Typowe Problemy z Hydrauliką w JCB 4CX
Właściciele i operatorzy koparko-ładowarek JCB 4CX często zgłaszają różnorodne problemy z układem hydraulicznym, które mogą wskazywać na usterki zaworu priorytetowego lub innych komponentów. Do najczęściej obserwowanych objawów należą: nieprawidłowe działanie wspomagania kierownicy podczas jazdy z obciążoną łyżką przednią, w tym kręcenie się kół na boki po opuszczeniu łyżki. Inne objawy to wolne ruchy na tylnym ramieniu, które występują sporadycznie, oraz podobne spowolnienie ruchów na ramieniu przednim - maszyna może początkowo działać sprawnie, po czym nagle przestaje reagować na dodawanie gazu. Maszyna potrafi również zgasnąć podczas pracy tyłem.
Charakterystyczne są także ciche, dziwne jęczenie podczas skręcania kołami, a także dławienie silnika przy skrajnych funkcjach obracania (prawo/lewo) oraz podnoszenia/opuszczania.
Zawór Priorytetowy w JCB 4CX: Lokalizacja i Dostęp
Zgodnie z informacjami, w przednim rozdzielaczu koparko-ładowarki JCB 4CX znajduje się tak zwany zawór priorytetu wyboru funkcji. Ten kluczowy element jest umiejscowiony z tyłu przedniego rozdzielacza, od strony tylnego mostu.
Demontaż i Inspekcja Zaworu Priorytetowego
Dostęp do zaworu wymaga wykręcenia jego korpusu, który jest zazwyczaj dużym sześciokątem (rozmiar 27-32 mm). Po wykręceniu korpusu należy ostrożnie wyjąć sprężynę (która jest dosyć solidna) oraz tłoczek. Kluczowe jest dokładne obejrzenie tłoczka pod kątem rys, wyszczerbień lub innych uszkodzeń mechanicznych. Wcześniejsza inspekcja zaworu priorytetowego w jednym z przypadków nie wykazała zarysowań ani innych uszkodzeń, choć tłoczek był lekko porysowany, nie zacinał się.
Zaleca się również "kopnięcie" rozrusznikiem po wykręceniu zaworu w celu jego przepłukania i usunięcia ewentualnych zanieczyszczeń.
Diagnostyka Ciśnienia w Układzie Hydraulicznym
Prawidłowa diagnostyka ciśnienia jest niezbędna do oceny stanu układu hydraulicznego. Ciśnienie mierzy się przy maksymalnych obrotach silnika, na wylocie z pompy do rozdzielacza (zazwyczaj jest tam złącze pomiarowe typu "discharge"). W celu dokładnego pomiaru należy przekręcić koła do oporu w obie strony.
W jednym z przypadków ciśnienie ustawiono na 206 bar przy 1200 obrotach silnika i przedniej łyżce podniesionej maksymalnie do góry. Pomiar ciśnienia na przednim rozdzielaczu, gdzie jest złącze do pomiaru ciśnienia z jednej sekcji pompy (zasilającej tylny i przedni rozdzielacz), wykazał, że podczas trzymania na zblokowanej funkcji szybko dochodzi do 180-200 bar, a następnie bardzo powoli wzrasta do 260 bar wraz z dodawaniem gazu. Podobne wartości obserwowano na tylnym rozdzielaczu.
Inne Komponenty Hydrauliczne i Ich Wpływ
Pompa Hydrauliczna i Zawory na Pompie
W niektórych maszynach następuje wymiana zaworów na pompie, np. na komponenty Bosch-Rexroth. W jednym z przypadków pompa zębata dwusekcyjna była nowa, a sterowanie utrzymywało równe 30 bar. Filtr na zasysaniu pompy również był sprawdzony i okazał się być w porządku.
Torque Limiter
Torque Limiter (ogranicznik momentu obrotowego) jest istotnym elementem hydrauliki. Jeśli został zamówiony do konkretnej pompy, np. A10VO71DFLR 31R/L-PSC62K02, to jest on skalibrowany i wystarczy go zamontować, ponieważ nie podlega regulacji. Jednakże w innym przypadku, dla pompy A10VO71DFLR/30L-VSC11N00-SO313, Torque Limiter przyszedł rozłożony na części do samodzielnego montażu i regulacji, różniąc się detalami (np. długością tłoczka) od oryginalnego komponentu Cata.
Procedura regulacji Torque Limitera jest skomplikowana i wymaga użycia przepływomierza, co jest trudnym do zdobycia urządzeniem diagnostycznym. Mierzenie Flow/Pressure jest łatwiejsze, ponieważ wymaga jedynie dwóch manometrów.
Zawory na Rozdzielaczach
Konfiguracja zaworów na rozdzielaczach może się różnić w zależności od modelu i rocznika maszyny.
Rozdzielacz Przedni
Na przednim rozdzielaczu (na górze) mogą znajdować się dwa zawory. Ten od strony koła (prawy) odpowiada za przepływ oleju i szybkość ruchu ramion. Często problemem jest zrywanie się oringa w tym zaworze, a jego dopasowanie bywa trudne (za duży oring może zostać obcięty). Drugi zawór jest od głównego ciśnienia i nie zaleca się w nim samodzielnych regulacji. Aby dostać się do zaworu od strony koła, trzeba wykręcić ten drugi zawór, chyba że ma się "sprytne paluszki".
Rozdzielacz Tylny
W niektórych starszych modelach z trzema dżojstikami maszyna nie posiada żadnego zaworu na przednim rozdzielaczu, tylko na tylnym znajduje się zawór głównego ciśnienia i zawór od sterowania. Sterowanie w takich przypadkach utrzymuje równe 30 bar.
W modelach JCB 4CX z 2014 roku z dwoma dżojstikami występuje zupełnie inny układ hydrauliki z pompą tłoczkową i dwoma zaworami z przodu rozdzielacza.
"Kostka" Zaworu Żółwia (Trybu Wolnego)
Na ramie po prawej stronie maszyny może znajdować się spora kostka o wymiarach około 15x15 cm z cewką, prawdopodobnie odpowiedzialna za załączenie tzw. trybu "żółwia" (wolnych obrotów). Do tej kostki dochodzi przewód hydrauliczny od zaworu priorytetowego, od przedniego rozdzielacza, od przelewu oraz mały, cienki przewód od góry. Rozłożenie i sprawdzenie tej kostki w jednym przypadku nie wykazało problemów wewnętrznych.
Stwierdzono, że ten zawór jest zaworem zrzutowym nadmiaru oleju i zarazem zaworem żółwia. Syczenie po prawej stronie, w okolicy tej kostki, może być oznaką problemu.
Rozwiązania i Usprawnienia
Regulacja i Dławienie Zaworów
- Zawór priorytetowy/wspomagania: Dokręcenie zaworu o 1/2 obrotu przywróciło wspomaganie, choć początkowo było słabe. Dodatkowe dokręcenie o ćwiartkę obrotu mogło przynieść dalszą poprawę, a w jednym przypadku wspomaganie "ułożyło się" samo, co wskazuje na prawidłowe działanie przodu maszyny.
- Zawory na przednim rozdzielaczu: W przypadku problemów z przepływem oleju i szybkością ruchów ramion, rozwiązaniem może być wymiana uszkodzonego oringa w zaworze od strony koła.
- Zawór przelewowy: Popuszczenie zaworu przelewowego rozwiązało problem dławienia maszyny podczas ruchów prawo-lewo. Sugeruje to, że przy starszej pompie ktoś mógł go podciągać w celu poprawy szybkości ruchów, a przy nowej pompie wymagał on ponownej regulacji.
Zaślepienie Przewodów Powrotnych
W przypadku problemów z wolnymi ruchami i syczeniem w okolicy kostki zaworu żółwia, skutecznym rozwiązaniem okazało się zaślepienie obu przewodów - powrotnego i tego cienkiego, dochodzącego od góry do "kostki". Po zaślepieniu tych przewodów maszyna działała "jak z innej bajki", z szybkim i płynnym działaniem nawet na wolnych obrotach (1000 obr/min). Takie rozwiązanie było stosowane na kilku maszynach nawet przez kilka lat bez negatywnych konsekwencji, choć może powodować dławienie silnika przy maksymalnym dojściu funkcji (np. obracania w prawo lub w lewo do końca).
JCB 4CX Stage V
Podkładki i Wymiana Komponentów
Próby podkładania podkładek pod zawory w niektórych przypadkach nie przyniosły oczekiwanych rezultatów. Wymiana obu zaworów na pompie na nowe komponenty Bosch-Rexroth również była stosowana jako próba rozwiązania problemów.
Prawidłowo skalibrowany Torque Limiter do konkretnej pompy, bez konieczności regulacji, jest kluczowy dla optymalnej pracy układu hydraulicznego.