Informacje o traktorach-robotach, które jeszcze niedawno były traktowane jako wizja przyszłości, dziś stają się rzeczywistością. Przykładem są ciągniki autonomiczne marki AgXeed, dostępne w Polsce dzięki dystrybucji firmy Agrihandler. Te nowoczesne maszyny, pozwalające na realizację standardowych prac polowych bez udziału operatora, rewolucjonizują podejście do rolnictwa, oferując zwiększoną wydajność i precyzję.

AgXeed Agbot 5.115 T2 - Potężna maszyna do ciężkich prac
Na targach Agro Show 2023 firma Agrihandler zaprezentowała model AgXeed Agbot 5.115 T2. Jest to traktor o mocy 156 KM, poruszający się na dwóch szerokich (762 mm) gąsienicach. Jego masa własna wynosi 7,8 tony, co potwierdza, że nie jest to lekki pojazd poletkowy, lecz pełnoprawny ciągnik gotowy do wykonywania standardowych prac polowych.
Misja AgXeed: Uwolnić rolników i glebę
AgXeed to holenderski start-up, założony w 2018 roku. Jego misją od początku było uwolnienie rolników od czynności, które mogłaby wykonywać za nich maszyna. Co więcej, firma pragnie również „uwolnić” glebę od ciągników, których masa stale rośnie. Pierwszy prototyp pojazdu bez kabiny powstał już w 2019 roku. Obecnie AgXeed oferuje dla rolnictwa trzy modele ciągników autonomicznych.
Innowacyjny układ napędowy: Diesel i elektryczność
Podstawowym źródłem mocy w modelu Agbot 5.115 T2 jest 4-cylindrowy silnik diesla marki Deutz. Jednakże, napęd traktora jest w pełni elektryczny. Takie rozwiązanie upraszcza konstrukcję i pozwala na uzyskanie płynnej zmiany prędkości jazdy w zakresie od 0 do 13,5 km/h. Nawet opcjonalny WOM (wał odbioru mocy) posiada napęd elektryczny.
Ciągnik Agbot 5.115 T2 został zaprojektowany z myślą o długotrwałej pracy. Zbiornik oleju napędowego ma pojemność 350 litrów. Pompa hydrauliczna charakteryzuje się wydatkiem do 85 l/min przy ciśnieniu 210 bar. Tylny TUZ (trzy-punktowy układ zawieszenia) ma maksymalny udźwig 8 ton, a przedni - 3 tony. Dzięki tym parametrom, ciągnik może efektywnie współpracować z klasycznymi maszynami i narzędziami rolniczymi, często wymagając jedynie drobnych przeróbek.
Dostępne modele i ich zastosowania
Oprócz flagowego modelu Agbot 5.115 T2, firma AgXeed produkuje również ciągniki autonomiczne o mocy 75 KM. Dwa z nich to:
- Agbot 2.055 W3: Pojazd 3-kołowy, przeznaczony do prac w sadach oraz uprawach ogrodniczych. Jego konstrukcja zapewnia równomierne rozłożenie nacisku na podłoże.
- Agbot 2.055 W4: 4-kołowy model, stanowiący słabszy, kołowy odpowiednik ciągnika gąsienicowego tego producenta.
Bezpieczeństwo i rekordy autonomicznej orki
Wszystkie ciągniki autonomiczne serii Agbot są wyposażone w zaawansowane systemy bezpieczeństwa. Warto podkreślić przełomowe osiągnięcie w rolnictwie, które miało miejsce w północnym Yorkshire. Autonomiczna orka przeprowadzona przez robota AgBot i pług Kverneland LO, trwająca 24 godziny, zakończyła się ustanowieniem pierwszego na świecie rekordu w tej dziedzinie. Wspólny projekt firm Kverneland i AgXeed zaowocował tym, że autonomiczny robot rolniczy AgBot 5.115T2 w ciągu doby zaorał 20,8 hektara ziemi.
Podczas bicia rekordu, AgBot poruszał się z prędkością od 5,6 do 8 km/h, autonomicznie dostosowując się do ukształtowania terenu i wykonując skręty na uwrociach. Spalinowo-elektryczny układ napędowy robota zużył 382,72 litra paliwa w ciągu całej doby pracy, co daje imponującą efektywność na poziomie 18,4 litra na hektar. Adam Burt z Kverneland UK podkreślił, że połączenie pługa Kverneland LO z AgBotem pozwoliło osiągnąć wydajność, która dla człowieka zajęłaby dwa dni pracy. Rekord został oficjalnie potwierdzony przez Jamesa Whitty’ego, byłego dyrektora Society of Ploughmen. Ustanowiony rekord demonstruje technologicznie dojrzałe rozwiązania autonomiczne i zapowiada nową erę w rolnictwie - bardziej wydajną, bezpieczną i zrównoważoną.

Premiery i testy w Polsce
Pierwszy w Polsce, w pełni autonomiczny ciągnik AgXeed, miał swoją premierę w Bednarach. Tam też maszyna pracowała na polu po zbiorach kukurydzy, przygotowując ściernisko z mulczerem firmy Fisher Factory. Model, który brał udział w testach, to większa z dwóch dostępnych wersji autonomicznego ciągnika, wyposażona w silnik Deutz AG o mocy 156 KM.
Pytania i odpowiedzi dotyczące technologii autonomicznej
Podczas prezentacji na Agro Show, gospodarze najczęściej zadawali pytania dotyczące legalności maszyn, zasięgu i stabilności sygnału oraz kwestii serwisowania. Firma AgXeed oferuje dwie wielkości ciągników autonomicznych; model testowany ważył 8 ton.
Programowanie i mapowanie tras
Aby zapewnić bezpieczną i efektywną pracę, przeszkody na polu, takie jak zadrzewienia, muszą zostać zaznaczone na mapie. Program generuje wówczas propozycje tras, lub operator może zlecić jej wyznaczenie samodzielnie. Mapowanie przejazdów dla ciągnika jest możliwe po wgraniu zwykłej mapy, np. dostępnej w Google. Jednakże, jak podkreśla Konrad Kot, nie wszystko jest na niej widoczne. Wystarczy objechać pole raz z anteną, aby nanieść punkty i granice pola. Następnie dodaje się wszystkie przeszkody, np. słupy czy studzienki. Po stworzeniu mapy należy wskazać narzędzie, z którym ciągnik będzie pracował (zwykle wybiera się sprzęt z katalogu) i zdefiniować sekwencje operacji, takie jak podnoszenie, opuszczanie czy uruchamianie wałka i łączników.

Dostępność i rozpowszechnienie technologii AgXeed
Ciągniki autonomiczne holenderskiego producenta są sprzedawane od 3 lat. W samej Europie pracuje już około 50 maszyn AgXeed. Najwięcej sztuk wykorzystują gospodarstwa w Niemczech, Holandii, Francji i na Litwie. W ofercie sklepu Agrihandler dostępne są wszystkie modele firmy AgXeed, wyposażone w silniki diesla marki Deutz AG o mocy od 75 KM do 156 KM. Są one w stanie pracować z różnymi urządzeniami towarzyszącymi.
Przyszłość rolnictwa jest autonomiczna
Autonomiczny ciągnik to niewątpliwie przyszłość rolnictwa. Maszyny AgXeed wyróżniają się brakiem kabiny operatora, ponieważ są kierowane zdalnie. Jedynym zadaniem człowieka jest dojazd maszyny z gospodarstwa na pole i z powrotem. Kiedy maszyna wykonuje swoją pracę, rolnicy mogą skoncentrować się na innych aktywnościach, co przekłada się na zwiększoną efektywność. Na razie autonomiczne traktory mogą poruszać się jedynie po polach.
AgBoty są w stanie działać niemal przez całą dobę, dzięki inteligentnym algorytmom, które pozwalają na planowanie różnych scenariuszy prac. Ponadto, wszystkimi urządzeniami AgXeed można sterować z poziomu aplikacji mobilnej.
Koszty i wyzwania związane z wdrażaniem autonomii
Kwota, jaką trzeba zapłacić za większą wersję ciągnika AgXeed, to około 300 tysięcy euro. Rosnące koszty pracy i trudności w znalezieniu wykwalifikowanych operatorów ciągników sprawiają, że rozwiązania autonomiczne zyskują na znaczeniu. Z dużym prawdopodobieństwem można przypuszczać, że takie technologie znajdą szerokie zastosowanie również na polskich polach.