Współczesne rolnictwo w coraz większym stopniu opiera się na precyzyjnych technologiach, które zwiększają efektywność i optymalizują procesy uprawy. Jednym z kluczowych elementów nowoczesnego siewnika rolniczego jest komputer pokładowy, który odpowiada za sterowanie, monitorowanie i dokumentowanie szeregu operacji. Dzięki zaawansowanym systemom elektronicznym, siewniki stają się maszynami inteligentnymi, zdolnymi do adaptacji w zależności od warunków polowych i wymagań agrotechnicznych. Poniżej przedstawiamy zasadę działania i najważniejsze funkcje tych urządzeń.
System ISOBUS DRILL-Controller: Zaawansowane sterowanie i monitorowanie
System ISOBUS DRILL-Controller dla siewników rzędowych charakteryzuje się rozbudowanymi możliwościami konfiguracyjnymi, co umożliwia indywidualne dostosowanie dowolnych funkcji do każdego siewnika. Konfiguracja maszyny może być przeprowadzona zarówno poprzez specjalny konfigurator z poziomu komputera PC, jak i bezpośrednio za pomocą terminala ISOBUS.
Monitorowanie i kalibracja
System, oprócz podstawowego sterowania zespołami napędowymi siewnika, może monitorować do 4 agregatów wysiewających oraz obroty turbin powietrza. Kluczowym elementem zapewniającym precyzję jest funkcja próby kręconej, przeprowadzana za pomocą przyjaznego menu. Po wprowadzeniu oczekiwanej dawki nasion na hektar uruchamiana jest procedura kalibracyjna. Na jej końcu wprowadza się ciężar wysianych nasion, a system dokonuje automatycznej kalibracji.
Baza danych nasion i nawozów
W zintegrowanej bazie danych systemu mogą zostać zapisane wyniki prób kręconych dla nawet 30 odmian nasion lub nawozów granulowanych. Przechowywane są odpowiednie wartości, takie jak minimalna i maksymalna prędkość robocza, ciężar nasion na hektar oraz współczynnik kalibracji. To pozwala na szybkie i precyzyjne przełączanie między różnymi materiałami siewnymi.
Funkcje specjalne i ułatwienia dla operatora
Oprogramowanie oferuje również funkcje specjalne, takie jak moduł przeszkód polowych, który znacząco ułatwia pracę operatorowi. Jako wyposażenie dodatkowe można zastosować Joystick III firmy ME. Dzięki wsparciu systemu przez funkcje AUX-N możliwe jest wykorzystanie joysticka ciągnika do sterowania siewnikiem, co zwiększa komfort i ergonomię pracy.
Dokumentacja pracy i integracja
W zakresie dokumentacji, DRILL-Controller oferuje wewnętrzne liczniki dzienne i łączne obsianej powierzchni, ilości wysianego materiału siewnego, czasu roboczego oraz wydajności. System umożliwia również zintegrowanie specyficznych dla danego producenta maszyny funkcji hydrauliki sterującej.
Sterownik ST-3.1: Precyzyjne zarządzanie ścieżkami technologicznymi
Sterownik ST-3.1 jest urządzeniem umożliwiającym m.in. precyzyjne wykonywanie ścieżek technologicznych. Jest to bogatsza wersja sterownika ST-2.1, wyposażona w kilka istotnych pomiarów. Posiada licznik hektarów, który pozwala zmierzyć przepracowaną powierzchnię, zapisywaną na 4 niezależnych od siebie polach pamięci.
Automatyzacja i uniwersalność
Przejazdy zliczane są automatycznie, a na odpowiednio zaprogramowanym przejeździe urządzenie steruje ścieżkami technologicznymi. Włączenie ścieżki jest sygnalizowane diodą, a można go również dokonać na dowolnym przejeździe za pomocą przycisku. Urządzenie zostało zaprogramowane tak, aby mogło współpracować z różnymi urządzeniami wykonawczymi ścieżek technologicznych, takimi jak: siłowniki elektryczne, elektrozawory sterujące hydrauliką, pneumatyką czy elektromagnesy ciągnące. Dzięki tej uniwersalności Sterownik ST-3.1 można zaadaptować do każdego siewnika, nawet tego, który posiada już jakiś mechanizm.
Komputer pokładowy w siewnikach Pöttinger Vitasem: Przykład zastosowania w praktyce
Siewniki mechaniczne Pöttinger Vitasem, jak podkreśla Dariusz Dmowski, charakteryzują się prostotą obsługi oraz niezwykle precyzyjnym systemem dozowania i doprowadzania nasion. Maszyna, wykorzystywana w gospodarstwie o niejednolitych glebach i rocznie zasiewająca około 45 hektarów, demonstruje efektywność rozwiązań komputerowych w praktyce.
Sterownik Compass i próba kręcona
W siewniku Pöttinger Vitasem próba kręcona odbywa się przy pomocy korby umiejscowionej z lewej strony siewnika, a w jej przeprowadzaniu niezwykle przydatny jest sterownik Compass. Umożliwia on zmianę skali przekładni po podaniu liczby wykręconych obrotów. Sterownik oferuje także funkcję sygnalizacji dźwiękowej na 5 obrotów przed zakończeniem operacji. Zdaniem rolnika, dokładność próby kręconej jest niemal idealna, a różnica w precyzji w stosunku do poprzednich maszyn jest widoczna szczególnie podczas wysiewu drobnych nasion, takich jak rzepak czy trawy.
Elektryczne sterowanie dawką wysiewu
W warunkach gleb mozaikowych, gdzie konwencjonalne konstrukcje nie są w stanie w pełni sprostać oczekiwaniom, kluczowe jest elektryczne sterowanie dawką wysiewu. System ten pozwala na odchył od ustalonej normy o 10% (ustawiany w procentach) w każdą stronę podczas pracy, zależnie od potrzeb. Jest to stosowane do zmniejszania dawki wysiewu na glebach cięższych i zwiększania jej na glebach lekkich, co optymalizuje zużycie nasion i nawozów.
Hydrauliczny docisk redlic
Drugim istotnym elementem, kontrolowanym przez system komputerowy, jest hydrauliczny docisk redlic. Gwarantuje on równomierną głębokość zasiewu bez względu na rodzaj gleby. Na glebach lekkich system zmniejsza docisk redlic, a na ciężkich - zwiększa go, co skutkuje precyzyjnym utrzymaniem głębokości roboczej. Zdaniem rolnika, precyzja osiągana dzięki takiemu rozwiązaniu jest na glebach zróżnicowanych nieosiągalna z wykorzystaniem jedynie regulacji kół kopiujących, a zaobserwowana równomierność wschodów zrobiła na nim duże wrażenie.
System wysiewu Multi i ścieżki technologiczne
Siewnik wyposażono w system wysiewu dolnego, a precyzję działania aparatów wysiewających użytkownik ocenia bardzo wysoko. System wysiewu Multi został stworzony z myślą o precyzyjnym dozowaniu materiału w zakresie od 0,7 kg do 400 kg/ha, co potwierdza się w warunkach polowych. Użytkownik zwraca też uwagę na błyskawiczną możliwość dostosowania aparatów do wysiewu poszczególnych nasion. Komputer pokładowy Compass, oprócz wsparcia próby kręconej, steruje również systemem elektrycznej regulacji ilości wysiewanego materiału oraz zakładaniem ścieżek technologicznych. W tym przypadku do wyłączania kół wysiewających zastosowano sprzęgło elektromagnetyczne. Po wprowadzeniu szerokości opryskiwacza, komputer automatycznie ustala rytm ścieżek.
Dariusz Dmowski podsumowuje, że siewnik Vitasem A 302 jest bardzo udaną konstrukcją, a system hydraulicznego docisku redlic i elektrycznej dawki wysiewu są szczególnie ważne i polecane na pola o zmiennych warunkach glebowych.