Leasing maszyn rolniczych i ciągników to umowa, na podstawie której leasingodawca daje leasingobiorcy prawo do używania przedmiotu w zamian za jednorazowy czynsz inicjalny i raty płacone w określonym rytmie przez ustalony czas. Leasing jest szczególnie opłacalnym rozwiązaniem, gdy zamierzasz pozyskać dla swojej firmy bardzo drogie, specjalistyczne pojazdy, których nabycie w inny sposób okazałoby się zbyt trudne i kosztowne. Za popularną formą finansowania przemawiają też korzyści podatkowe.
Leasing ciągnika a odliczenie podatku VAT
Zasady odliczania VAT w leasingu zależą od klasyfikacji pojazdu. Jeżeli podatnicy wykonują działalność opodatkowaną VAT, a leasingowane ciągniki są wykorzystywane w tej działalności, przysługuje im prawo do odliczenia VAT naliczonego i wykazanego na fakturze dokumentującej raty leasingowe. W przypadku wydatków związanych z pojazdami można zasadniczo odliczyć 50% kwoty podatku, jednak ciągniki podlegają innym regulacjom.
Ciągniki siodłowe (drogowe)
Zgodnie z Polską Klasyfikacją Wyrobów i Usług, ciągnik siodłowy mieści się w grupie ciągników drogowych. Pojazd ten został zaprojektowany co do zasady do ciągania naczepy połączonej z nim za pomocą siodła i do niego nie stosuje się ustawowych ograniczeń przy rozliczeniach (np. ograniczenia do 50%). Oznacza to możliwość pełnego odliczenia VAT.
Ciągniki rolnicze
W zakresie wydatków związanych z pojazdami i możliwości odliczenia podatku naliczonego należy pamiętać o ograniczeniu wynikającym z art. 86a ust. 1 ustawy o VAT, który dotyczy pojazdów samochodowych o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony. Przez pojazd samochodowy rozumie się pojazd silnikowy, którego konstrukcja umożliwia jazdę z prędkością przekraczającą 25 km/h, jednak określenie to nie obejmuje ciągnika rolniczego.
Stosownie do przepisów Prawa o ruchu drogowym, ciągnikiem rolniczym jest pojazd silnikowy skonstruowany do używania łącznie ze sprzętem do prac rolnych, leśnych lub ogrodniczych. W konsekwencji zarówno w przypadku nabycia, leasingu, jak i wydatków eksploatacyjnych związanych z ciągnikiem rolniczym, podatnik ma prawo do 100% odliczenia podatku naliczonego. Musi jednak wystąpić elementarna przesłanka związku wydatku z opodatkowaną działalnością gospodarczą.
Co podać w nazwie gospodarstwa? Porady VAT Romana Włodarza
Rodzaje leasingu w rolnictwie i ich skutki podatkowe
Praktykuje się trzy główne rodzaje finansowania w rolnictwie, które różnią się pod względem własności sprzętu, zasad amortyzacji oraz sposobu rozliczania VAT:
- Leasing operacyjny: Traktowany jako usługa. Podatek VAT w wysokości 23% doliczany jest do każdej raty leasingowej. Przedsiębiorca ma prawo zaliczyć do kosztów podatkowych całą opłatę wstępną, a także wszystkie raty i wydatki eksploatacyjne.
- Leasing finansowy: Sprzęt od początku traktowany jest jako własność rolnika dla celów amortyzacji. VAT w tym przypadku płatny jest jednorazowo przy zawieraniu umowy. Koszt uzyskania przychodu stanowią przede wszystkim odpisy amortyzacyjne oraz część odsetkowa raty.
- Pożyczka leasingowa: Rozwiązanie dedykowane m.in. dla rolników-osób fizycznych. Rolnik staje się właścicielem przedmiotu od razu w momencie zawarcia umowy. Nie występuje tu VAT od odsetek, co jest istotne dla osób niebędących płatnikami VAT.
Porównanie form finansowania ciągnika
| Cecha | Leasing operacyjny | Leasing finansowy | Pożyczka leasingowa |
|---|---|---|---|
| Własność przedmiotu | Leasingodawca (do wykupu) | Leasingobiorca (podatkowo) | Leasingobiorca (od początku) |
| VAT | Płatny z każdą ratą (23%) | Płatny z góry | Brak VAT od odsetek |
| Koszty uzyskania przychodu | Raty netto i opłata wstępna | Amortyzacja i odsetki | Amortyzacja i odsetki |
Leasing a podatek dochodowy (PIT i CIT)
Dla maszyn budowlanych, ciągników siodłowych i naczep opłaty leasingowe netto zaliczamy w podatkowe koszty uzyskania przychodu firmy bez limitu kwotowego. Wyjątek stanowią samochody osobowe, dla których w 2026 r. zmienia się limit kosztów na 100 tys. zł (dla aut spalinowych) lub 150 tys. zł (dla aut o niskiej emisji). Ciągniki rolnicze i siodłowe nie są samochodami osobowymi, więc ograniczenia te ich nie dotyczą.
Zgodnie z Klasyfikacją Środków Trwałych (KŚT), ciągniki zaliczane są do rodzaju 746. Przewidziana jest dla nich 14% roczna stawka amortyzacyjna. W leasingu finansowym i w pożyczce leasingowej generujemy koszty podatkowe poprzez amortyzację pojazdu, natomiast w leasingu operacyjnym raty idą w koszty w 100%.
Status rolnika a korzyści z leasingu
To, ile można odliczyć z leasingu, zależy od statusu rolnika:
- Rolnik ryczałtowy: Nie ma prawa do odliczenia VAT, więc ponosi pełny koszt brutto. Ponieważ ryczałtowcy nie mogą ujmować kosztów, leasing nie obniża u nich podstawy opodatkowania PIT.
- Podatnik VAT czynny: Może odliczyć 100% VAT od rat, opłaty wstępnej oraz paliwa i napraw, o ile maszyna służy działalności opodatkowanej.
Warto pamiętać o zmianach w składce zdrowotnej ZUS wprowadzonej w Polskim Ładzie, która jest powiązana z dochodem. W 2025 r. przedsiębiorcy doczekali się zniesienia składki zdrowotnej od sprzedaży środków trwałych. Obecnie mogą wybrać, czy dla sprzedaży środka trwałego chcą stosować stare, czy nowe zasady.
Wydatki eksploatacyjne
Dla maszyn i ciągników od wszelkich wydatków eksploatacyjnych odliczysz 100% VAT i całą kwotę netto zaliczysz w koszty (KUP). Na wydatki te składają się m.in. koszty paliwa, części, napraw, przeglądów, myjni oraz opłaty za przejazd płatnymi drogami.