Ciągnik siodłowy stanowi elementarne narzędzie pracy firm transportowych. W połączeniu z naczepą o określonej ładowności pozwala przewozić na duże odległości ciężki sprzęt lub towar w dużych ilościach. Jest to samodzielny pojazd napędzany silnikiem spalinowym, przystosowany do łączenia się z innymi środkami transportu, które są pozbawione napędu i przednich kół.
Konstrukcja i zasada działania ciągnika siodłowego
Ciągnik siodłowy wyposażony jest w siodło z regulowaną wysokością. Jest ono zaprojektowane w taki sposób, aby umożliwiało swobodne poruszanie się po drodze na zakrętach oraz wykonywanie stosownych manewrów. Naczepa, pozbawiona własnego napędu i kół w przedniej części, stanowi element dołączany do ciągnika siodłowego.
Proces mocowania naczepy
- Mocowanie rozpoczyna się od zniżenia tylnego zawieszenia ciągnika.
- Siodło zbliża się do naczepy.
- Należy zadbać o odpowiednie połączenie przewodów i systemów hamulcowych.
- Następnie przechodzi się do podniesienia zawieszenia ciągnika siodłowego.
Korzystanie z możliwości szybkiego montażu i rozłączania naczepy pozwala na znaczące przyspieszenie procesu rozładunku. Daje to spore możliwości przy stałej współpracy z różnymi podmiotami, gdzie kierowca nie musi czekać na koniec rozładunku, lecz może swobodnie wrócić do bazy lub przyłączyć nową naczepę. Jest to podstawa systemu transportu wahadłowego, który pozwala nie tylko zaoszczędzić czas i pieniądze, ale też służy środowisku naturalnemu, gdyż ogranicza niepotrzebne puste kursy.
Rodzaje naczep i ich zastosowanie
Naczepy mogą mieć różny kształt, budowę i zastosowanie.
- Naczepy chłodnie: Często spotykane na ulicach, wyposażone w agregat, przystosowane do przewozu mięsa, nabiału, owoców, leków i wszystkich innych produktów wymagających niskich temperatur.
- Naczepa typu wywrotka: Pojazd spotykany na budowach, służący do przewożenia materiałów sypkich, głównie piasku i żwiru.
Kryteria wyboru ciągnika siodłowego
Wybór modeli ciągników siodłowych na rynku motoryzacyjnym jest całkiem spory, a ich zakup wiąże się z dużą inwestycją. Należy dokładnie przemyśleć, który model najlepiej odpowiada specyfice danej branży oraz charakterowi przewożonego towaru.
Moc silnika
Jednym z kryteriów wyboru nowego ciągnika siodłowego jest moc jego silnika. Najczęściej spotykane pojazdy są wyposażone w motor o mocy do 500 KM. W przypadku firmy transportowej, która często odbiera lub zawozi ładunek w tereny górskie, warto zainwestować w pojazd z silnikiem o większej mocy. Należy jednak pamiętać, że sama moc ciągnika nie zagwarantuje stabilności pojazdu w trudnym terenie, zwłaszcza gdy jedyna napędzana oś traci przyczepność.
Liczba osi napędowych
W tym aspekcie kluczową rolę odgrywa również liczba osi napędowych w pojeździe. Najczęściej w tego typu ciągnikach stosuje się układy napędowe 4×4 lub 6×4, które zapewniają większą przyczepność i stabilność pojazdu w wymagających warunkach. W wariancie 6×4 występują trzy osie: zwykle nienapędzana przednia oś skrętna i dwie tylne osie napędzane.
Liczba osi pojazdu
Kolejnym kryterium jest liczba osi, w jaką został wyposażony pojazd. Przeciętnie w branży transportowej wykorzystuje się samochody ciężarowe dwuosiowe, mające sześć kół. Tak zbudowana maszyna jest w stanie bezpiecznie przewieźć towar o standardowej wadze wynoszącej 25 ton.
Możliwość regulacji siodła
Następne ważne kryterium, które warto wziąć pod uwagę podczas zakupu nowej floty do firmy, to możliwość regulacji siodła. Dzięki tej opcji można zrównać ciągnik z naczepą pod względem wysokości.
Wyposażenie kabiny
Zakup nowego ciągnika siodłowego powinien być uzasadniony również wyposażeniem w funkcjonalną kabinę z sypialnią. W przypadku tras międzynarodowych jest to absolutny standard. Kabiny można podzielić ze względu na rozmiar i dodatki. Te najmniejsze i najtańsze nie mają wygód w postaci lodówki czy radia, choć na trasach krajowych mogą okazać się wystarczające.
Porównanie ciągników siodłowych: Przykład MAN TGX
Recenzje Walker Movements: Gama używanych ciągników siodłowych MAN TGX
Wprowadzając na rynek następcę modelu TGA, MAN z modelami TGX (do transportu dalekobieżnego) i TGS (pojazdy na krótkie dystanse i konstrukcyjne) poprawił wizerunek rodziny pojazdów o solidnej technice.
Kabina MAN TGX
Testowy MAN TGX wyposażono w największą z oferowanych kabin - sypialną, podwyższoną XXL (dostępne są również mniejsze XLX i XL). Z boku można ją pomylić z TGA, z przodu już nie. TGX ma bardziej dynamiczny przód z wielkimi reflektorami, które szczególnie w wersji ksenonowej lepiej oświetlają drogę. Wygładzona w porównaniu do TGA "twarz" TGX jest bardziej opływowa, podobnie jak lusterka zewnętrzne, które mają teraz zintegrowaną obudowę. W efekcie wewnątrz kabiny jest ciszej niż w TGA. Nowa deska rozdzielcza, montowana do pojazdu jako całość, nie hałasuje na wybojach jak w TGA.
Kokpit przypomina dobrej klasy osobówkę. Jest opływowy, wykonany z przyjemnych w dotyku materiałów, więcej ma przycisków z dotykowym sterowaniem. Wygumowana półka na drobiazgi jest wreszcie duża i zintegrowana z kokpitem (w TGA niewielka, dokładana półeczka była opcją). Pewne zastrzeżenia można mieć do kolorystyki deski rozdzielczej, która jest ciemna, przez co kurz i wszelkie zabrudzenia są widoczne. Pokaźne zegary są przejrzyste, znacznie większe niż w konkurencyjnych Mercedesach czy Volvo. Szkoda, że w nowym modelu nie przeniesiono na deskę rozdzielczą pokrętła obsługi skrzyni i dźwigienki hamulca postojowego - są tam, gdzie w TGA, czyli na tunelu silnika, co jest mniej poręcznym rozwiązaniem. Podobnie jak w TGA, w TGX nie ma akustycznego sygnału informującego przy próbie uruchomienia silnika o włączonym położeniu "jazda" (D).
Zaletą jest też rozkładany stolik zintegrowany z chłodziarką, choć podczas jazdy po wybojach niemiłosiernie hałasuje, jednak na postoju można na nim wygodnie położyć jedzenie czy prasę. Plusem kabiny TGX-a są też większe niż w TGA zamykane schowki i gniazdko elektryczne 12V, dzięki któremu z urządzeń 12V (np. do ładowania telefonu) można korzystać bez problemów.
Osiągi i komfort jazdy
Podczas testu na siodle ciągnika MAN TGX znajdowała się trzyosiowa, ośmiotonowa niskopodwoziówka Pacton Jumbo Strong Line z siedmiotonową ładowarką na pokładzie. Dla 480-konnego, 12,6-litrowego motoru (rodzina D26) było to łatwe zadanie. MAN ze skrzynią zautomatyzowaną rusza z trójki lub czwórki, "połyka" piątkę i od razu włącza szósty bieg. Po chwili osiąga dziesiątkę, jedenastkę, dwunastkę, a następnie wkraczają ograniczniki prędkości. Ograniczoną do 89 km/h prędkość MAN osiąga z dziecięcą łatwością. Sama zmiana biegów trwa tyle co w TGA ze skrzynią TipMatic, czyli 0,2-0,6 s, przy czym MAN redukuje wolniej niż podwyższa biegi. Skrzynia nie myli się, właściwie dobiera przełożenia, ale można też wybrać opcję zmiany biegów po kolei.
Ciągnik ma pneumatyczne zawieszenie tylnej osi (na czterech poduszkach i z wygodnym sterowaniem pilotem na elastycznym kablu) oraz szoferki. Większość defektów nawierzchni jest nieodczuwalna wewnątrz, tylko gdy zjedzie się na wyjątkowo dziurawą drogę, kabiną delikatnie buja. TGX zapewnia duży komfort, a tapicerka jest jeszcze lepsza.
Podsumowanie cech MAN TGX
Zalety:
- Świetna, zautomatyzowana skrzynia.
- Przestronna, dobrze wykończona szoferka.
Wady:
- Dźwignia zautomatyzowanej skrzyni i hamulca ręcznego na tunelu silnika.
- Brak informacji o włączonym biegu podczas próby uruchamiania pojazdu.