Siewnik Poznaniak to siewnik zbożowy, który zdecydowanie odmienił świat polskiego rolnictwa. Wyróżnia się m.in. tym, że pozwala równomiernie rozsiewać materiał siewny po polu. Nie każdy wie jednak, jak z niego należy korzystać. W tym artykule opisujemy, jak przeprowadzić próbę kręconą oraz jak ustawiać siewnik w przypadku różnych roślin, w tym trawy, jęczmienia, owsa czy żyta.
Prawidłowe ustawienie siewnika jest kluczowe dla efektywnego siewu. Jednakże, nawet przy dokładnym stosowaniu się do tabel wysiewu, mogą pojawić się rozbieżności. W jednym z przypadków, użytkownik siewnika Poznaniak S043/C1 3m Z ROLMASZ-u Kutno, po ustawieniu siewnika dla rzepaku (wysiew co drugą rurkę siejącą, co daje 14 rurek, dźwignia ustawiona na 2), wykonał próbę kręconą (18 obrotów, wymagane 1800 obrotów na hektar), uzyskując wynik około 50 gramów. Szacowany siew od 5 kg/ha wydawał się zadowalający. Jednak przy tych samych ustawieniach tabelka wysiewu pokazywała 2 kg/ha. Pomimo kilkukrotnych prób kręconych z podobnym wynikiem, faktyczny wysiew na polu wyniósł około 2,5 kg/ha. Ta rozbieżność, gdzie próba kręcona, która powinna być najbardziej wiarygodna, różni się od danych z tabeli i rzeczywistego wysiewu, podkreśla wagę precyzyjnej kalibracji i sprawdzenia wielu czynników, takich jak grubość czy drobność ziarna.
Co to jest próba kręcona siewnika?
Próba kręcona siewnika to jedna z operacji, którą należy wykonać przed siewem. Związana jest ze sprawdzaniem prawidłowej pracy siewnika przed właściwym wysiewem. Ta metoda polega na uruchomieniu siewnika w pozycji roboczej (czyli tak, jakby był używany do wysiewu) poza obszarem pola uprawnego, na przykład na trawie lub drodze, i zważeniu ziarna wsypanego do rynienek przy uwzględnieniu konkretnej liczby obrotów przekładni siewnika oraz porównaniu ich z normą wysiewu. Próba kręcona daje możliwość obserwacji działania siewnika oraz wykrycia ewentualnych zmian, jeśli chodzi o wypadanie ziaren. Choć sama próba zajmuje sporo czasu, warto ją wykonać, aby uzyskać właściwą dawkę kilogramów na 1 hektar.
Jak przeprowadzić próbę kręconą siewnika Poznaniak?
Próbę kręconą siewnika Poznaniak należy wykonać, biorąc pod uwagę odpowiednią tabelę wysiewu, odpowiadającą gatunkowi ziarna, które masz zamiar wysiać. Jeśli nie ma konkretnego zboża w tabeli, wybierz najbardziej zbliżoną opcję lub typ ziarna, który jest podobny do tego, które chcesz siać. Na przykład, jeśli chcesz siać pszenicę jarą, a nie ma jej w tabeli, możesz wybrać pszenicę ozimą lub inną odmianę jary.
Próba kręcona w warunkach statycznych
- Na początku należy zwolnić belkę mieszków i wsunąć w to miejsce osłonę korytkową spełniającą rolę pojemnika na ziarno.
- W kolejnym kroku trzeba zasypać zbiornik ziarnem do poziomu powyżej górnej krawędzi otworów wyspowych do aparatów wysiewających.
- Następnie trzeba włożyć korbę i wykonać kilka obrotów, aby wypełnić ziarnem aparaty wysiewające.
- Wysiane ziarno trzeba przesypać do zbiornika i ponownie podstawić osłonę korytkową pod aparaty wysiewające.
- Następnie należy wykręcić korbą dla:
- siewnika o szerokości 3,0 m liczbę obrotów 13 na ar,
- siewnika o szerokości 2,7 m liczbę obrotów 14,5 na ar,
- siewnika o szerokości 2,5 m liczbę obrotów 15,5 na ar.
Ilość nasion, która zostanie wysiana do osłony korytkowej (dokładnie zważona), pomnożona przez 100 odpowiada dawce wysiewu ziarna na 1 hektar. Jeśli waży ono mniej lub więcej niż podaje tabela wysiewu, trzeba zmienić ustawienie dźwigni, skrzynki bezstopniowej i ponowić próbę.
Próba kręcona w polu (wysiew precyzyjny)
Istnieje również możliwość wysiewu precyzyjnego, który w warunkach naturalnych jest jeszcze dokładniejszy. Ilość obrotów koła siewnika zależy od rodzaju uprawy przedsiewnej oraz rodzaju gleby. Podczas wykonywania bardzo precyzyjnego siewu zalecamy, aby rolnik przeprowadził próbę kręconą w polu. W tym celu należy obniżyć belkę z mieszkami i w jej miejsce włożyć osłonę korytkową, wykonać przejazd (wysiewając ziarno). Na 1 ar powierzchni dla:
- siewnika o szerokości roboczej 3,0 m przypada 33,3 m przejazdu;
- dla siewnika 2,7 m przypada 37 m przejazdu;
- a dla siewnika 2,5 m jest to 40 m przejazdu.
Następnie należy zważyć materiał siewny i ewentualnie skorygować ustawienia w przekładni głównej siewnika i ponowić próbę. W sytuacji, gdy uzyskana masa nie wynosi więcej niż 2 proc. od rekomendowanej dawki, można uznać, że próba jest udana.
Przygotowanie siewnika Poznaniak do siewu
Przegląd siewnika najlepiej rozpocząć od znalezienia instrukcji obsługi danego modelu. Zawiera ona najistotniejsze dane dotyczące przygotowania do siewu oraz tabele wysiewu. Chcąc przygotować siewnik do siewu, należy zwrócić uwagę także na liczbę redlic oraz odległość między nimi, głębokość, na jakiej pracują, a także długość znaczników.
Ważne kontrole techniczne
Przed wyjazdem siewnika w pole należy ocenić również stan techniczny urządzenia oraz sprawdzić, czy jego elementy robocze odpowiednio działają oraz czy nie doszło za bardzo do ich zużycia. Przykładowo kółka, które zostały zbyt mocno zużyte, mogą przyczyniać się do problemów z ustaleniem odpowiedniej normy wysiewu danego zboża. Należy zaznaczyć, że ważna jest regularna kontrola siewnika. Warto dodać, że wnikliwe sprawdzenie siewnika przed sezonem powinno odbywać się nie tylko wiosną - dobrze jest dokonać jego przeglądu także jesienią.
Przygotowanie do pracy
Przed przystąpieniem do pracy należy skontrolować, czy w zbiorniku i w aparatach wysiewających nie ma żadnego ciała obcego, np. narzędzi, przerośniętych nasion, sznurka, elementów wyposażenia itp. Należy też sprawdzić naciąg łańcucha napędowego, przesmarować ruchome elementy maszyny, sprawdzić i ewentualnie uzupełnić poziom oleju w przekładni. Trzeba też sprawdzić dokręcenie połączeń śrubowych, sprawdzić stan i zamocowanie redlic.
Przyłączenie i poziomowanie siewnika
Czynności przyłączeniowe operator ciągnika wykonuje samodzielnie. W tym celu powinien podjechać tyłem ciągnika do maszyny tak, aby trafić uchami ramion dolnego zawieszenia na czopy belki zawieszenia siewnika. Następnie należy założyć ramiona podnośnika ciągnika i zabezpieczyć je przetyczkami. Górny otwór zawieszenia trzeba połączyć z ciągnikiem przy pomocy łącznika i go zabezpieczyć. Regulując długość łącznika górnego, należy ustawić maszynę w pionie. Dobrze wypoziomowany siewnik gwarantuje jednakową głębokość siewu redlicami pierwszego i drugiego rzędu.
Regulacja głębokości siewu
Regulacji głębokości siewu należy dokonać na polu po przejechaniu kilku metrów z redlicami zagłębionymi w glebie. Należy sprawdzić, czy siewnik jest prawidłowo wypoziomowany oraz czy ziarno jest wysiane na prawidłowej głębokości. Korekty głębokości należy przeprowadzić centralnie za pomocą korby, przez obrót śruby znajdującej się z tyłu siewnika. Zakres regulacji wynosi od 0 do 10 cm względem poziomu kół. Każda redlica posiada także możliwość indywidualnej regulacji siły nacisku na glebę poprzez zmianę miejsca zaczepienia sprężyny. Ze względu na to, że ziarno tego samego gatunku, ale różnej odmiany nie jest jednakowe, jeśli chodzi o wielkość i ciężar, dane zawarte w tabeli wysiewu należy traktować jako orientacyjne.
Ustawienia siewnika Poznaniak dla różnych upraw
Poniżej przedstawiono przykładowe kroki ustawiania siewnika Poznaniak dla popularnych upraw, bazując na tabelach wysiewu. Zawsze pamiętaj o konieczności wykonania próby kręconej po wstępnych ustawieniach.
Jak ustawić siewnik Poznaniak do siewu trawy?
Aby ustawić siewnik Poznaniak do siewu trawy, znajdź ją w tabelce wysiewu. Zastanów się, ile kilogramów chcesz wysiać na 1 ha - przykładowo może to być 84 kg/ha. Następnie sprawdź, jakiej skali to odpowiada (znajdziesz ją w pierwszej kolumnie) i ustaw przekładnię bezstopniową na daną wartość - w tym przypadku będzie to 50. Później zwróć uwagę na to, jak ma być ustawiona zastawka. W przypadku trawy ma być ona ustawiona w pozycji 3/4. W kolejnym kroku sprawdź także ustawienie dźwigni (denek) - według tabeli ma być ono umiejscowione pozycji 1. Zobacz także, jakim kółkiem trzeba przeprowadzić wysiew. Skrót „W+S” oznacza, że ma to być kółko wąskie oraz szerokie. Po wykonaniu wszystkich tych kroków należy wykonać próbę kręconą.
Jak ustawić siewnik Poznaniak do rzepaku?
Na początku znajdź rzepak w tabelce wysiewu. Zazwyczaj dla rzepaku normy wysiewu są niskie, np. 3-8 kg/ha. Sprawdź, ile kilogramów chcesz wysiać na 1 ha. Następnie sprawdź, jakiej skali to odpowiada i ustaw przekładnię bezstopniową na odpowiednią wartość. Sprawdź także ustawienie zastawki oraz dźwigni (denek). Później należy sprawdzić, jakim kółkiem trzeba przeprowadzić wysiew. Skrót „W+S” oznacza, że ma to być kółko wąskie oraz szerokie. Ze względu na dużą zmienność nasion rzepaku (wielkość, waga), po wykonaniu wstępnych ustawień zawsze należy przeprowadzić próbę kręconą.
Jak ustawić siewnik Poznaniak do żyta?
Jeśli chcesz ustawić siewnik Poznaniak do żyta, znajdź go w tabelce. Następnie sprawdź, ile kilogramów chcesz wysiać na 1 ha - przykładowo może to być 157 kg/ha. Zobacz, jakiej skali to odpowiada (znajdziesz ją w pierwszej kolumnie) i ustaw przekładnię bezstopniową na daną wartość - w tym przypadku będzie to 35. Spójrz teraz na ustawienie zastawki - w przypadku żyta ma być ona ustawiona w pozycji 3/4. Sprawdź następnie ustawienie dźwigni (denek) - jak wynika z tabeli, ma być ono ustawione w pozycji 2. Później sprawdź, jakim kółkiem należy przeprowadzić wysiew. Skrót „W+S” oznacza, że ma to być kółko wąskie plus szerokie. Po wykonaniu wszystkich tych kroków należy zrobić próbę kręconą.
Jak ustawić siewnik Poznaniak do pszenicy jarej?
Jeśli chcesz ustawić siewnik Poznaniak do pszenicy jarej, znajdź pszenicę w tabelce. Sprawdź, ile kilogramów chcesz wysiać na 1 ha - przykładowo może to być 233 kg/ha. Zobacz w tabeli, jakiej skali to odpowiada (znajdziesz ją w pierwszej kolumnie) i ustaw przekładnię bezstopniową na daną wartość - w tym przypadku będzie to 45. Zerknij następnie na ustawienie zastawki - w przypadku pszenicy ma być ona ustawiona w pozycji 3/4. Sprawdź następnie ustawienie dźwigni (denek) - jak wynika z tabeli, ma być ono ustawione w pozycji 2. Później sprawdź, jakim kółkiem należy przeprowadzić wysiew. Skrót „W+S” oznacza, że ma to być kółko wąskie plus szerokie. Po wykonaniu wszystkich tych kroków należy zrobić próbę kręconą.
Jak ustawić siewnik Poznaniak do owsa?
Na początku znajdź w tabelce owies. Sprawdź, ile kilogramów chcesz wysiać na 1 ha - przykładowo może to być 145 kg/ha. Zgodnie z tym, sprawdź, jakiej skali to odpowiada (znajdziesz ją w pierwszej kolumnie) i ustaw przekładnię bezstopniową na daną wartość - w tym przypadku będzie to 45. Sprawdź teraz, jakie powinno być ustawienie zastawki - jeśli chodzi o owies, ma być ona ustawiona w pozycji 1. Zwróć uwagę również na ustawienie dźwigni (denek) - zgodnie z tabelą ma być ono ustawione w pozycji 2. Później należy sprawdzić, jakim kółkiem trzeba przeprowadzić wysiew. Skrót „W+S” wskazuje na to, że ma to być kółko wąskie oraz szerokie. Po wykonaniu wszystkich tych kroków należy zrobić próbę kręconą.
Jak ustawić siewnik Poznaniak do jęczmienia?
Aby ustawić siewnik Poznaniak do jęczmienia, należy w pierwszej kolejności znaleźć go w tabelce. Następnie trzeba zwrócić uwagę na to, ile kilogramów chcesz wysiać na 1 ha - przykładowo może to być 113 kg/ha. Później trzeba, zgodnie z tym, sprawdzić skalę i ustawić przekładnię bezstopniową na daną wartość, która jest w tej samej linijce, co ilość kilogramów - przy 113 kg/ha będzie to 35. Następnie należy zwrócić uwagę na ustawienie zastawki - z tabeli wynika, że w przypadku jęczmienia ma być ona ustawiona w pozycji 1. Później trzeba sprawdzić ustawienie dźwigni denek - jeśli chodzi o jęczmień, ma być ono ustawione w pozycji 2. W kolejnym kroku należy sprawdzić, jakim kółkiem należy przeprowadzić wysiew. Skrót „W+S” oznacza, że ma to być kółko wąskie plus szerokie. Po wykonaniu wszystkich tych kroków należy zrobić próbę kręconą.
Ustawienie siewnika Poznaniak do gryki i łubinu (nasion niestandardowych)
W przypadku ziaren, których nie ma bezpośrednio w tabeli wysiewu, takich jak gryka czy łubin, należy wybrać ziarno podobne pod względem wielkości i wagi. Kluczowe jest wówczas przeprowadzenie próby kręconej co najmniej dwukrotnie. Jeśli na przykład zakładasz wysiew 100 kg/ha, a z próby kręconej uzyskasz jedynie 50 kg, oznacza to, że na podzielnicy przekładni bezstopniowej należy ustawić większą wartość niż ta, która pierwotnie dawała 50 kg, aby zwiększyć dawkę wysiewu do pożądanego poziomu.