roku (nr 0115-KDIT1-1.4012.120.2019.2.EA) potwierdził, że usługi polegające na odśnieżaniu ulic, placów i parkingów sklasyfikowane wg PKWiU w grupowaniu 81.29.12.0, opodatkowane są 8% stawką VAT.
Usługi kompleksowe i dyżury zimowego utrzymania dróg
W przypadku, gdy odśnieżanie stanowi element kompleksowej usługi utrzymania porządku na drogach, również należy określić właściwą stawkę podatku VAT. Zgodnie z wyjaśnieniami fiskusa zawartymi w interpretacjach podatkowych, taka sama 8% stawka będzie obowiązywać w przypadku kompleksowej usługi polegającej na zimowym utrzymaniu dróg.
Definicja świadczenia złożonego
Każde świadczenie dla celów opodatkowania podatkiem od towarów i usług powinno być traktowane jako odrębne i niezależne. Jednakże, gdy jedna czynność obejmuje z ekonomicznego punktu widzenia kilka świadczeń, czynność ta nie powinna być sztucznie dzielona dla celów podatkowych. Ze świadczeniem złożonym mamy do czynienia, gdy:
- świadczenie pomocnicze nie stanowi celu samego w sobie, lecz jest środkiem do korzystania na jak najlepszych warunkach z usługi podstawowej;
- poszczególne czynności są ze sobą tak ściśle związane, że ich rozdzielenie miałoby charakter sztuczny;
- nie istnieje możliwość nabywania danego świadczenia od podmiotów zewnętrznych;
- nie istnieje możliwość odrębnego fakturowania za daną czynność.
Dyrektor KIS w interpretacji z 25 marca 2019 roku (nr 0112-KDIL1-2.4012.9.2019.2.MR) wskazał, że kompleksowa usługa utrzymania porządku na drogach w okresie zimowym jest właśnie takim świadczeniem złożonym, gdzie elementem dominującym jest usługa odśnieżania. Oznacza to, że dla całego świadczenia zastosowanie znajdzie obniżona stawka 8% VAT.
Usługi pełnienia dyżurów
Co ciekawe, obniżona stawka podatku VAT ma zastosowanie również do usług pełnienia dyżurów w zakresie zimowego utrzymania dróg. Obejmuje to czynności takie jak:
- monitorowanie sytuacji na drogach;
- wysyłanie odpowiedniego sprzętu (pługi, piaskarki, solarki, zamiatarki) do usuwania śniegu i zwalczania gołoledzi;
- wydawanie dyspozycji i poleceń obsłudze jednostek sprzętowych do rozpoczęcia prac;
- zarządzanie sprzętem do zimowego utrzymania dróg - wysyłanie sprzętu na drogi;
- kontrola wykonywanych prac, sporządzanie meldunków i sprawozdań;
- udzielanie informacji o sytuacji i warunkach na drogach;
- prowadzenie dokumentacji związanej z obsługą zimowego utrzymania dróg;
- prowadzenie ewidencji zużytych materiałów wykorzystanych do zwalczania gołoledzi, usuwania śniegu i błota na drogach;
- dokonywanie objazdów dróg celem sprawdzenia skuteczności podjętych działań i wykonanych czynności.
Takie stanowisko zaprezentował Dyrektor KIS w interpretacji z 24 października 2017 roku (nr 0114-KDIP4.4012.467.2017.2.MPE).

Usługi odśnieżania a miejsce świadczenia usługi
W przypadku, gdy podatnik z Polski wykonuje usługę odśnieżania nieruchomości położonej na terenie innego kraju, pojawia się pytanie o miejsce świadczenia usługi. Reguła ogólna wyrażona w art. 28b ustawy o VAT wskazuje, że miejscem świadczenia jest kraj siedziby usługobiorcy.
Jednakże, wyjątkiem jest art. 28e ustawy o VAT, który podaje, że miejscem świadczenia usług związanych z nieruchomościami jest miejsce położenia nieruchomości. Obejmuje to m.in. usługi świadczone przez rzeczoznawców, pośredników w obrocie nieruchomościami, usługi zakwaterowania, użytkowania i używania nieruchomości oraz usług przygotowywania i koordynowania prac budowlanych.
Bezpośredni związek z nieruchomością
Jak podaje art. 31a rozporządzenia Rady UE 282/2011, usługi związane z nieruchomościami obejmują jedynie te usługi, które mają wystarczająco bezpośredni związek z daną nieruchomością. Usługi uważa się za mające wystarczająco bezpośredni związek z nieruchomością w następujących przypadkach:
- gdy wywodzą się z nieruchomości, a dana nieruchomość stanowi element składowy usługi i jest elementem centralnym oraz niezbędnym z punktu widzenia świadczonych usług;
- gdy są świadczone w odniesieniu do nieruchomości lub dla niej przeznaczone i mają na celu zmianę prawnego lub fizycznego stanu danej nieruchomości.
W interpretacji Dyrektora IS w Poznaniu z 15 lipca 2014 roku (nr ILPP4/443-241/14-2/ISN) organ podatkowy wskazał, że usługa odśnieżania jest usługą związaną z nieruchomością, zatem konieczne jest w tym przypadku zastosowanie normy wynikającej z treści art. 28e ustawy o VAT.
Przykłady
Przykład 1. Podatnik z Polski świadczy na rzecz przedsiębiorcy z Niemiec usługę odśnieżania dachów w Berlinie. W takim przypadku miejscem opodatkowania są Niemcy, w związku z czym obowiązek rozliczenia podatku na zasadzie odwrotnego obciążenia przejmuje niemiecki kontrahent. Podatnik z Polski wystawia fakturę z adnotacją „odwrotne obciążenie” bez stawki oraz bez kwoty podatku.
Przykład 2. Podatnik z Polski świadczy usługę odśnieżania dachu hali magazynowej znajdującej się na terenie Słowacji, ale będącej własnością podatnika z Polski. Miejscem opodatkowania usługi jest terytorium Słowacji. Usługodawca powinien w tym przypadku zarejestrować się na potrzeby podatku VAT na Słowacji i wystawić fakturę zgodnie z tamtejszymi przepisami podatkowymi.
Usługa odśnieżania jest usługą związaną z nieruchomością, do której zastosowanie znajduje art. 28e ustawy o VAT wskazujący, że miejscem opodatkowania jest kraj położenia nieruchomości.
tags: #zamiatarka #zamiatanie #ulic #pkwiu