Wprowadzenie do Wywrotek Scania w Budownictwie
W wymagającym świecie budownictwa liczy się niezawodność, wytrzymałość i pełna gotowość do działania - każdego dnia. Wywrotki Scania zostały stworzone do pracy tam, gdzie liczy się siła, trakcja i niezawodność. Gęsty ruch miejski i zatłoczona budowa to żywioły Scania P. W wymagających warunkach budowlanych kluczowe są zdolność do ruszania z pełnym obciążeniem, pewne właściwości terenowe oraz moc układu napędowego. Dla operatorów i właścicieli flot liczy się jednak coś więcej niż same parametry techniczne. Istotne znaczenie mają także trwałość, wysoka dyspozycyjność pojazdu oraz profesjonalne wsparcie posprzedażne. Choć zużycie paliwa jest istotnym czynnikiem, kluczowe znaczenie ma maksymalna sprawność pojazdu, wynikająca z jego niezawodności i trwałości. Dzięki modułowej budowie Scania możliwe jest precyzyjne dostosowanie masy pojazdu przy jednoczesnym zachowaniu optymalnych właściwości trakcyjnych i wytrzymałościowych.

Scania Opticruise: Automatyczna Skrzynia Biegów dla Wymagających Zadań
Kompletna oferta skrzyń biegów Scania pozwala dostosować pojazd do wszystkich typów transportu i wykorzystać pełną moc układów napędowych Scania. Skrzynie biegów Scania Opticruise G25 i G33 wyznaczają nowy standard wydajności w branży.
Cechy i Zalety Skrzyń Opticruise
Zalety skrzyni biegów wynikają z jej prostoty. Jest wytrzymała i zwarta, działa płynnie i niezawodnie, dzięki czemu kierowca może łatwo zmieniać biegi. Ta skrzynia biegów ma podobne zalety, a oprócz tego jest wyposażona w bieg pełzający. Została skonstruowana w oparciu o 4-biegową skrzynię biegów, którą dodatkowo wyposażono w przekładnię planetarną; ta odporna konstrukcja świetnie współpracuje z silnikami rzędowymi Scania o dużym momencie obrotowym. Skrzynia skonstruowana, aby sprostać najtrudniejszym warunkom jazdy, doskonała do wymagającego, dalekiego transportu. Jest dodatkowo wyposażona w dwa biegi pełzające zapewniające większą siłę pociągową przy małych prędkościach jazdy. Zaprojektowana z myślą o optymalizacji zużycia paliwa, potwierdziła swoje wysokie walory użytkowe zarówno w transporcie długodystansowym i regionalnym transporcie dystrybucyjnym, jak i w trudnych zastosowaniach budowlanych.
- Wersja z nadbiegiem umożliwia jazdę przy niższej prędkości obrotowej silnika, a ponadto jest zdolna do przenoszenia większych momentów obrotowych, zapewniając maksymalny komfort i ekonomikę jazdy.
- Nowe skrzynie mają kompaktową obudowę o uproszczonym kształcie, wykonaną z lekkiego aluminium. Dzięki temu poziom hałasu jest niższy, a masa skrzyni mniejsza nawet o 75 kg.
- Wydłużenie przebiegu między wymianami oleju w skrzyni Opticruise podnosi dyspozycyjność pojazdu.
- Zamiast typowej przekładni biegu wstecznego, wykorzystano przekładnię planetarną. Zapewnia to 8 biegów wstecznych i możliwość cofania z prędkością do 30 km/h.

Zautomatyzowane Sterowanie Sprzęgłem i Dodatkowe Funkcje
W pełni zautomatyzowane sterowanie sprzęgłem skrzyni Opticruise zapewnia płynną zmianę biegów i wygodę manewrowania. Hamulec wałka pośredniego usprawnia działanie skrzyni biegów, skracając czas zmiany przełożenia. Retarder montowany przy skrzyni G33 został udoskonalony i zapewnia teraz do 4700 Nm momentu obrotowego przy prędkości wału napędowego 600 obr./min. Wraz z nową skrzynią Scania Opticruise oferowanych jest 9 przystawek odbioru mocy różniących się wydajnością. Wyższy moment obrotowy i wyższe przełożenie poprawiają wydajność zabudowy.
Tryby Pracy Układu Opticruise
Układ Scania Opticruise został uzupełniony o tryb dopasowujący strategię zmiany biegów do jazdy w warunkach terenowych. By dostosować działanie skrzyni biegów do indywidualnych potrzeb, w stacji obsługi Scania można programować niektóre parametry Opticruise. Zautomatyzowana skrzynia biegów ma trzy tryby pracy: standardowy, power i off-road. Dopracowane sterowanie sprawia, że tryby dobrze spełniają swoje funkcje i mogą być nader przydatne, szczególnie kierowcom mniej doświadczonym w jeździe terenowej.
- Tryb terenowy (Off-road): Układ sterowania jak najdłużej utrzymuje wyłączone sprzęgło, by unikać przerw w przekazywaniu momentu obrotowego do kół, co wiąże się z utratą siły napędowej. Ograniczenie liczby zmian biegów uzyskano przez poszerzenie zakresu wykorzystywanych obrotów silnika. Jednocześnie zmiany biegów są szybsze, nawet kosztem komfortu.
- Tryb dynamiczny (Power): Wykorzystuje prędkość obrotową, przy której silnik rozwija maksymalną moc.
- Tryb standardowy: Służy uzyskaniu jak najniższego zużycia paliwa.
- Tryb manewrowy: Dostępny we wszystkich trybach jazdy, jego włączenie jest sygnalizowane pojawieniem się litery „m” na wyświetlaczu. Włącza się go, naciskając dźwignię sterującą Opticruise ku dołowi na kilka sekund.
Do wyboru wszystkich trybów jazdy służy pierścieniowy przełącznik na dźwigni sterującej układu Opticruise. Aktualnie wybrany tryb sygnalizuje wyświetlacz w zestawie wskaźników.
The new Scania Opticruise gearbox explained
Układ Napędowy i Osie w Wywrotkach Scania
Scania oferuje szeroką gamę silników przystosowanych do paliw alternatywnych, dzięki czemu możesz znaleźć najlepszy poziom mocy do Twojej pracy. Cała gama silników 7-, 9- i 13-litrowych Scania jest wyposażona w układ SCR, z najnowocześniejszym Twin-SCR na czele, wprowadzonym w nowej gamie silników 13-litrowych Scania Super, aby zmniejszyć zużycie paliwa i wpływ na środowisko przy utrzymaniu najlepszych osiągów. Silniki Scania są znane z wydajności paliwowej, a dzięki najnowszym udoskonaleniom uzyskuje się dalszą redukcję zużycia paliwa bez uszczerbku dla mocy.
Silniki Scania dla Budownictwa
- 7-litrowe silniki: Są lżejsze od 9-litrowych, dzięki czemu doskonale nadają się do miasta.
- 9-litrowe silniki: Dostępne w wersjach 280, 320, 340 i 360 KM, zależnie od zastosowanego paliwa. Zapewniają obniżenie masy w stosunku do silnika 13-litrowego, co podnosi ładowność przy zachowaniu wysokich osiągów na drodze.
- 13-litrowe silniki Scania Super: Przełomowy silnik, który podnosi poprzeczkę jeszcze wyżej. Dzięki wyższym osiągom i doskonałemu systemowi utylizacji spalin Scania Twin-SCR, wyznacza nowy standard w branży w zakresie sprawności. Wprowadzono dwa wałki rozrządu, aby przyspieszyć wymianę ładunku w cylindrach i zapewnić niezrównane osiągi.
Cała gama silników Scania Euro 6 może być napędzana paliwem o zawartości do 100% HVO.
Wzmocnione Osie i Przeniesienie Napędu
Seria tylnych osi napędowych firmy Scania to solidne, zoptymalizowane pod kątem masy konstrukcje z szerokim wyborem przełożeń, co gwarantuje znalezienie optymalnego rozwiązania do Twojej działalności. Scania oferuje bogatą ofertę jednostopniowych osi, dostępne są również wersje ze zwolnicami w piastach kół w dwóch wariantach wytrzymałości. Oś z przodu, z tyłu, unoszona czy sterowana - Scania dopasuje się do każdego zadania. Dzięki bogactwu opcji i modułowej konstrukcji możesz dopasować swój pojazd do pracy, którą wykonujesz.
- Pojedyncza oś napędowa ze zwolnicami w piastach kół: Oferowana do zastosowań, w których istotne są zdolność ruszania pod górę, prześwit i maksymalna masa całkowita zestawu. Przekładnie główne osi mają prostą konstrukcję i wysoką wydajność.
- Podwójne, jednostopniowe osie napędowe: Oferowane do zastosowań, w których ważna jest przyczepność i ekonomika paliwowa.
- Podwójne osie napędowe ze zwolnicami w piastach kół: Solidne i trwałe rozwiązania zapewniające dużą zdolność ruszania pod górę i duży prześwit.
- Oś R756: Oferuje szerszy wybór przełożeń od 1,95 do 4,11 i może być szeroko stosowana w pojazdach i zestawach o masie całkowitej do 53 t.
Wszystkie elementy sterujące funkcjami mającymi wpływ na przyczepność kół napędowych (blokada mechanizmu różnicowego, układ przeciwpoślizgowy i zmiana rozkładu obciążenia osi) są zgrupowane w jednym module deski rozdzielczej. Z obydwu stron przełącznika obrotowego umieszczono przyciski podnoszenia osi wleczonej lub zmiany rozkładu obciążenia pomiędzy osie składowe osi wielokrotnej.

Specyfika Wywrotek Scania w Trudnych Warunkach
Wywrotki Scania w udany sposób łączą niezwykle wytrzymałą konstrukcję z dopasowanym do zadań wydajnym układem napędowym z najnowszymi rozwiązaniami zwiększającymi kompleksowo funkcjonalność pojazdu. Scania G540 8×4 w tej wersji jest projektem ulepszanym od 2013 roku, głównie na podstawie doświadczeń z Rosji i Ukrainy, stąd wzmocniony układ przeniesienia napędu i zawieszenie.
Konstrukcja i Wytrzymałość Skrzyni Ładunkowej
Wywrotkę zaprezentowaną w tekście wyprodukowała firma KH-Kipper. To model W1MV przeznaczony do pracy w ciężkich warunkach, np. w kopalni odkrywkowej czy kamieniołomie. Podłogę i burty wykonano ze stali trudnościeralnej Hardox 500 Tuf. Wywrotka KH-Kipper została opracowana z myślą o ciężkich, agresywnych ładunkach występujących w przemyśle wydobywczym.
Wywrotka Scania o technicznej masie całkowitej 60 ton może być korzystną alternatywą dla wozidła. Ładowność wynosi 37,6 t, oczywiście poza drogami publicznymi. Ponieważ dopuszczalna masa całkowita to 34 tony, po takich drogach można przewieźć Scanią 11,6 t.

Systemy Wspierające Pracę Operatora
Elektroniczne wyposażenie wywrotki jest uproszczone. Nie ma przewidującego tempomatu czy funkcji eco-roll, a także systemu stabilizacji toru jazdy ESP, co jest celowym zabiegiem dla ekstremalnych warunków pracy. Jednak w zakresie wsparcia operatora zastosowano przemyślane rozwiązania:
- Przy szybie jest monitor kamery Brigade, który umożliwia obserwację wnętrza skrzyni ładunkowej, a także kamera cofania. Przebieg załadunku i rozładunku można obserwować dzięki kamerze na skrzyni będącej częścią systemu firmy Brigade.
- Niżej, przy tunelu, znajduje się monitor hydrauliki Hyva. Hyva, która dostarczyła hydraulikę do wywrotu, uzupełniła ją o system Hyva Smart nadzorujący pracę wywrotki. Do jego obsługi służy osobny ekran dotykowy.
Podstawowe menu systemu Hyva Smart obejmuje cztery zestawy funkcji. Jedną z nich jest możliwość podglądu położenia pojazdu względem podłoża. Jest to możliwe przy niskiej prędkości i pozwala ustawić wywrotkę w taki sposób, aby można było opróżnić skrzynię, nie ryzykując wywróceniem ciężarówki. System ma zresztą w pamięci graniczne wartości wychylenia wzdłużnego i poprzecznego podwozia i jeśli zostaną przekroczone, nie dopuści do uniesienia kipra. Urządzenie Hyvy pozwala również określić masę ładunku i zapamiętuje ją, tworząc statystyki dotyczące wydajności pracy pojazdu.
The new Scania Opticruise gearbox explained
Właściwości Jeżdne w Terenie
Z napędzanymi dwoma tylnymi osiami, wysoko zawieszona Scania z wybitnie „mocnym” przełożeniem mostów, zwolnicami w piastach i silnikiem gwarantującym do 2700 Nm sprawnie porusza się w terenie. Z tak dużym przełożeniem przekładni głównej i maksymalnym momentem obrotowym 2700 Nm już od 1000 obr/min, Scania może poruszać się z pełnym ładunkiem po stwarzającym duży opór podłożu, utrzymując silnik na niskich obrotach. Toczy się niespiesznie, ale bez wysiłku i bez hałasu. Hamowanie wspomaga retarder R4100 oraz hamulec wydechowy. Osie Scanii zawieszono na mocnych resorach parabolicznych. Hamulce są bębnowe, odpowiednie do pracy w terenie. Wzmocniono układ kierowniczy. Prędkość może limitować również typ ogumienia. W tym wypadku zastosowano opony Goodyear o wysokiej wytrzymałości, które pozwalają na jazdę z pełnym ładunkiem z prędkością do 40 km/h.
Scania może osiągać prędkości rzędu 80-90 km/h, ale wówczas obroty ocierają się o czerwone pole. Te dane są przedstawione jako ciekawostka, gdyż Scania jest samochodem ciężarowym, a nie maszyną terenową, i w terenie z pełnym ładunkiem będzie zmuszona poruszać się powoli, choćby ze względu na bezpieczeństwo.
Kabina i Komfort Pracy Kierowcy
Samochód miał kabinę serii G. Oprócz wersji krótkiej, Scania oferuje nieco dłuższą kabinę dzienną i właśnie taką miała ta wywrotka. Kabina jest wysoko zawieszona i wchodzi się do niej po czterech stopniach, ale kierowca nie musi jej często opuszczać, gdyż system Brigade pozwala mu obserwować załadunek z wnętrza. Przestrzeń za fotelami wykorzystano na schowki, dużą szynę z solidnymi, przesuwanymi wieszakami oraz składaną leżankę.
Leżanka na tylnej ścianie jest wąska, ale można na niej wypocząć podczas pauzy. Aby ją rozłożyć, należy położyć oparcie fotela pasażera; oparcie kierowcy może pozostać wyprostowane, gdyż leżanka zwęża się w tym miejscu. Leżanka jest wąska, a materac niezbyt gruby, ale można na niej odpocząć np. podczas obowiązkowej przerwy. Po złożeniu leżanka zasłania znaczną część okna w tylnej ścianie, ale w wypadku akurat takiej zabudowy o wysokich ścianach nie ma to istotnego znaczenia.
Dzięki klimatyzowanej kabinie nie trzeba w upał otwierać okien i pył nie przedostaje się do wnętrza. Tu ciekawostka: inaczej niż w większości ciężarówek wycieraczki w położeniu spoczynkowym stoją pionowo. Dlatego po włączeniu zgarniają brud w dół i „wracają czyste”.

Przykładowa Konfiguracja: Scania G540 8x4
Poniżej przedstawiono dane techniczne przykładowej konfiguracji wywrotki Scania G540 8x4 XT B8×4HZ, która łączy w sobie moc i wytrzymałość, będąc projektem ulepszanym od 2013 roku na podstawie doświadczeń z trudnych warunków eksploatacji.
| Kategoria | Parametr | Wartość |
|---|---|---|
| Wymiary i Masy | Dmc (t) | 34* |
| Masa własna (t) | 22,4 | |
| Ładowność (t) | 11,6* | |
| Układ Napędowy | Rozstaw osi (mm) | 4750 |
| Typ silnika | DC13 166 L01 | |
| Liczba i układ cylindrów | R6 | |
| Pojemność (dm3) | 12,7 | |
| Maksymalna moc (KM/kW/obr/min) | 540/397/1800 | |
| Maksymalny mom. obr. (Nm/obr/min) | 2700/1000-1300 | |
| Skrzynia biegów | GRSO935R, 12+2 ze sterowaniem Opticruise | |
| Przeniesienie Napędu | Przełożenie przekładni głównej | 7,63:1 |
| Gwarancja i Przeglądy | Przeglądy | Maksymalnie co 90 tys. km |
Elementy przenoszące moment obrotowy w skrzyni GRSO935R zostały wzmocnione, ale jest ona tylko o 40 kg cięższa od standardowej, a obudowa pozostała bez zmian. Zastosowano również mocniejszy wał o większym przekroju. Napędzane są dwie tylne osie, a w piastach zastosowano zwolnice. Są również blokady mechanizmów różnicowych: międzyosiowa i osiowe. Hamulce są bębnowe, odpowiednie do pracy w terenie. Wzmocniono układ kierowniczy.
*Dane dotyczące ładowności i DMC mogą się różnić w zależności od przepisów drogowych danego kraju i warunków eksploatacji (np. poza drogami publicznymi).
tags: #wywrotka #scania #skrzynia #automatyczna #otomoto