Żurawie Przeładunkowe z Pompą: Kompleksowy Przewodnik

Wprowadzenie do Żurawi Przeładunkowych (HDS)

Żurawie przeładunkowe, znane również jako żurawie przenośne lub HDS (Hydrauliczne Dźwigi Samochodowe), to specjalistyczne urządzenia dźwigowe montowane na pojazdach ciężarowych. Ich głównym przeznaczeniem jest umożliwienie samodzielnego załadunku towaru na samochód oraz jego rozładunku. Żurawie te są stałym elementem procesów logistycznych, transportu materiałów na budowę oraz pozyskiwania drewna w leśnictwie, oferując szybki i precyzyjny załadunek oraz rozładunek, szczególnie w przypadku dużych partii towarów. Dzięki swojej wszechstronności znajdują zastosowanie w wielu branżach, od transportu po budownictwo, optymalizując procesy logistyczne oraz generując oszczędność czasu i kosztów.

Budowa i Zasada Działania

Układ napędowy

Żurawie przeładunkowe napędza pompa hydrauliczna. Jest ona zasilana z instalacji elektrycznej pojazdu lub poprzez przystawkę odbioru mocy (PTO) z silnika, podłączoną do wyjścia ze skrzyni biegów. Ten hydrauliczny układ napędowy stanowi podstawę funkcjonowania całego urządzenia.

Główne elementy konstrukcyjne

Każdy żuraw przenośny posiada podstawę (baza żurawia), w której zamontowana jest kolumna obrotowa. Z kolumną połączony jest wysięgnik, składający się z jednego lub dwóch ramion, które mogą być połączone przegubowo. Ramiona poruszają się za pomocą siłowników hydraulicznych. Żurawie o dużym wysięgu ramienia często posiadają wysuwane teleskopowo (ręcznie lub mechanicznie) dodatkowe człony, które pozwalają realnie zwiększyć zasięg żurawia i jego wysięgnika. Żurawie wykonują ruchy zarówno w poziomie, jak i w pionie.

Urządzenia chwytające

Na zakończeniu wysięgnika lub ostatniego ramienia zamontowane jest urządzenie do podnoszenia ładunków. Może to być hak, chwytak (np. łupinowy, do drewna), widły, ścisk do palet lub inne specjalistyczne zawiesie, dostosowane do specyfiki przenoszonego ładunku.

Klasyfikacja i Obszary Zastosowania

Żurawie przeładunkowe produkowane są przez wiele firm, które stosują własne zastrzeżone rozwiązania, jednak ogólna budowa żurawi jest znormalizowana. Ze względu na rodzaj wykonywanej pracy, żurawie przeładunkowe można podzielić na:

• Żurawie ogólnego przeznaczenia - stosowane do różnorodnych prac przeładunkowych w transporcie i budownictwie.
• Żurawie leśne - specjalnie przystosowane do załadunku i rozładunku drewna.
• Żurawie przemysłowe - wykorzystywane do załadunku i rozładunku złomu lub innych ciężkich materiałów.

Kluczowe Parametry Techniczne

Przy wyborze żurawia przeładunkowego należy zwrócić uwagę na jego parametry techniczne, które decydują o funkcjonalności urządzenia. Najważniejsze aspekty to udźwig, zasięg ramienia, system sterowania oraz rodzaj zastosowanego napędu. Do podstawowych parametrów technicznych żurawi przeładunkowych zalicza się:

• Udźwig żurawia Q [t, kg]: Nominalna, maksymalna wielkość obciążenia, dla której zaprojektowano żuraw i dla której producent zapewnia prawidłową pracę. Jest to maksymalny dopuszczalny ciężar, jaki może podnieść żuraw. Udźwig brutto to wartość bez rotatora, udźwig netto z rotatorem.
• Wysięg żurawia [m]: Pozioma odległość od osi obrotu żurawia do pionowej osi urządzenia chwytającego.
• Moment udźwigu żurawia [tm]: Iloczyn udźwigu żurawia przez jego wysięg. Przykładowo, moment udźwigu 78 kNm oznacza, że na wysięgu 10 m żuraw powinien podnieść 7.8 kN (ok. 780 kg), a na wysięgu 1 m - 78 kN (ok. 7.8 t).
• Wysokość podnoszenia [m]: Odległość pionowa od podstawy żurawia do maksymalnego górnego położenia urządzenia chwytającego.

Wymogi Prawne, Dozór Techniczny i Bezpieczeństwo

Dozór techniczny UDT i kwalifikacje operatorów

Żurawie przeładunkowe podlegają dozorowi technicznemu UDT (Urzędu Dozoru Technicznego), zgodnie z ustawą z dnia 21 grudnia 2000 r. Operatorzy żurawi muszą posiadać odpowiednie uprawnienia, potwierdzone zdanym egzaminem, który jest podzielony na dwie części: teoretyczną oraz praktyczną.

Normy UE i oznakowanie CE

Żurawie przeładunkowe, które trafiają do użytku na terenie Unii Europejskiej, muszą spełniać odgórnie określone normy. Maszyny przeznaczone do dystrybucji lub eksploatacji podlegają zapisom dyrektyw tzw. Nowego Podejścia. Szczególnie istotna jest dyrektywa maszynowa o numerze 2006/42/WE. Każda maszyna tego typu musi posiadać oznakowanie CE, potwierdzające jej zgodność z europejskimi wymaganiami bezpieczeństwa.

Modyfikacje maszyn a ważność oznakowania CE

Wprowadzane modyfikacje w konstrukcji żurawi mogą mieć wpływ na ważność oznakowania CE. Zmiany uwzględnione i przewidziane przez producenta, objęte odpowiednią dokumentacją, nie wpływają na oznakowanie CE, które zachowuje swoją ważność. Inaczej sytuacja wygląda w przypadku, gdy wprowadzane modyfikacje są istotne, zmieniają pierwotną funkcję maszyny lub wpływają na jej parametry. W takim przypadku podmiot wprowadzający istotne zmiany jest traktowany jako producent i musi spełnić wszystkie obowiązki określone dla producenta, w tym ponowne uzyskanie oznakowania CE.

Eksploatacja i konserwacja

Podczas użytkowania samochodów z HDS dochodzi do stopniowego zużywania się ich elementów składowych, co jest naturalnym procesem. W związku z eksploatacją i starzeniem się poszczególnych części konieczna jest troska o odpowiedni stan techniczny maszyny. Wśród najczęściej wymienianych elementów, które ulegają zużyciu, wymienia się różnego typu połączenia gumowe oraz łożyska. Aby zachować odpowiedni stan techniczny maszyny, należy przestrzegać wymagań zawartych w każdej instrukcji użytkowania. W przeciwnym przypadku może nastąpić uszkodzenie urządzenia, co zagraża bezpieczeństwu operatora żurawia oraz innych osób przebywających w miejscu realizacji usług dźwigowych.

Systemy bezpieczeństwa

Nowoczesne żurawie przeładunkowe są wyposażone w szereg zaawansowanych systemów bezpieczeństwa i wsparcia operatora, takich jak:

• Elektroniczny system chroniący przed przeciążeniem (OLP): Śledzi ruchy urządzenia i przerywa je, gdy grozi to przekroczeniem ograniczeń, ostrzegając już przy 90% maksymalnego udźwigu.
• System ochrony operatora (OPS): Pozwala określić nienaruszalną "wirtualną klatkę bezpieczeństwa", której wielkość i położenie można dostosować do układu pojazd - żuraw. Aktywuje się w chwili wejścia operatora na platformę.
• Funkcja VSL (Variable Stability Logic): Zapewnia odpowiednią stateczność żurawia w zależności od wysunięcia podpór.
• Kontrolka "high boom warning": Ostrzega o nieprawidłowym złożeniu żurawia przed rozpoczęciem jazdy.
• Dynamiczny system nadzorowania stabilności pojazdu (EVS): W przypadku żurawia HMF 6020-OK6 zastosowano "double EVS" (podwójny EVS) z dwoma opatentowanymi czujnikami, które rejestrują przechył pojazdu, co jest kluczowe podczas pracy z koszem dla operatorów.

Dokumentacja Wymagana dla Żurawi Przeładunkowych

Prawidłowa eksploatacja żurawi przeładunkowych wymaga posiadania szczegółowej dokumentacji. Poniżej przedstawiono jej rodzaje w zależności od statusu urządzenia.

Dla nowych urządzeń

W przypadku urządzeń wprowadzonych do obrotu po 29 grudnia 2009 r., dokumentacja musi być zgodna z § 58 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 października 2008 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla maszyn, oraz zawierać deklarację zgodności WE.

Dla urządzeń używanych

• Wyprodukowanych po 29 grudnia 2009 r.: Dokumentacja zgodna z § 58 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21 października 2008 r. oraz deklaracja zgodności WE.
• Wyprodukowanych po 1 maja 2004 r. a przed 29 grudnia 2009 r.: Dokumentacja zgodna z § 50 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 20 grudnia 2005 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla maszyn i elementów bezpieczeństwa oraz deklaracja zgodności WE.
• Wyprodukowanych przed 1 maja 2004 r.: Dokumentacja zgodna z § 4 ust. 2 punkty 1-8 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 października 2003 r. w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego w zakresie eksploatacji niektórych urządzeń transportu bliskiego.

Ważne: Poświadczenie prawidłowości montażu i przeprowadzonych prób pomontażowych jest wymagane w przypadku każdego urządzenia, poza urządzeniami typu harvester lub forwarder.

Wymogi dotyczące instrukcji obsługi

Zgodnie z § 58 rozporządzenia MG z dnia 21 października 2008 r. (wdrażającego dyrektywę maszynową 2006/42/WE), instrukcja obsługi powinna:

• Być sporządzona w co najmniej jednym języku oficjalnym Unii Europejskiej z napisem „Instrukcja oryginalna”.
• Posiadać tłumaczenie na język państwa członkowskiego, w którym maszyna będzie użytkowana, opatrzone napisem „Tłumaczenie instrukcji oryginalnej”.
• Oprócz opisu zastosowania zgodnego z przeznaczeniem, uwzględniać możliwe do przewidzenia niewłaściwe użycie.
• Zawierać informacje o niedopuszczalnych sposobach użytkowania maszyny, wskazówki szkoleniowe oraz podstawowe charakterystyki narzędzi.
• Być sporządzona przez producenta lub jego upoważnionego przedstawiciela.
• W uzasadnionych przypadkach, instrukcja konserwacji może być napisana w języku zrozumiałym dla wyspecjalizowanego personelu.
• Być dołączona z rysunkami i schematami przeznaczonymi do uruchamiania, konserwacji, kontroli, sprawdzania prawidłowości działania maszyny oraz naprawy.
• Określać wymagania w zakresie instalowania i montażu.

Dokumentacja uzupełniająca do zgłoszenia w UDT

Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Przedsiębiorczości i Technologii z dnia 30 października 2018 r. w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego, eksploatujący, zgłaszając UTB do UDT, dołącza dwa egzemplarze dokumentacji, zawierającej w szczególności:

• Identyfikację i ogólny opis UTB, z uwzględnieniem dopuszczalnych konfiguracji użytkowania.
• Rysunek zestawieniowy.
• Instrukcję eksploatacji.
• Schematy elektryczne, hydrauliczne i pneumatyczne, o ile ma to zastosowanie.
• Schemat układów cięgnowych w mechanizmach napędowych.
• Dokumentację uzupełniającą dla UTB montowanych w miejscu eksploatacji, w tym:
  • Szkic sytuacyjny zmontowanego UTB, uwzględniający rzeczywiste odległości od otoczenia.
  • Schematy zasilania UTB.
  • Poświadczenie prawidłowości montażu i przeprowadzonych prób.
  • Protokoły pomiarów rezystancji izolacji obwodów elektrycznych.
  • Poświadczenie prawidłowości wykonania części konstrukcyjno-budowlanej obiektu związanej z UTB, o ile ma to zastosowanie.
• Potwierdzenie prawidłowości zainstalowania urządzenia w strefie zagrożonej wybuchem, o ile ma to zastosowanie.

Innowacje i Rozwiązania Technologiczne Producentów

Wśród wiodących producentów żurawi przeładunkowych, firmy takie jak Hiab, Fassi i HMF stale wprowadzają innowacje, które zwiększają wydajność, bezpieczeństwo i komfort pracy operatorów.

Żurawie Hiab Serii X

Żurawie Hiab serii X, wprowadzone na rynek w 2013 roku, charakteryzują się rozwiązaniami chroniącymi i wydłużającymi żywotność podzespołów o dużej podatności na zużycie. Obejmują one zabezpieczenia elementów elektronicznego systemu sterowania żurawiem, przewodów hydraulicznych i kabli, a także zastosowanie elementów przesuwnych o mniejszym tarciu. Zastosowano również wysokiej jakości miękkie uszczelnienia wszystkich przyłączy hydraulicznych. Aby zoptymalizować wydajność, zwiększono zarówno długość ramion wysuwnych, jak i udźwig, a system wysuwania ramion działa prawie dwa razy szybciej. Zoptymalizowane zawory sterujące, przewody i przyłącza eliminują wibracje i nadmierne generowanie ciepła, co pozwala na szybsze i bezwysiłkowe sterowanie przy zachowaniu dużej wydajności i oszczędności paliwa. Żurawie Hiab serii X opracowano również z myślą o ułatwieniu codziennej pracy operatora i zwiększeniu jego bezpieczeństwa. Modele sterowane zdalnie otrzymały bardziej ergonomiczny pulpit, a podpory o nowej konstrukcji można bezpiecznie i łatwo obracać. Nowa funkcja X układu ramion ułatwia dotarcie do trudno dostępnych miejsc, a lepsza geometria łączników minimalizuje ryzyko uszkodzenia. Uproszczona konstrukcja ułatwia i przyspiesza montaż, obniżając koszty operacji. Możliwość wyposażenia żurawia we wbudowany zbiornik oleju eliminuje konieczność zmiany położenia elementów pojazdu podczas montażu. Standardowym wyposażeniem jest elektroniczny system chroniący przed przeciążeniem (OLP), system ochrony operatora (OPS), funkcja VSL zapewniająca stateczność oraz kontrolka „high boom warning”. Za zarządzanie wszystkimi funkcjami elektronicznymi odpowiada inteligentny system Space w konfiguracjach 3000, 4000 i 5000, z funkcjami wydajnościowymi takimi jak automatyczne sterowanie pracą (ADC), ręczne sterowanie szybkością (MSC), automatyczne sterowanie szybkością (ASC) i zarządzanie wydatkiem pompy (PFD). Dostępne są również automatyczne systemy tłumienia ruchów horyzontalnych (ADS) i wertykalnych (LSS) oraz zarządzania olejem (ADO). Do dyspozycji jest pięć systemów sterowania: CL, Duo, HiDuo, Pro i HiPro.

Żuraw Fassi F165AZ

Firma Fassi wprowadziła na rynek nowy model żurawia budowlanego składanego w „Z” - Fassi F165AZ. Nowa geometria tego modelu pozwala na składanie go do transportu bez potrzeby demontażu osprzętu hydraulicznego. Jest to następstwem przepisów, które będą wymagały osłonięcia materiałów sypkich podczas jazdy, co uniemożliwi jazdę z żurawiem rozłożonym nad skrzynią ładunkową. W standardzie żuraw wyposażony jest w dwie dodatkowe funkcje hydrauliczne z przewodami umieszczonymi wewnątrz ramion wysuwnych teleskopowo oraz sterowanie z platformy, zapewniające bardzo dobrą widoczność pola pracy. Siłowniki wysuwu również umieszczono wewnątrz ramion, a zastosowany łańcuchowy system ich wysuwu, sprawdzony w ciężkich zastosowaniach leśnych czy złomowych, posiada specjalny system ciągłego smarowania mechanizmu. Odpowiednio przechylona kolumna pozwala na zastosowanie różnego rodzaju osprzętu hydraulicznego bez ryzyka przekroczenia obrysu pojazdu w pozycji transportowej. W opcji dostępny jest system pozwalający na automatyczne otwieranie i zamykanie chwytaka, przydatny przy wykonywaniu podsypki. Fabrycznie można przystosować żuraw do współpracy z osprzętem marki Kinshofer, który jest blokowany na ramieniu przez użycie funkcji wsuwu lub wysuwu ramienia teleskopowego.

Żuraw HMF 6020-OK6

Model HMF 6020-OK6 dysponuje całkowitym wysięgiem 28 m (z dodatkowym wysięgnikiem Fly-Jib) i udźwigiem na takim wysięgu 570 kg. Jest wyposażony w sześć ramion wysuwanych hydraulicznie. Wieniec i wysokiej wydajności silnik hydrauliczny w mechanizmie obrotu pozwalają na uzyskanie nieograniczonego kąta obrotu. Sterowanie żurawiem odbywa się radiowo za pomocą pilota z wyświetlaczem ciekłokrystalicznym Infocenter, na którym wyświetlane są wszystkie niezbędne parametry i funkcje żurawia (aktualny stan obciążenia, przeciążenie i utrata stateczności, nadzór nad ramionami i wciągarką, sygnalizacja awarii). Przeprost ramienia zginanego względem ramienia głównego o 15° w górę zwiększa precyzję ruchów. Żuraw nie ma standardowych nóg podporowych montowanych w podstawie, dzięki czemu może być zamontowany stosunkowo daleko od przedniej osi pojazdu. Posiada tzw. piątą i szóstą funkcję, czyli przygotowanie do wiertnicy oraz do Fly-Jib’a (zwiększającego wysięg z 16,9 do 28 m). Może być również wyposażony w kosz i wciągarkę liniową o udźwigu ponad 6 t na podwójnym zbloczu. Żuraw wyposażono w dynamiczny system nadzorowania stabilności pojazdu (EVS) z podwójnymi czujnikami dla bezpieczeństwa operatorów pracujących z koszem. Po raz pierwszy w tym urządzeniu firma HMF zastosowała system centralnego smarowania Groeneveld, co oznacza, że wszystkie punkty, takie jak złącza obrotowe, wieniec obrotowy, ułożyskowanie elementu przegubowego i silników, są automatycznie zaopatrywane w wymaganą ilość smaru.

tags: #zuraw #przeladunkowy #z #pompa