Opryskiwacz stanowi jedno z podstawowych narzędzi pracy w gospodarstwie sadowniczym. Dokonując zakupu nowego sprzętu, należy zwrócić uwagę na szereg kluczowych kwestii oraz rozstrzygnąć pewne dylematy, które wpłyną na efektywność i komfort pracy. Wśród nich pojawia się pytanie o wybór odpowiedniego układu jezdnego - opryskiwacza z pojedynczym kołem czy z systemem tandem.
Kluczowe parametry opryskiwacza
Przed podjęciem decyzji o wyborze konkretnego modelu opryskiwacza, warto rozważyć następujące parametry:
Pojemność beczki
Rynek oferuje szeroki wachlarz pojemności, jednak najczęściej spotykane modele mieszczą się w przedziale od 1000 do 2000 litrów. Większa pojemność beczki oznacza rzadszą potrzebę tankowania wody, co przekłada się na oszczędność czasu. Należy jednak pamiętać, że zwiększona masa cieczy wymusi na ciągniku większy wysiłek, co może skutkować zwiększonym spalaniem i obciążeniem silnika. Ponadto, cięższy opryskiwacz będzie generował głębsze koleiny.
Liczba wentylatorów
Obecność drugiego wentylatora zapewnia większą gwarancję dopryskania górnych partii drzew. Niemniej jednak, na rynku dostępne są również opryskiwacze z jednym wentylatorem, które dzięki odpowiedniej konstrukcji potrafią pryskać równomiernie na całej wysokości kolumny.
Kierunek zaciągania powietrza
Tradycyjne opryskiwacze zasysają powietrze zza maszyny, co może prowadzić do odchyleń cieczy roboczej pod wpływem ciągu powietrza i zaciągania liści. W opryskiwaczach z odwróconym ciągiem powietrze jest pobierane z przestrzeni między wentylatorem a beczką. Im większa jest ta przestrzeń, tym łatwiej maszynie zasysać powietrze, jednak efektem jest wydłużenie konstrukcji opryskiwacza.
Komputer pokładowy
Komputer znacząco ułatwia pracę, automatyzując potrzebne obliczenia i dobierając ciśnienie do prędkości jazdy, co gwarantuje stały, zadany wydatek cieczy. Jest to szczególnie istotne przy stosowaniu bardzo małych ilości cieczy (np. 200 l/ha), gdzie każde odchylenie prędkości może skutkować znacznym niedopryskaniem drzew. W takich sytuacjach komputer wydaje się nieocenionym narzędziem, korygującym potencjalne błędy operatora.
Koła
Im szersze koła, tym lepiej. Zwiększona szerokość opon redukuje problem powstawania kolein, ponieważ masa opryskiwacza rozkłada się na większej powierzchni styku opony z gruntem.
Wydajność powietrza
Wyższa wydajność powietrza, czyli ilość powietrza, jaką wentylator jest w stanie przepompować, ma znaczenie przy bocznych podmuchach wiatru.
Dodatkowe mieszadło hydrauliczne
W związku z coraz częstszym stosowaniem mieszanin zbiornikowych o dużej ilości składników, warto rozważyć opcję dodatkowego mieszadła hydraulicznego. Zapobiega ono niedostatecznemu rozpuszczeniu drogich środków ochrony roślin i nawozów.
Trójgłowicowe korpusy rozpylaczy
W przypadku konieczności wykonania zabiegów wymagających niestandardowych ilości cieczy (np. oleje na przędziorka), trójgłowicowe korpusy rozpylaczy pozwalają na szybkie dostosowanie maszyny. Można zmniejszyć prędkość i stosować standardowe rozpylacze lub przełączyć się na rozpylacze o dużej wydajności.
Pompa
Pompa jest kluczowym elementem opryskiwacza. Awaria w trakcie infekcji parcha może generować znaczne straty, dlatego należy wybierać pompy bezawaryjne, cieszące się dobrymi opiniami i wykonane z trwałych materiałów. Pompy o dużej wydajności wymagają większej mocy ciągnika i generują większe spalanie, jednak muszą zapewniać odpowiednie ciśnienie robocze w różnych zakresach.
Problem z pompą - analiza i możliwe rozwiązania
W jednej z sytuacji użytkownik napotkał problem z pompą po wymianie membran i przepłukaniu jej ropą. Po zalaniu olejem (Turdus, wcześniej Hipol) pompa zaczęła pracować nieprawidłowo - wydobywał się tylko jeden bąbelek, a ciecz w zbiorniczku stała. Kręcenie wałkiem ręką lub włączenie WOM nie przynosiło rezultatów. Po odkręceniu korka spustowego ciecz elegancko wypływała, jednak po zakręceniu pompa nadal nie działała. W tym przypadku, brak odpowietrznika w pompie może być przyczyną problemu. Zaleca się ponowne sprawdzenie poprawności montażu membran oraz upewnienie się, że wszystkie elementy pracują swobodnie, bez zacięć.
Rodzaje opryskiwaczy rolniczych
Prawdziwy rolnik powinien wiedzieć, jaki rodzaj opryskiwacza będzie najlepszy dla jego gospodarstwa. Kluczowe jest skuteczne dostarczanie środków chemicznych na pole. Na rynku dostępne są różne typy opryskiwaczy:
- Opryskiwacze polowe: Mogą być maszynami samojezdnymi lub zawieszanymi na ciągniku.
- Opryskiwacze ręczne: Lekkie i poręczne, łatwe do przenoszenia z miejsca na miejsce.
- Opryskiwacze wersje taczkowe: Ułatwiają transport cieczy roboczej.
- Opryskiwacze silnikowe: Wyposażone w napędy elektryczne lub spalinowe, zapewniają większą wydajność.
- Opryskiwacze lotnicze: Stosowane na bardzo dużych powierzchniach.
Podczas przygotowywania się do oprysków, należy pamiętać o środkach ochrony osobistej: okularach, rękawicach ochronnych, maskach i odzieży ochronnej. Ważne jest również wybranie odpowiednich warunków pogodowych - unikanie silnego wiatru, który może roznieść znaczną część materiału.
Opryskiwacze zawieszane kontra zaczepiane - dylemat wyboru
Każdy rolnik prędzej czy później staje przed dylematem zakupu nowego opryskiwacza. Obecnie największą popularnością na rynku cieszą się opryskiwacze zawieszane i zaczepiane. Porównanie ich cech pozwala na świadomy wybór:
Opryskiwacze zawieszane
- Konstrukcja: Składają się ze zbiornika, belki, pompy i rozpylaczy. Montowane są z tyłu ciągnika, nie posiadają własnej osi z kołami.
- Zalety:
- Zazwyczaj niższa cena w porównaniu do opryskiwaczy zaczepianych.
- Większa zwrotność dzięki braku dodatkowej osi ciągniętej za ciągnikiem. Idealne na małe powierzchnie, o nieregularnych kształtach lub ze stromymi zboczami.
- Możliwość wyższego podnoszenia, co jest praktyczne przy opryskiwaniu wyższych roślin.
- Zwartą konstrukcję z ciągnikiem umożliwia szybsze poruszanie się po drogach publicznych.
- Wady: Wymagają czasu na montaż.
Opryskiwacze zaczepiane (przyczepiane)
- Konstrukcja: Posiadają oddzielną, niezależną konstrukcję z osią i kołami, którą zaczepia się do ciągnika.
- Zalety:
- O wiele pojemniejsze zbiorniki - popularne modele mają od 2000 do 3000 litrów, a dostępne są również większe.
- Są zazwyczaj gotowe do pracy - wystarczy je zaczepić do ciągnika, co oszczędza czas.
- Wady: Przeważnie droższe niż opryskiwacze zawieszane.
Opryskiwacze samojezdne są rozwiązaniem dla posiadaczy dużych powierzchni uprawnych, umożliwiając wykonanie oprysków w krótkim terminie. Charakteryzują się dużą manewrowością, lepszym rozłożeniem masy i ergonomiczną konstrukcją.
System tandem w opryskiwaczu - opinie i doświadczenia sadowników
Wybór układu jezdnego, zwłaszcza w przypadku opryskiwaczy o dużej pojemności i wyposażonych w wysokie kolumny dwuwentylatorowe, budzi wiele dyskusji wśród sadowników. System tandem, czyli podwójna oś, ma swoich zwolenników i przeciwników:
Argumenty za systemem tandem:
- Mniej wyrabia kolein, lepiej się prowadzi na uwrociach, nie niszczy murawy.
- Zapewnia większą stabilność, opryskiwacz nie podskakuje tak jak na pojedynczej osi.
- Rozłożenie masy na dwie osie może być korzystne na mokrym podłożu.
- W niektórych konstrukcjach z rozsuniętą tylną osią zapewnia lepsze pokonywanie nierówności terenu.
Argumenty przeciw systemowi tandem:
- Niektórzy użytkownicy deklarują, że nigdy więcej nie wybiorą takiego rozwiązania, wskazując na uciążliwość na uwrociach i potencjalne niszczenie murawy.
- W przypadku, gdy tylna oś jest nieco wyżej, przednia oś nadal przenosi cały nacisk na podłoże, co może ograniczać korzyści związane z zapobieganiem koleinom.
- Podskakiwanie przy przejazdach przez progi.
- U niektórych użytkowników system tandem powodował ścieranie się opon na utwardzonych nawierzchniach.
Część sadowników preferuje rozwiązania z pojedynczą osią na szerokim ogumieniu, argumentując, że przy odpowiednich międzyrzędziach i dyszlu skrętnym, który prowadzi ślady opryskiwacza za ciągnikiem, można uniknąć problemów z niszczeniem podłoża i zaczepianiem o przeszkody. Podkreślają również, że pojedyncza oś z szerokimi oponami zapewnia wystarczającą stabilność i komfort pracy.
Pojawiają się również głosy sugerujące, że tylna oś w opryskiwaczach została wprowadzona głównie z powodu problemów z pękaniem ram w tylnej części pod wpływem obciążenia wysokimi kolumnami dwuwentylatorowymi, a niekoniecznie jako rozwiązanie poprawiające komfort jazdy czy stabilność.
Wybór między systemem tandem a pojedynczą osią z szerokim ogumieniem zależy od indywidualnych potrzeb gospodarstwa, rodzaju upraw, ukształtowania terenu i preferencji użytkownika. Warto rozważyć opinie doświadczonych sadowników i dopasować rozwiązanie do specyfiki własnego pola.
Podsumowanie
Wybór odpowiedniego opryskiwacza, w tym decyzja dotycząca układu jezdnego, jest kluczową kwestią dla efektywności pracy w gospodarstwie sadowniczym. Analiza parametrów technicznych, uwzględnienie specyfiki terenu i upraw, a także zapoznanie się z doświadczeniami innych użytkowników, pozwoli na podjęcie najlepszej decyzji, która przełoży się na jakość plonów i komfort pracy.
tags: #opryskiwacz #pojedyncze #kolo #czy #tandem