Kverneland, firma o bogatej historii i innowacyjnym podejściu, znacząco przyczyniła się do rozwoju technologii pługów, odpowiadając na rosnące wymagania rolnictwa. Aby zrozumieć, dlaczego Kverneland wynalazł odwracalne dłuto w 1971 roku, należy prześledzić ewolucję narzędzi rolniczych i ich dostosowanie do coraz mocniejszych ciągników.
Początki Mechanizacji i Wzrost Mocy Ciągników
Na początku XX wieku główną działalnością Kverneland były narzędzia ciągnięte przez konie. Od roku 1910 przystępne cenowo lekkie ciągniki, takie jak Fordson (wprowadzony w 1917 r. z mocą 20 KM), zaczęły zyskiwać popularność, szczególnie w USA. W Europie gospodarstwa były mniejsze, a wzrost sprzedaży traktorów wolniejszy, ponieważ koń nadal był uważany za najlepszy wybór ekonomiczny. Traktor nie zastąpił całkowicie konia do lat 50. i wczesnych 60. XX wieku.
Po I Wojnie Światowej traktory Fordson zwiększały sprzedaż w Europie. Początkowo rolnicy używali przerobionych pługów konnych, ale gdy Fordson zwiększył moc i prędkość, producenci narzędzi szybko zaczęli opracowywać pługi wyspecjalizowane do pracy z ciągnikami. Kverneland wyprodukował swój pierwszy pług przystosowany do pracy z traktorem w roku 1928, nazywając go „Tracktorplog” (pług do traktora). Był to pług dwuskibowy wyposażony w dłuto i lemiesz w jednym kawałku.
W 1960 roku przeciętny traktor miał moc 40-50 KM, co nie powodowało szybkiego zużycia lemiesza. Jednak w 1962 roku wprowadzono na rynek pierwszy masowo produkowany ciągnik o mocy 100 KM, co zapoczątkowało szybki wzrost mocy ciągników. W latach 60. rolnicy zwiększali szybkość orki, domagając się większych pługów i większej ilości korpusów. Tradycyjny lemiesz był pod dużą presją - zużywał się w szybszym tempie niż kiedykolwiek wcześniej. Nadszedł czas, aby opracować produkty, które sprostają przyszłości rolnictwa.
Rewolucja w Konstrukcji Lemiesza: Dłuto Odwracalne
Przed rokiem 1971 lemiesze i dłuta jako jeden element były najlepszą dostępną alternatywą dla pługów. Rolnicy musieli wymieniać cały lemiesz, kiedy dłuto było zużyte. Pod koniec lat 60. rolnicy używali mocniejszych i szybszych ciągników, co wiązało się z większą presją na dłuta i lemiesze. W rezultacie lemiesz miał zostać przeprojektowany, tak aby pracował dobrze w nowych warunkach. „Pod koniec lat 60. lemiesz w ówczesnej formie nie dawał takich rezultatów, jakich od niego oczekiwano i rozpoczęliśmy szukanie nowych rozwiązań”, wspomina Jostein Eide, który w 1971 roku pełnił wiodącą rolę w sprzedaży w fabryce Kverneland.
Pojawiało się wiele pomysłów i prototypów, ale zadanie wydawało się niemożliwe. „W pewnym momencie inżynierowie spędzali całą noc, aby wymyślić nowy lemiesz. Jednak rezultaty osiągnięte następnego ranka nie spełniały oczekiwań. Dłuto było zbyt grube i wykazywało słabą penetrację gleby w testach polowych. Testowano również różne kształty lemieszy i żebrowane krawędzie, ale to również niczego nie rozwiązywało. W rzeczywistości zużycie się zwiększyło”, wspomina pan Eide.
Geneza Pomysłu
Na spotkaniu poświęconemu rozwojowi produktu w 1970 roku, dyrektor ds. rozwoju Olav Njå przypadkowo wpadł na pomysł odwracalnego dłuta, podczas prób przeprojektowywania i ulepszania lemiesza i dłuta jako jednego elementu. „Pewnego dnia, kiedy byliśmy wspólnie w sali konferencyjnej, aby przedyskutować, co możemy zrobić, pojawił się pomysł”. Olav Njå przypomniał sobie dwie części lemiesza używane w starych pługach konnych, o nazwie Odin. Od tego momentu zaczęto opracowywać koncepcję dwóch części lemiesza do pługa do ciągnika. Pług Odin z 1930 r. miał formowany lemiesz z kutą stalową końcówką. Pomysł polegał na zmodyfikowaniu tej zasady, aby dostosować pług do ciągnika i zoptymalizować pod kątem nowoczesnych metod produkcji.
Podczas procesu projektowania, pojawił się pomysł dłuta odwracalnego. Arnold Furre, kierownik laboratorium, dostrzegł ogromny potencjał w systemie dłuta odwracalnego, przeznaczono duże środki na rozwój. „Szybko zdaliśmy sobie sprawę, że nowe dłuto ma doskonałą penetrację gleby oraz pług jest stabilny na polu. To było kluczowe, aby odnieść sukces z nowym produktem”. W roku 1971 Kverneland wprowadził na rynek dwa nowe produkty: oddzielny lemiesz i odwracalne dłuto. Ta innowacja spowodowała, że dłuto ścierało się z dwóch stron, pozostawiając lemiesz jako osobny element. „Dodatkowa cecha dłuta odwracalnego została zaprojektowana tak, aby zaoferować klientom jeszcze większe wykorzystanie ostrza stalowego, co zapewnia doskonały stosunek jakości do ceny”.
Akceptacja Rynkowa i Dalsze Ulepszenia
Przekonanie rynków do nowych rozwiązań nie zawsze jest łatwe. Na początku do ośrodka testowego w Europie wysłano karton z dłutami odwracalnymi. Placówka testowa w ogóle nie była zainteresowana koncepcją i wykonaniem testów. Na szczęście rolnicy myśleli inaczej i w ciągu 2 lat od wprowadzenia na rynek dłuto odwracalne zostało zaakceptowane przez rynki.
Na początku lat 80. fabryka Kverneland szukała dodatkowych ulepszeń dłuta odwracalnego. Do tego czasu Kverneland poddawał obróbce cieplnej całe dłuto, co oznaczało, że twardość stali musiała być ograniczana, aby nie pękać wokół otworów. Tworząc nową linię produkcyjną, inżynierowie opracowali nową metodę obróbki cieplnej, zwaną hartowaniem strefowym, pozwalającą zwiększyć twardość krawędzi i zachować miękkość obszaru wokół otworów na śruby. „Hartowanie strefowe oznaczało, że Kverneland mógł zwiększyć twardość krawędzi do 57 Rockwell, bez pękania wokół otworów, z czym żaden inny konkurent nie mógł się równać”, mówi z dumą pan Eide.
- Ekstremalnie twarda strefa: zapewnia dłuższą żywotność i lepszą penetrację.
- Obszar wokół otworów elastyczny: zapobiega pęknięciom.
Dzisiaj dłuto odwracalne jest dobrze znanym w branży standardem i najczęściej sprzedawalnym elementem zużywającym się wszech czasów. Grupa Kverneland nieustannie koncentruje się na specjalnych metodach hartowania strefowego, aby zapewnić solidne dłuta o dłuższej żywotności, a jednocześnie odporne na pękanie na kamienistych glebach.
Ramy Pługów Kverneland: Wytrzymałość i Innowacje
Rama jest istotnym elementem konstrukcji pługa. Ramy pługów Kverneland są poddawane obróbce cieplnej poprzez dwukrotną indukcję. Temperatura stali w tym procesie jest ściśle monitorowana. Dzięki temu rama uzyskuje 3 razy większą wytrzymałość i długą żywotność. Elementy spawane krytycznie osłabiają wytrzymałość ramy pługa, dlatego Kverneland minimalizuje ich użycie w kluczowych miejscach.
Pługi Kverneland EG Variomat
Pługi obracalne zawieszane Kverneland EG Variomat® są dostępne w wersji standardowej od 3 do 5 korpusów z ramą główną 100 x 200 mm, oraz do pracy w ekstremalnych warunkach: wersje wzmocnione 4 - 6 skibowe posiadają ramę główną o wymiarach 120 x 200 mm, wzmocnioną część przednią oraz głowicę nr 300. Mechaniczna regulacja pierwszej skiby jest standardem. Możliwość rozszerzenia o 1 korpus od 3 do maks. 5 korpusów.
Kverneland 3400 S Variomat Praca w bruździe/na caliźnie
System Variomat to płynna regulacja szerokości orki od 30 do 50 cm (12 - 20”) na korpus (w zależności od modelu). Zawsze perfekcyjna linia uciągu. System Variomat ma prawidłowe, oparte na równoległoboku połączenie na całej długości pługa, co zapewnia oszczędność czasu, paliwa i pieniędzy, ponieważ wszystkie najważniejsze regulacje można obsługiwać z kabiny ciągnika.
System Zabezpieczenia Auto-reset
Niezawodne zabezpieczenie Auto-reset (resorowe) umożliwia wysokiej jakości pracę w trudnych warunkach bez konieczności konserwacji. Jest niezastąpione w warunkach kamienistych. W pełni automatyczny system zabezpieczenia non-stop (resorowy) Kverneland zapewnia bezproblemową orkę w glebach z dużą ilością kamieni. Prosty system sprężynowy zbudowany z piór resora gwarantuje, że korpus pługa odchyli się, gdy trafi na kamienie czy inne przeszkody znajdujące się w ziemi. Pozwala to uniknąć gwałtownych uderzeń i możliwych uszkodzeń. Po minięciu przeszkody korpus pługa automatycznie powróci na wcześniej ustawioną, czyli prawidłową głębokość orki.
Bezpieczniejsza i Szybsza Orka
Przy dzisiejszych wymaganiach osiągnięcia wysokiej wydajności oczekuje się, że zarówno ciągnik, jak i pług wykonają pracę szybciej niż kiedykolwiek. To stawia trudniejsze wymagania dla wyposażenia, szczególnie w zakresie systemów bezpieczeństwa, mającego chronić ciągnik i pług przed niebezpiecznymi przeciążeniami za każdym razem, gdy pług uderzy w przeszkody znajdujące się w ziemi. System zabezpieczenia non-stop (resorowego) Kverneland spełnia wymagania wysokich standardów, gwarantując bezpieczną i szybką orkę.
Ustawienie dla Różnych Warunków Glebowych
W zależności od rodzaju gleby wszystkie pługi Kverneland mogą być wyposażone w różne zestawy piór resora. Dla lekkich gleb tradycyjny resor z 5 piórami jest najlepszym wyborem dla uzyskania perfekcyjnej orki w warunkach kamienistych. Obecnie większość pługów jest dostarczana z resorem wzmocnionym HD zbudowanym z 7 piór. Taki system zapewnia bardzo dobre rezultaty orki w większości warunków. Dla ekstremalnie ciężkich gleb z bardzo dużą ilością kamieni zalecany jest resor podwójny.
Resor w pługach zagonowych standardowo posiada 5 piór (nacisk 640 kg), natomiast w pługach obracalnych w standardzie resor jest zbudowany z 7 piór (nacisk 900 kg). Dla bardzo ciężkich warunków glebowych istnieje możliwość zamontowania dodatkowych piór w resorze, a tym samym zwiększenia nacisku nawet do 1400 kg. Odbywa się to prosty i szybki sposób poprzez odkręcenie tylko jednej środkowej śruby. Mechaniczny system zabezpieczenia non-stop (resorowy) stosowany w pługach Kverneland umożliwia niezależne działanie na każdym korpusie, tym samym zagwarantowana jest doskonała jakość orki.
Minimalne Zużycie i Wysoka Wartość Używanych Pługów
Zabezpieczenie non-stop (resorowe) Kverneland ma bardzo prostą konstrukcję, wytrzymującą obciążenia rok w rok oraz z minimalną konserwacją, co przekłada się na oszczędność czasu i pieniędzy. Ponadto, system zabezpieczenia non-stop (resorowego) Kverneland gwarantuje dłuższą żywotność pługa. Po uderzeniu w przeszkodę nacisk na dłuto, ramę i inne elementy pługa maleje. Siły działające na pług Kverneland są zatem zredukowane.
Głębosze Kverneland CLI
Koncepcja pojedynczej belki głębosza Kverneland CLI zapewnia najbardziej solidną konstrukcję, pozwalając na prześwit pod ramą wynoszący 1175 mm, co gwarantuje pracę bez blokowania na głębokości od 15 do 40 cm. Rama o wymiarach 200x200x10 jest wyposażona we wszystkie uchwyty zębów oraz ewentualne opcjonalne tylny układ zaczepowy. CLI może być używany samodzielnie lub w połączeniu z krótką broną talerzową, broną wirnikową i/lub siewnikiem. Zakrzywione zęby CLI podnoszą glebę bez naruszania jej powierzchni.
Regulacje Pługa: Przewodnik dla Użytkownika
Prawidłowe ustawienie pługa jest kluczowe dla efektywnej i równomiernej orki. Istnieje wiele parametrów, które można regulować, a ich znaczenie może się różnić w zależności od typu pługa i warunków pracy.
Regulacja Szerokości Pierwszej Skiby
Regulacja szerokości pierwszej skiby to istotny element ustawienia pługa, który dostosowuje się ją do rozstawu tylnych kół ciągnika. W Agromechanice napisano, że dostosowuje się ją do rozstawu tylnych kół ciągnika. W RPT natomiast, że „...regulacji pierwszej skiby dokonujemy w drugim przejeździe. Pierwszy korpus powinien nieco nadkładać, aby wyrównać powierzchnię z poprzednim przejazdem”. Jest to również związane ze ściąganiem pługa, albo ma wpływ na równomierną szerokość pozostałych skib.
W starszych pługach zagonowych ramowych zawieszanych, w stojaku mamy oś wykorbioną, która służy do regulacji pierwszej skiby, a zarazem punktu pociągowego. W pługach obracalnych jednobelkowych te ustawienia dokonuje się razem lub oddzielnie śrubą rzymską albo siłownikiem. Za pomocą osi wykorbionej za pomocą korbki nie zmieniamy w rzeczywistości szerokości tylko pierwszej skiby, ale wszystkich jednocześnie, zmieniając przy tym kąt natarcia lemieszy. Inne źródła podają, że zmiana tej szerokości powinna być następstwem zmiany głębokości orki tak, aby był zachowany jednakowy stosunek szerokości do głębokości korpusu - im głębiej, tym szerzej i na odwrót. Na zimę znowu lepiej zostawić glebę w ostrej skibie (wysztorcowaną), czyli głęboko i wąsko.
Regulacja Szerokości Roboczej Pługa
Zupełnie innym zagadnieniem jest regulacja szerokości roboczej pługa, która w starszych pługach nie występuje. Może być mechaniczna skokowa albo hydrauliczna płynna. Co ciekawe, zmiana tej szerokości nie zmienia kąta natarcia lemiesza, co wynika z zasady czworoboku przegubowego. Jeszcze innym zagadnieniem jest zmiana szerokości orki poprzez odejmowanie i dokładanie korpusów. Belka w takim przypadku musi mieć budowę kołnierzową, lub teleskopową, aby po odjęciu od tyłu korpusu nie wystawała „pusta” belka. Istnieje także poprzeczna regulacja szerokości.
Regulacja Głębokości w Nowszych Pługach Obracalnych
W nowszych pługach obracalnych często pojawia się kwestia regulacji głębokości. Należy pamiętać, że regulacja siłowa (lub pozycyjna) wyklucza kółko kopiujące, chyba że pług jest przyczepiany. Jeśli ktoś chce pracować za pomocą regulacji kopiującej (kółka), musi ustawić podnośnik na dociążenie (regulację ciśnieniową), czyli podnoszenie pod mocno zmniejszonym ciśnieniem, tak aby nie dało rady podnieść pługa od ziemi (wtedy tracimy dociążanie tylnej osi masą pługa).
Przesuwanie Wzdłużne Pługa
Jeszcze inną regulacją w nowszych pługach jest przesuwanie wzdłużne pługa tak, aby wychylić pierwszy korpus poza rozstaw kół ciągnika. Wtedy obydwa koła jadą po caliźnie. Praktycznie to rozwiązanie pozwala na lepsze dopasowanie pługa do szerokości roboczej i rozstawu kół ciągnika, co przekłada się na bardziej precyzyjną i efektywną orkę.
tags: #kverneland #ed #pekajace #ramy