Olej w listwie tnącej kosiarki dyskowej: budowa, wymiana i konserwacja

Kosiarki dyskowe niemal całkowicie wyparły klasyczne konstrukcje bębnowe w maszynach rolniczych. Niemal każdy z nas widział listwę tnącą kosiarki dyskowej, która niezależnie od producenta czy długości, wprawiona w ruch, tnie z niezwykłą precyzją. Elementem tnącym są nożyki, które ruchomo zamocowane do tarczy dysku można łatwo wymienić. Aby zrozumieć zasadę działania listwy tnącej, należy przyjrzeć się jej budowie, która wykorzystuje prawa fizyki, takie jak pęd i bezwładność.

Budowa i zasada działania listwy tnącej

Wewnątrz listwy tnącej znajdują się koła zębate, które stanowią system przeniesienia napędu w szczelnie zamkniętej obudowie. Koła te, przypominające te z dawnych skrzyń biegów w ciągnikach rolniczych, mają proste zęby i są bardzo masywne, co jest celowym zabiegiem. Ich spora masa jest kluczowa, ponieważ po nadaniu odpowiedniej prędkości każde z nich działa jak koło zamachowe, magazynując energię. W odsłoniętym wnętrzu listwy tnącej kosiarki dyskowej widać parę jednakowych kół zębatych, nabitych na spore, odkryte łożyska kulkowe.

Niezależnie od ilości dysków i długości listwy, przenoszenie napędu na poszczególne talerze odbywa się w ten sam sposób. Pierwsze skrajne koło napędzane jest przez przekładnię z WOM-u ciągnika. Takie rozwiązanie ma jednak specyficzną przypadłość: uruchamiając kosiarkę, nie można jej natychmiast poddać obciążeniu cięcia trawy, ale należy pozwolić jej „rozkręcić się” do konstrukcyjnych obrotów. Moment bezwładności jest w tym mechanizmie napędowym niezmiernie istotny i zależy od dwóch czynników fizycznych: masy i długości. Koła muszą być duże i ciężkie, aby zachować wysoki moment bezwładności i przez to „magazynować” energię przekazywaną dalej bezpośrednio na oś napędową dysku kosiarki. Koła pośrednie mają spore wymiary i wagę, ponieważ kumulują w sobie energię.

Cały mechanizm składający się z kół przekaźnikowych i mechanizmu dysku jest wyważony, aby nie wpadał w drgania i wibracje. Patrząc na całość z góry, widać, że każde koło obraca się w przeciwną stronę niż to przed nim i za nim. Poszczególne rozmieszczenie punktów montażowych osi kół zębatych i osi dysków także nie jest przypadkowe i wymaga niezwykle dokładnych obliczeń. Oś napędowa dysku w przekroju zawiera masywne łożysko wewnątrz. Wszystkie te elementy są ukryte w specjalnie wyprofilowanej wannie listwy tnącej, która jest często hermetycznie zamknięta i szczelna. Producenci zalecają wymianę znajdującego się w niej oleju co około 5 lat.

Obsługa okresowa i wymiana oleju w kosiarce dyskowej

Obsługa okresowa jest nieodłącznym elementem poprawnego użytkowania maszyny. Pozwala ona w sposób prosty i szybki przeprowadzić krótką ekspertyzę mającą na celu wychwycenie nieprawidłowości w działaniach podzespołów przed rozpoczęciem pracy lub po jej zakończeniu. Środki smarne, takie jak oleje i smary, pełnią bardzo ważną funkcję w pracy każdej maszyny mechanicznej. Ich odpowiednie zastosowanie, dobór i regularna wymiana zapewniają optymalne parametry pracy poszczególnych podzespołów oraz dłuższą żywotność maszyny. Właściwe smarowanie zapewnia nie tylko zmniejszenie skutków siły tarcia, ale również zmniejsza opory toczenia, odprowadza nadmiar energii cieplnej z układu, usuwa zanieczyszczenia i zapobiega powstawaniu korozji.

Wymiana oleju w przekładni kątowej

1. Ustaw maszynę w pozycji transportowej.
2. Delikatnie poluzuj korek wlewu oleju (poz. 1).
3. Umieść naczynie na zużyty olej pod korkiem spustowym (poz. 2), a następnie go odkręć.
4. Poczekaj, aż zużyty olej spłynie do pojemnika.
5. Wyczyść korek spustowy i dokręć z momentem dokręcania 45 Nm. W przypadku uszkodzenia wymień korek na nowy.
6. Ustaw kosiarkę dyskową w pozycji poziomej.
7. Uzupełnij poziom oleju przez otwór korka wlewowego, zwracając uwagę na klasę lepkości i normę oleju, gdyż kosiarka pracuje w środowisku o ekstremalnie wysokich obciążeniach.
8. Po uzupełnieniu świeżego oleju, wyczyść korek wlewowy i dokręć z momentem dokręcania 45 Nm.

Wymiana oleju w belce tnącej

Wymiany oleju w belce tnącej dokonujemy w pozycji transportowej.

1. Podłóż naczynie na zużyty olej pod korek spustowy (poz. 2).
2. Odkręć korek wlewowy (poz. 1), a następnie korek spustowy.
3. Spuść zużyty olej, aż cały spłynie do podstawionego naczynia.
4. Oczyść korek spustowy. Zaleca się sprawdzić, czy magnes nie wychwycił opiłków. Dokręć korek z momentem dokręcania 45 Nm.
5. Wlej olej do listwy - odpowiednia ilość oleju jest określona w instrukcji obsługi. Jeśli nie posiadasz instrukcji, możesz ją uzyskać po rejestracji kosiarki na portalu MyKUHN.
6. Do wymiany stosujemy ten sam olej, którego użyliśmy przy wymianie oleju w przekładni kątowej (np. oryginalny olej KUHN 80W90 API GL5).
7. Po wlaniu oleju i wyczyszczeniu korka wlewowego, dokręć korek również z momentem dokręcania 45 Nm. W przypadku uszkodzenia któregokolwiek z korków, należy go wymienić na nowy.

Przykładowo, w kosiarkach KUHN z listwami serii 100 zaleca się wymianę oleju co każde przepracowanie 200 godzin lub po zakończeniu sezonu koszenia, zarówno w przekładni kątowej, jak i belce tnącej. W przypadku kosiarek wyposażonych w listwy tnące serii OPTIDISC i OPTIDISC ELITE wymiany dokonujemy tylko w przekładniach napędowych.

W nowych kosiarkach pierwsza wymiana oleju następuje po 50 godzinach pracy. Później zalecana jest wymiana co 100 godzin pracy, ale nawet jeżeli maszyna tyle nie przepracuje, najlepiej jest wymieniać go raz do roku, ponieważ olej ulega procesom starzenia. Ważne jest, aby podczas pracy listwy w jej wnętrzu wytwarza się ciśnienie, które nie ustępuje od razu po jej zatrzymaniu. Śruba spustowa znajduje się na belce przy pierwszym, wewnętrznym dysku. Aby opróżnić całą zawartość komory, listwę należy ustawić w pozycji pionowej i po odkręceniu spustu odczekać około 15 minut.

Przygotowanie kosiarki dyskowej do sezonu

Przygotowanie kosiarki dyskowej do sezonu ma ogromne znaczenie dla jej wydajności i żywotności. Rozpocznij od dokładnej wizji technicznej maszyny, sprawdzając każdy detal, ze szczególnym uwzględnieniem noży, dysków, trzymaków oraz ślizgów.

Kontrola elementów roboczych

Kluczowym elementem rutynowego przeglądu kosiarki jest szczegółowa kontrola elementów roboczych, czyli dysków i noży. To właśnie one odgrywają kluczową rolę w efektywności koszenia, a ich stan ma bezpośredni wpływ na jakość cięcia trawy:

• Dyski: Upewnij się, że są wolne od wszelkich uszkodzeń, takich jak wytarcia czy odkształcenia. Regularne czyszczenie i konserwacja dysków są kluczowe dla zapewnienia płynnego ruchu tnącej listwy. Jeśli dysk jest zużyty z jednej strony, można go przełożyć na sąsiedni bęben obracający się w przeciwnym kierunku. Przy mocnym wyeksploatowaniu obydwu stron, nie można dokonywać napraw w postaci np. napawania najbardziej zużytych miejsc, gdyż elementy nie będą wtedy odpowiednio wyważone i dysk będzie wpadał w wibracje skutkujące szybszym zużyciem łożysk lub elementów przekładni. Dysk należy wtedy po prostu wymienić na nowy.
• Noże: To kolejny istotny element pracy kosiarki, dlatego ważne jest, aby były w doskonałym stanie. Sprawdź ich ostrość i ewentualne uszkodzenia. Każdy nóż ma swoje wymiary graniczne, poniżej których obligatoryjna jest ich wymiana. Długość zużytego noża nie może być mniejsza niż 65 mm (wymiar C), natomiast szerokość (wymiar B) mierzona 10 mm od dysku (punkt A) musi przekraczać 34 mm. Istotna jest też kondycja otworu mocującego nóż. Noże można obracać, wykorzystując obydwie strony, ale nie można ich ostrzyć. Przy wymianie trzeba pamiętać, aby dokonywać jej parami, zachowując w ten sposób prawidłowe wyważenie ruchomego podzespołu. Aby nie dopuścić do utraty wyważenia, konieczna jest wymiana dwóch nożyków na dysku. Należy sprawdzić kondycję elementów mocujących - śrub i nakrętek.

Kontrola elementów roboczych nie tylko zabezpiecza przed ewentualnymi awariami, ale również wpływa na efektywność i precyzję koszenia.

Smarowanie punktów smarnych

W każdej kosiarce dyskowej istnieje kluczowy element utrzymania jej doskonałej formy - regularne smarowanie punktów smarnych. To zadanie wymaga jednak pewnej staranności i wiedzy. Warto kierować się zaleceniami producenta, który najlepiej zna specyfikę swojego produktu. Przed rozpoczęciem nowego sezonu warto zainwestować czas w dokładny przegląd kosiarki dyskowej, ze szczególnym naciskiem na punkty smarne. Pamiętaj, że dobrze nasmarowana maszyna nie tylko pracuje efektywniej, ale także dłużej.

Kontrola wałków przekaźnikowych

Często zaniedbywaną czynnością jest kontrola wałków przekaźnikowych. Przygotowując maszynę do sezonu, nie wystarczy bowiem jedynie smarowanie za pomocą kalamitek, które odpowiadają za doprowadzenie smaru do krzyżaków w przegubach i łożyskowania osłon. Do przeprowadzenia takiej czynności niezbędne jest zdjęcie osłon, odbezpieczenie i zdjęcie wału, a następnie jego rozsunięcie. Na frezy wewnętrznej rury teleskopowej nakłada się smar stały, a następnie zsuwa się rury, zakłada się wał i osłony.

Sprawność układu hydraulicznego

Sprawność układu hydraulicznego to ważny element gwarantujący płynność pracy maszyny. Rozpocznij od dokładnego sprawdzenia na obecność wycieków. Upewnij się, że przewód jest w idealnym stanie, bez widocznych uszkodzeń czy przecieków. Skoncentruj się także na przetestowaniu wydajności układu hydraulicznego, sprawdzając, czy wszystkie elementy reagują zgodnie z oczekiwaniami. Staranne sprawdzenie układu hydraulicznego to inwestycja w niezawodność i efektywność pracy kosiarki dyskowej.

Ustawienie kosiarki

Po wykonaniu powyższych czynności przeglądowych, przed wyjazdem na łąkę, pozostaje wstępne ustawienie kosiarki do pracy. Kluczową sprawą jest wypoziomowanie kozła zawieszenia, które rzutuje na prawidłowe ustawienie listwy tnącej podczas pracy. Regulacja powinna być wykonana w pozycji do koszenia, a służy do tego cięgno lub dedykowany siłownik hydrauliczny. Po tym pozostaje jeszcze ustawienie wysokości koszenia. W tym celu należy na płaskie, poziome podłoże opuścić listwę i, kręcąc łącznikiem górnym, ustawić ją tak, aby była poziomo i całą powierzchnią przylegała do podłoża. Warto pamiętać, że do roślin wymagających wyższego koszenia, np. lucerny, należy zastosować wyższe ustawienie.

Próbne uruchomienie i bezpieczeństwo

Zanim rozpoczniesz sezon, przeprowadź próbne uruchomienia i testy maszyny. Czas poświęcony na dokładne przetestowanie kosiarki przed sezonem może zaoszczędzić wiele kłopotów w trakcie prac polowych. Nie można też zaniedbać elementów podnoszących bezpieczeństwo pracy. Sprawdźmy zatem, czy wałki przekaźnikowe mają kompletne osłony i są odpowiednio zabezpieczone przed obracaniem się. Pamiętajmy, że dyski obracają się z prędkością nawet 70 m/s.

tags: #kosiarka #dyskowa #john #deere #olej #w