Pług jest jedną z kluczowych maszyn rolniczych wykorzystywanych podczas orki. W zależności od jej rodzaju ma ona różne gabaryty oraz budowę, istnieją jednak elementy wspólne dla wszystkich typów tego urządzenia. Zrozumienie budowy pługa, a także zasad jego regulacji, jest fundamentalne dla efektywnej i precyzyjnej pracy. Lemiesze do pługa Krone cieszą się dużą popularnością, a klienci są zadowoleni z pracy marki tych pługów. Właściwy dobór i konserwacja lemieszy, zwłaszcza tych przeznaczonych do pługów Krone, ma kluczowe znaczenie dla długotrwałej i efektywnej pracy.
Z jakich elementów składa się pług?
Różne rodzaje pługów do orki składają się z następujących najważniejszych elementów:
- Rama - zwykle ma ona formę kratownicy, w swoim przednim fragmencie wyposażona jest w dwa wsporniki, do których przytwierdzona jest z kolei oś zawieszenia pługa.
- Korpusy płużne - są zamocowane w węzłach ramy, zbudowane są ze słupnicy z rdzeniem, do którego z kolei przykręcone są takie elementy, jak pierś odkładnicy, lemiesz, listwa płozu czy półśrubowe skrzydło odkładnicy.
- Belka zaczepowa - zlokalizowana jest ona w przednim fragmencie ramy, dzięki niej można zaczepić narzędzia, które doprawiają odłożone skiby, np. bronę zębową.
- Koło kopiujące - posiada skrobak, który oczyszcza bieżnik, usytuowane jest ono w tylnym fragmencie ramy.
- Krój tarczowy - pozwala on poprawiać odcinanie skiby na glebie zadarnionej, dzięki czemu ostatni korpus zapycha się w znacznie mniejszym stopniu, co z kolei umożliwia pozostawienie czystej bruzdy.
Podstawowe nazwy części pługa, ich budowa i znaczenie
Wiele z poniżej opisanych części ma charakter roboczy i jest przytwierdzonych do korpusu pługa.
Lemiesze
Lemiesze pługa to jedne z elementów przytwierdzanych do korpusu pługa. Najczęściej wytwarza się je ze stali węglowej. Wykorzystuje się je do podrywania gleby. W trakcie orki odcinają one skibę oraz odwracają odciętą warstwę ziemi na drugą stronę. W następnej kolejności przekazywana jest ona na odkładnicę. Sam lemiesz do pługa składa się z grzbietu, dziobu, jak również i ostrza. Ze względu na to, że napotyka on podczas pracy np. kamienie, musi być niezwykle wytrzymały. Lemiesz do pługa Krone występuje w 2 wariantach: lemiesz do dłuta i lemiesz dziobowy. Aby znaleźć odpowiedni, wystarczy spisać numer swojego lemiesza lub porównać wymiary z dostępnymi zdjęciami. Na rynku wiele jest lemieszy pasujących do pługa Krone, jednak najważniejszy jest wybór stali. To właśnie wybór stali zapewnia długą pracę lemieszy do pługa Krone. Możliwe jest także wykonanie lemiesza na zamówienie, jeśli standardowy katalog nie zawiera odpowiedniego modelu.
Dłuta
Dłuta lemiesza to wytrzymałe części do maszyn rolniczych, połączone z lemieszem, wzmacniające dziób. Stykają się one z twardymi materiałami, takimi jak np. kamienie. Muszą być zatem bardzo trwałe, aby praca na polu przebiegała efektywnie. Kupując części tego typu, warto postawić na dłuta do pługa wzmacniane. Aby odpowiednio spełniały swoje zadanie, należy te komponenty dobrze dobrać do maszyn rolniczych.
Płozy
Płozy tną i rozdrabniają glebę podczas orki. Dzięki nim możliwe jest przetwarzanie ziemi podczas tego zabiegu agrotechnicznego. Rozdzielają i podnoszą fragmenty gleby, które w następnej kolejności przecina lemiesz. Formują rowy i bruzdy. Można wyróżnić: płozę długą i płozę krótką - oba ich rodzaje stabilizują pługi rolnicze.
Śruby
Śruby płużne to części do pługa, dzięki którym ten stabilnie się trzyma. Przymocowują one do lemieszy poszczególne komponenty maszyn i osprzęt, który jest potrzebny m.in. podczas prac związanych z użyźnianiem i spulchnianiem gleby. Są one mocno narażone na przeciążenia. Bez nich takie zabiegi, jak wysiewanie czy orka nie byłyby możliwe.
Piersi
Piersi do pługa to komponenty, które montuje się na stronach bocznych pługów. Zbierają one ziemię i odgarniają ją na bok. Ich rolą jest także łączenie odkładnicy z lemieszem oraz dokładne prowadzenie skiby do jej wnętrza.
Odkładnice
Aby przeprowadzanie orki było jeszcze bardziej efektywne, w pługach znajdują się odkładnice (np. ażurowe lub cylindryczne). Nazywane są one również „odkładniami”. Stanowią element korpusu płużnego, odwracają i rozdrabniają skibę, którą wcześniej odciął lemiesz.
Konserwacja i wymiana części płużnych
Jeśli chcesz zadbać o to, aby pług odpowiednio spełniał swoje zadanie, podczas jego przeglądu powinieneś zwrócić uwagę na kilka różnych elementów, nie tylko na lemiesz przedpłużka. Przykładowo warto uwzględnić piętkę płozy, która zabezpiecza płozy. Dobrze jest sprawdzić również, czy siłownik obracania pługu działa poprawnie. Jeśli tak nie jest, mogą być potrzebne nowe części zamienne do maszyn rolniczych.
Dzięki wysokiej jakości częściom zamiennym pługi mogą pracować stabilnie oraz wydajnie - mowa tu zarówno o pługu 2-, jak i 3-skibowym. Ważne jednak, aby przeznaczone do nich części były maksymalnie wytrzymałe i aby odpowiednio o nie dbać, a więc czyścić oraz konserwować, stosując specjalne, przeznaczone do nich środki antykorozyjne. Należy też regularnie dokonywać przeglądu, np. przedpłużki do pługa, lemiesza czy też korpusu.
Pamiętaj też, że czasem trzeba pewne komponenty wymieniać, ponieważ zużyte elementy pługa mogą negatywnie wpływać na jakość orki, a czasem też uniemożliwić jej przeprowadzanie. Raz na jakiś czas warto więc kupić części do pługa. W sklepie rolniczym Exparto oferuje się szeroki wybór części do pługa, w tym lemiesze kompletne, dłuta, płozy, okładnice czy nawet piersi, a także części do pługa Kverneland.
Rodzaje pługów do orki a dobór odpowiednich części płużnych
Wyodrębniamy kilka podstawowych rodzajów pługów rolniczych, które mają wpływ na dobór części i sposób regulacji.
- Pługi lemieszowe - określane są również mianem „pługów zagonowych”. Posiadają korpus, który odrzuca skiby gleby na stronę prawą. Stosuje się je zarówno do głębokiej, jak i płytkiej orki. Jednym z ich rodzajów są pługi obrotowe.
- Pługi obrotowe (obracalne) - dzięki nim możliwa jest orka bezzagonowa. Wyposażone są one w korpus, dzięki któremu można odkładać ziemię zarówno na stronę prawą, jak i na lewą. Składają się przede wszystkim z ramy, do której przytwierdzone są korpusy, a także stojak z mechanizmem - dzięki niemu możliwy jest obrót ramy o 180 stopni. W przypadku tych maszyn potrzebny jest jednak ciągnik z silnikiem o sporej mocy.
- Pługi przyczepiane - wykorzystuje się je głównie na dużych areałach. Posiadają wiele korpusów roboczych. Mają dużą masę i cechują się niewielką zwrotnością. To najrzadziej wykorzystywany dziś rodzaj pługów.
- Pługi zawieszane - wyróżniają się wygodą użytkowania, w ich przypadku ciągnik nie musi mieć dużej mocy. Ich konstrukcja jest o wiele prostsza niż w pługach przyczepianych.
- Pługi półzawieszane - wykorzystywane są głównie w dużych i mocnych traktorach, a także w większych gospodarstwach. Są to urządzenia wieloskibowe, które stosuje się przy orce głębokiej. Od modeli zawieszanych różnią się posiadaniem koła podporowego, na których urządzenia mogą się opierać podczas pracy oraz przemieszczania się.
- Pługi talerzowe - tutaj aktywnymi komponentami są obracające się talerze, które odwracają ziemię. Stosuje się je na glebach, na których występuje sporo kamieni.
Regulacja pługa: klucz do efektywnej orki
Zrozumienie i prawidłowe ustawienie pługa jest kluczowe dla jakości orki. Niezależnie od doświadczenia, wiele źródeł podaje różne informacje o regulacjach, co może wprowadzać w błąd. Poniżej przedstawiono uporządkowane wyjaśnienia dotyczące najważniejszych regulacji pługa, zwłaszcza w kontekście pługów zawieszanych zagonowych.
Regulacja szerokości pierwszej skiby
Regulacja szerokości pierwszej skiby jest istotnym elementem ustawienia pługa. Według Agromechaniki, dostosowuje się ją do rozstawu tylnych kół ciągnika. W RPT natomiast piszą, że regulacji pierwszej skiby dokonuje się w drugim przejeździe, a pierwszy korpus powinien nieco nadkładać, aby wyrównać powierzchnię z poprzednim przejazdem. Ma to związek ze ściąganiem pługa lub wpływa na równomierną szerokość pozostałych skib.
W starszych pługach zagonowych ramowych zawieszanych, w stojaku znajduje się oś wykorbiona, która służy do regulacji pierwszej skiby, a zarazem punktu pociągowego. W pługach obracalnych jednobelkowych te ustawienia dokonuje się razem lub oddzielnie za pomocą śruby rzymskiej albo siłownika. Należy jednak pamiętać, że za pomocą osi wykorbionej i korbki nie zmienia się w rzeczywistości szerokości tylko pierwszej skiby, ale wszystkich jednocześnie, zmieniając przy tym kąt natarcia lemieszy. Inne źródła podają, że zmiana szerokości powinna być następstwem zmiany głębokości orki, tak aby był zachowany jednakowy stosunek szerokości do głębokości korpusu - im głębiej, tym szerzej i na odwrót. Na zimę znowu lepiej zostawić glebę w ostrej skibie (wysztorcowaną), czyli głęboko i wąsko.
Jak prawidłowo ustawić pług obrotowy? | FARMER.PL
Regulacja szerokości roboczej pługa
Regulacja szerokości roboczej pługa to zupełnie inne zagadnienie, które nie występuje w starszych pługach. Może być mechaniczna skokowa albo hydrauliczna płynna. Co ciekawe, zmiana tej szerokości nie zmienia kąta natarcia lemiesza, co prawdopodobnie jest związane z zasadą czworoboku przegubowego.
Jeszcze innym zagadnieniem jest zmiana szerokości orki poprzez odejmowanie i dokładanie korpusów. Belka w takim przypadku musi mieć budowę kołnierzową, czy, jak kto woli, teleskopową, aby po odjęciu od tyłu korpusu nie wystawała "pusta" belka.
Regulacja głębokości orki w nowszych pługach obracalnych
W nowszych pługach obracalnych regulacja głębokości orki często budzi wątpliwości. Chociaż niektórzy sugerują ustawianie głębokości za pomocą kółka kopiującego, jest to błędne w przypadku większości nowoczesnych pługów. Obecnie stosuje się regulację siłową, a nie kółko, chyba że pług jest przyczepiany. Regulacja siłowa czy pozycyjna wyklucza kółko kopiujące. Jeśli ktoś chce pracować za pomocą regulacji kopiującej (kółka), musi ustawić podnośnik na dociążenie (regulację ciśnieniową), czyli podnoszenie pod mocno zmniejszonym ciśnieniem, tak aby nie dało rady podnieść pługa od ziemi (wtedy tracimy dociążanie tylnej osi masą pługa).
Jeszcze inną regulacją w nowszych pługach jest przesuwanie wzdłużne pługa, tak aby wychylić pierwszy korpus poza rozstaw kół ciągnika. Wtedy obydwa koła jadą po caliźnie. Praktycznie to rozwiązanie pozwala na optymalne wykorzystanie szerokości roboczej i lepsze prowadzenie pługa.
Poziomowanie pługa jest fundamentalne dla prawidłowej pracy i jest zazwyczaj intuicyjne dla operatorów. Ważne jest, aby wszystkie te regulacje były wykonywane świadomie i w odpowiedniej kolejności, aby uzyskać optymalne rezultaty orki.