Polski Ciągniczek WUKO M1 – Historia i Budowa

W dzisiejszym świecie mikrosilników mamy szeroki wybór, zarówno wśród używanych japońskich egzemplarzy, jak i nowych maszyn z Indii, Korei czy Chin. Jednak w latach 90. ubiegłego wieku sytuacja była inna, a powstałą niszę na rynku małych ciągników hobbistycznych próbowali wypełnić polscy przedsiębiorcy. Wiele z tych prób polegało na rebrandingu importowanych produktów, ale istniały również ambitne plany stworzenia w pełni polskich konstrukcji, takich jak Elpol, Poldek czy WUKO M1.

Historia Polskich Małych Ciągników

Najlepsze projekty tego typu powstawały już w okresie PRL. Najbardziej znanym małym traktorem z tamtych czasów był produkowany w latach 80. w Wytwórni Urządzeń Komunalnych WUKO traktor Tur 10D. W czasach słusznie minionych powstawały także inne czterokołowe małe ciągniczki, na przykład bazujące na Dziku (takie jak Dzik 4K, Jaromka), Mesko RJS-1 czy właśnie WUKO M1.

Pod koniec lat 60. w Poznaniu stworzono również ciągnik Ogar, o którym jednak niewiele wiadomo. W latach 80. PFMŻ montowało jugosłowiańskie TV-521 (od fabryki Tomo Vinković).

Próby w Latach 90.

W latach 90. do głosu doszli polscy przedsiębiorcy, którym nie brakowało fantazji, zwłaszcza w początkach transformacji gospodarczej. Z tego okresu wyróżnić można takie konstrukcje jak Poldek 1CA90, którego wytwarzać próbowała świdnicka firma Populare. Niektóre firmy montowały lub próbowały montować ciągniki sprowadzane z zagranicy. Przykładem jest lubelska Sipma, która w 1995 r. pokazała na targach Polagra łamany miniciągnik MTZ-082, bazujący na białoruskiej technologii i wyposażony w 2-cylindrową jednostkę napędową Briggs & Stratton o mocach 12,5, 16 lub 18 KM. Orientacyjna cena traktorka wynosiła wówczas około 50 milionów złotych (5 tys. PLN), a produkcja miała się rozpocząć w 1996 r., choć w związku z małą liczbą tych maszyn na polskim rynku prawdopodobnie nie doszła do skutku. Drugim projektem tego rodzaju był Urwis 012, bazujący na rosyjskim KMZ-012.

Budowa Polskiego Ciągniczka WUKO M1

WUKO M1 to interesujący przykład konstrukcji opartej na podzespołach z różnych pojazdów dostępnych na polskim rynku. Znajomość budowy tego ciągniczka jest wynikiem długotrwałych poszukiwań i analizy dostępnych egzemplarzy.

Kluczowe Komponenty WUKO M1:

• Rama i skrzynia z dyfrem: Pochodzą z Gutbroda 2500/2600.
• Tylnica i hamulce: Wykorzystano elementy z Syreny.
• Poduszki silnika: Zastosowano poduszki z Fiata 126p.
• Silnik i sprzęgło: Jednostka napędowa i sprzęgło pochodzą z Fiata 126p, znanego jako "Maluch".
• Kolumna kierownicza: Również z Fiata 126p, z drobną modyfikacją - łapa ma otwory o innej średnicy.

Mimo że ciągnik ten bywa bardzo wyeksploatowany, niektóre jego części są unikatowe, co czyni go cennym dla kolekcjonerów i miłośników polskiej motoryzacji rolniczej. Zachowane egzemplarze, szczególnie te z oryginalnym osprzętem, takim jak nigdy nie używany pług wirnikowy, kosiarka na 3 noże czy stolarka piaskarka, mogą osiągać wysokie ceny na rynku wtórnym, ponieważ osprzęt znacząco podnosi ich wartość.

Inne Polskie Konstrukcje - Przykład Poldek

W kontekście małych ciągników hobbistycznych warto wspomnieć o Poldku, stworzonym przez firmę Polpure. Projekty takie jak Poldek to nowe produkty, które można było kupić z gwarancją, bezpośrednio od producenta. Na pojazd zabezpieczono odpowiedni patent, a niezbędne części do wykonania traktora zamawiano bezpośrednio u producentów. Jeden z pierwszych egzemplarzy Poldka, w wersji Diesel S301D z 1988 r., trafił do Muzeum Motoryzacji „Motonostalgia” w Nieborowie.

Charakterystyka Poldka:

• Silnik: Na początku Poldek korzystał z silnika S-301D firmy Andoria, o mocy od 4,1 do 7 KM. Była to chłodzona powietrzem jednostka, często wykorzystywana w różnego rodzaju SAM-ach. W późniejszej wersji „seryjnej” (od 1988/1989 r.) stosowano silniki 1CA90 z Andorii, o mocy 10 KM.
• Skrzynia biegów i most tylny: Pochodziły z Żuka, z możliwością wbudowania blokady mechanizmu różnicowego.
• Koła: Tylne koła z FSC, przednie wczesne egzemplarze miały „cytrynki” z Fiata 126p, później stosowano nowsze felgi z "malucha".
• Układ kierowniczy: Kierownica i przekładnia kierownicza z Fiata 126p, choć w konkretnym Poldku z Nieborowa kierownica pochodziła ze starego Żuka.
• Sprzęgło: Jednostopniowe, tarczowe, z Żuka.
• Liczba biegów: Według ulotki promocyjnej Poldek miał 7 biegów do przodu i 3 do tyłu, w tym „żółwi krok” poniżej 1 km/h.
• Wymiary i masa: Długość 210 cm, szerokość 105,5 cm, wysokość 117 cm. Rozstaw kół 87 cm, prześwit 22 cm. Masa z obciążnikami 710 kg.
• Opony: 135 R 12 (przód) i 6.00-16 (tył).
• Zużycie paliwa: Około 1 litra oleju napędowego na godzinę.

Poldek, którego konstruktorem był Leopold Żółtaszek, był przeznaczony głównie dla plantatorów, sadownictwa, warzywnictwa, służb komunalnych oraz małych gospodarstw rolnych. Firma Polpure ze Świdnicy oferowała do niego szereg maszyn współpracujących, takich jak pług zawieszany jednoskibowy, brona zębowa, pielnik trójrzędowy czy kultywator z wałem strunowym.

Produkcja Poldka wyniosła około 50 sztuk. W 1992 r. firma Polpure, której właścicielem był Janusz Podbielski, działała prężnie, sprzedając ciągniki i badając prototyp z dwucylindrowym silnikiem o mocy 20 KM. Niestety, firma upadła w wyniku długotrwałego sporu sądowego z Urzędem Miasta w Świdnicy, co doprowadziło do licytacji komorniczej i wyroku Europejskiego Trybunału Praw Człowieka stwierdzającego, że państwo polskie skrzywdziło Podbielskiego przewlekłym procesem.

tags: #polskiego #ciagniczka #wuko #m1