Siewniki nabudowane na bronach wirnikowych to nowoczesne konstrukcje, oparte na wieloletnim doświadczeniu i ciągłym rozwoju. Umożliwiają one jednoczesne przygotowanie gleby i precyzyjny wysiew, co jest kluczowe dla efektywności upraw. Tego typu zestawy charakteryzują się szerokimi możliwościami konfiguracji, co pozwala na ich dopasowanie do różnorodnych warunków glebowych i potrzeb gospodarstwa.
Cechy i funkcjonalność siewników nabudowanych
Budowa i podstawowe wyposażenie
Siewniki nabudowane, takie jak model Scorpius, występują w typowych szerokościach 2,5 m i 3,0 m, co umożliwia ich montaż na bronach wirnikowych. Kluczowym elementem jest skrzynia nasienna z dnem w kształcie "V", która zapewnia całkowite opróżnienie z materiału siewnego, eliminując straty. Standardowe wyposażenie często obejmuje hydrauliczny znacznik śladów oraz podest ułatwiający załadunek skrzyni, co zwiększa komfort i bezpieczeństwo pracy.
Redlice i koła kopiujące
W zależności od warunków glebowych, siewnik mechaniczny nabudowany na bronie wirnikowej może być wyposażony w różne typy redlic: stopkowe, jednotalerzowe lub dwutalerzowe. Redlice jedno- i dwutalerzowe mogą być opcjonalnie wyposażone w koła kopiujące.
Głównym zadaniem kół kopiujących jest utrzymanie odpowiedniej głębokości siewu oraz zagęszczenie gleby nad wysianym ziarnem. Zagęszczenie gleby powoduje lepszy dostęp do wilgoci, zwłaszcza na glebach piaszczystych, co jest bardzo istotne przy wysiewie nasion drobnonasiennych, np. rzepaku.
Jak rośliny powinny w pełni wykorzystać potencjał plonotwórczy gleby? Dr hab. Marta Damszel (UWM)
Zastosowanie na różnych glebach
Aktywne agregaty uprawowo-siewne kojarzą się głównie z ciężkimi glebami. Tymczasem bogata oferta tych maszyn i możliwości konfiguracyjne pozwalają na zastosowanie ich również na lżejszych glebach, zapewniając bardzo dobre efekty uprawy. Agregaty uprawowo-siewne oparte na aktywnej sekcji uprawowej zazwyczaj trafiają do gospodarstw z glebami z tendencją do zbrylania i szybkiego zasychania. Najważniejsza jest zdolność bron wirnikowych do rozbijania twardych brył ziemi, co doceniają rolnicy gospodarujący na ciężkich glebach.
Różnorodność systemów i producentów
Systemy łączenia siewników
Firma Amazone opracowała system łączenia siewników nabudowanych z maszynami uprawowymi, który można spotkać w zestawie złożonym z pneumatycznego siewnika AD-P 01 Special i brony wirnikowej KE 01 lub kultywatora wirnikowego KG/KX 01. Wcześniej złącze QuickLink było wykorzystywane w kombinacji z siewnikami Cataya i Centaya.
Siewnik Amazone AD-P 01 Special
Trzymetrowy siewnik Amazone AD-P 01 Special może być wyposażony w zbiornik ziarna o pojemności 850 l lub 1250 l, z opcjonalną nadstawką zwiększającą pojemność o 250 l. Dostępne są redlice stopkowe WS lub redlice RoTeC-Control z rozstawem rzędów od 12,5 cm albo 15 cm. Aby zapewnić optymalne przykrycie ziaren glebą, siewnik można wyposażyć np. w zagarniacz rolkowy. Nowa głowica rozdzielająca siewnika umożliwia obsługę ścieżek technologicznych w zależności od rozstawu rzędów, z włączaniem ich bezpośrednio za pomocą segmentowej głowicy. Na życzenie można zamówić segmentową głowicę rozdzielającą z elektrycznym rozłączaniem połówkowym, co pozwala na rozpoczęcie pracy połową szerokości roboczej maszyny w przypadku asymetrycznych układów ścieżek technologicznych.
Automatyczne przełączanie połówek jest możliwe za pomocą systemu GPS-Switch i AutoPoint. Za pomocą elektrycznego dozowania norma wysiewu jest redukowana podczas włączania ścieżek technologicznych w zależności od ilości zamkniętych rzędów. Dmuchawa i elektryczny napęd dozownika gwarantują zachowanie normy wysiewu. Nacisk redlic można regulować mechanicznie lub hydraulicznie z kabiny ciągnika.
Siewnik Horsch Express KR
Jedną z nowości wśród agregatów uprawowo-siewnych jest siewnik Horsch Express KR nabudowany na bronie Kredo. Sekcję uprawową tworzy 10 wirników z zębami o długości 30 cm, rozmieszczonych na szerokości 3 m, a głębokość ich pracy jest ustawiana na wale uprawowym. Brona Kredo w połączeniu z nabudowanym siewnikiem pneumatycznym Express KR (zbiornik 1500 l) waży 3,1 t. Może być wyposażona w wał zębaty o dużej, 64-centymetrowej średnicy, polecany jako uniwersalny do każdych warunków glebowych, zapewniający wysoką nośność i utrzymanie zadanej głębokości pracy.
Konfiguracja bron wirnikowych różnych producentów
Brony wirnikowe Kongskilde
HK25, HK31 i HK32 oraz PowerTill 1000 to oznaczenie 3-metrowych bron wirnikowych oferowanych przez firmę Kongskilde. Wersja HK25 może współpracować z ciągnikami o mocy do 130 KM, HK31 do 170 KM, natomiast HK32 do 200 KM. Brona HK31 wyposażona jest w przekładnię główną 3-biegową, a HK32 w zależności od zamówienia - w 2- lub 3-biegową. PowerTill 1000 to najnowsza konstrukcja przystosowana do ciągników o mocach przekraczających 200 KM. W bronach Kongskilde "wanny" wykonane są z wysokogatunkowej blachy (od 6 mm w HK 25 do 10 mm w PowerTill) i wypełniane specjalnym półpłynnym środkiem smarnym. Wszystkie wirniki osadzone są na łożyskach stożkowych ze specjalnie dobranym naprężeniem wstępnym.
Brony wirnikowe Kuhn
Firma Kuhn oferuje dwie serie bron wirnikowych: HRB (lekka konstrukcja, np. HRB 302D waży niespełna tonę, współpracuje z ciągnikami o mocy od 60-70 KM do 140 KM) oraz HR (przeznaczone do pracy z ciągnikami o większych mocach, na glebach ciężkich lub zakamienionych). Brony HR charakteryzuje wzmocniona konstrukcja ramy, większa wanna (ze ściankami o grubości 8 mm) i przekładnia z większymi kołami zębatymi. Unikalne rozwiązania Kuhna obejmują kute, profilowane koła zębate, skośne ustawienie łącznika między piastą a wieńcem oraz wałki napędowe wirników z wypustami wykonanymi metodą wyciskania. Standardowo montowane są zęby mogące pracować na głębokości od 3 do 25 cm, z możliwością zastosowania zębów o długości nawet 36 cm do upraw warzyw czy ziemniaków, a na gleby zakamienione - zębów wzmacnianych napawaniem DuraKuhn.
Brony Kuhna wyposażone są w przekładnię Duplex (dwie prędkości obrotowe wirników) lub opcjonalną Multiplex (cztery prędkości, dwie zmieniane dźwignią). Mogą pracować w trzech zakresach prędkości WOM: 540, 750 i 1000 obr./min. Współpracują z różnymi rodzajami wałów, takimi jak rurowe (Crumbler, MaxiCrumbler), zębowe (Packer PK2, Maxipacker) czy ogumione (Packliner). Mogą być montowane z siewnikami mechanicznymi Integra (600, 900 lub 1200 l), Sitera (780 lub 1080 l) lub pneumatycznym Venta (1200 l).
Brony wirnikowe Kverneland
W kombinacjach Kvernelanda mogą pracować brony wirnikowe o oznaczeniu: NG-M, NG-H oraz NG-S, różniące się zastosowanymi przekładniami (odpowiednio do 140, 180 i 250 KM) oraz konstrukcją ramy głównej i wirników. Najmniejsza brona (NG-M) wyposażona jest w wannę o profilu 120x400 mm z blachy o grubości 5 mm i dodatkową płytę wzmacniającą o grubości 10 mm. Model NG-H ma wannę o większym przekroju (140x400 mm) z blach o grubości 6 mm i płytą wzmacniającą 12 mm. Wirniki osadzone są na wałku o średnicy 50 mm. Największa brona (NG-S) ma wannę o profilu 150x400 mm wykonaną z blachy o grubości 10 mm. Brony Kvernelanda oferują zęby przykręcane (NG-M w standardzie) lub z systemem Quick-Fit (standard dla NG-H i NG-S). Opcjonalnie dostępne są specjalnie utwardzone zęby do pracy w skrajnie ciężkich warunkach. Brony mogą współpracować z siewnikami mechanicznymi M-Drill, M-Drill Pro (od 425 do 1430 l) oraz Mc-Drill Pro (600-1490 l), a także z lekkimi siewnikami pneumatycznymi serii DA (750 l).
Brony wirnikowe Pöttinger
W ofercie firmy Pöttinger znajdują się modele bron wirnikowych Lion o oznaczeniu 303 i 303 Classic. Przy szerokości roboczej 3 m mogą być skonfigurowane w wersji z 10 lub 12 wirnikami; te z 12 wirnikami są zalecane do intensywniejszego rozdrobnienia brył. Model Classic ma stałe przełożenie i liczbę obrotów wirnika, natomiast Lion 303 oferuje wymianę kół zębatych i zmianę prędkości obrotowej wirników. Największa brona, Lion 3003, jest przystosowana do pracy z ciągnikami o mocy do 250 KM. Standardem dla wszystkich bron Pöttingera z 12 wirnikami są zęby o wymiarach 15x300 mm, zaś maszyny z 10 wirnikami mają zęby o długości 320 mm i grubości 18 mm. Wszystkie zęby w standardzie są przytwierdzane śrubami. Brony Pöttingera mogą być konfigurowane z jednym z 9 rodzajów wałów i współpracować z siewnikami mechanicznymi Vitasem A (600 l) lub pneumatycznymi Aerosem 1002 ADD (1250 l), które umożliwiają wysiew punktowy.
Brony wirnikowe Sulky
Sulky oferuje 3 modele bron wirnikowych serii Cultiline HR o oznaczeniu: 3000.14, 3000.19 i 3000.26, przystosowane do ciągników o mocy maksymalnej odpowiednio: 140, 190 i 260 KM. Różnice wynikają z wielkości i masy przekładni. Modele 3000.14 i 3000.19 oferują 2 prędkości pracy wirników, z możliwością zwiększenia do 4 za pomocą dodatkowych par kół zębatych. Cultiline HR 3000.26 posiada w standardzie 4 przełożenia. Centralnym elementem bron są wanny wykonane ze stali o grubości 8 mm, z dodatkowym wzmocnieniem. Model 3000.14 montuje zęby w rozmiarze 300x15 mm mocowane 2 śrubami. Brony 3000.19 i 3000.26 mają zęby o wymiarach 330x18 mm z systemem szybkiej wymiany, z możliwością montażu przemiennego dla ostrzejszego kąta natarcia. Wyróżnikiem bron Sulky jest układ skrobaków wału packer oparty na jednej szynie, którą można odchylić do tyłu, co ułatwia czyszczenie.
Brony wirnikowe Unia Group
Gamę bron wirnikowych Unii Group tworzą dwa modele serii Hermes przeznaczone do współpracy z ciągnikami o mocy odpowiednio do 110 i 180 KM. Zasadnicza różnica dotyczy przekładni: mniejsza oferuje stałe przełożenie, a większa umożliwia zmianę przełożeń przez wymianę kół zębatych. Brony są przystosowane do współpracy z ciągnikami z WOM w konfiguracji 540/540E/1000/1000E obr./min. W konstrukcjach wanien bron Hermes zastosowano dwa łożyska kulkowe dla każdego z wirników, umieszczone na skrajnych częściach wałków, co zapewnia ich stabilną pracę.