Kompleksowy poradnik: Jak przygotować siewnik punktowy do buraków

Prawidłowe wykonanie siewu nasion jest tak samo ważne, jak właściwa uprawa gleby czy nawożenie. Jest warunkiem wzrostu i rozwoju roślin uprawnych, decydującym o wielkości i jakości plonu. Aby jak najlepiej wykonać zabieg siewu, należy odpowiednio przygotować siewnik.

Siewniki punktowe są maszynami uniwersalnymi pod względem wysiewu poszczególnych gatunków roślin oraz pracy w różnych technologiach uprawowych. W wielu gospodarstwach jeden siewnik punktowy wykorzystywany jest do siewu buraków cukrowych i kukurydzy. Wystarczy wymienić jedynie komplet tarcz nasiennych i wykonać kilka drobnych modernizacji, aby wysiewać te gatunki.

Ogólne przygotowanie siewnika przed sezonem

Eksperci z Rolniczego Doradztwa w Uprawie Buraka Cukrowego (LIZ) podzielili się informacjami, na co zwrócić szczególną uwagę przed przystąpieniem do zasiewów. Rozmawialiśmy ze specjalistami serwisowymi firm Maschio Gaspardo i Väderstad, którzy podpowiedzieli nam, na co zwrócić uwagę podczas przygotowania siewnika do sezonu. Siewnik, odpowiednio przygotowany do garażowania po zakończonym siewie kukurydzy, znacznie ułatwia wczesnowiosenne prace przeglądowe.

Czyszczenie i wstępna inspekcja

• Na czystym siewniku łatwiej dostrzec drobne mankamenty, które najczęściej można usunąć niewielkim nakładem pracy.
• W czasie przeglądu warto mieć pod ręką kompresor i usunąć nadmiar kurzu z siewnika.

Kontrola elementów konstrukcyjnych i napędowych

• W siewnikach z hydraulicznie regulowanym rozstawem sekcji trzeba sprawdzić, czy na elementach ramy, po których przemieszczają się ślizgi poszczególnych wózków, nie ma korozji.
• Kolejny punkt to kontrola łożysk na wszystkich elementach pracujących w glebie.
• Uwagę trzeba poświęcić także wszystkim przekładniom łańcuchowym. Należy sprawdzić napięcie łańcuchów oraz kondycję rolek napinających. Często na skutek zaniedbań w smarowaniu łańcuchów są one wytarte.
• Nie można pominąć także kontroli ciśnienia w ogumieniu siewnika. W siewnikach z mechanicznym napędem tarcz będzie miało to wpływ na obsadę roślin. To samo dotyczy siewników z elektrycznym napędem tarcz, w których sygnał prędkości pochodzi z koła, a nie z radaru.

Szczegółowa inspekcja sekcji wysiewających

Redlice talerzowe sekcji wysiewających muszą być w nienagannej kondycji.

Redlice talerzowe

• Kontrolę zużycia redlic talerzowych najlepiej rozpocząć od sekcji, które pracują w śladach ciągnika. Na tych sekcjach zużycie będzie najbardziej widoczne.
• Redlice muszą formować bruzdę nasienną w kształcie litery V. Gdy będą miały zbyt małą średnicę, bruzda będzie miała kształt litery W. Wtedy nasiono nie będzie klinowało się w bruździe, a po dociśnięciu go kołem dociskowym istnieje ryzyko, że nasiono nie będzie miało kontaktu z wilgotną glebą ze wszystkich stron.
• Kontrola zużycia redlic sekcji wysiewającej sprowadza się także do kontroli odcinka, na którym redlice stykają się. Gdy odcinek jest krótszy niż 4 cm, należy wyjąć podkładki dystansowe, umieszczone od wewnętrznej strony talerza.
• Przed demontażem talerza trzeba sprawdzić zużycie talerzy sekcji wysiewających. Muszą się one stykać co najmniej na długości 4 cm. Gdy ta odległość jest nieco mniejsza, można zdemontować podkładki dystansowe.

Skrobaki redlic i koła dociskowe

• Po zdjęciu kół podporowych sekcji wysiewającej mamy jak na dłoni skrobaki redlic talerzowych. W razie potrzeby należy je dogiąć.
• Po zdjęciu talerza ukazuje się koło zatrzymujące nasiono w bruździe. Gdy nie wymienimy koła na czas, gleba może dostawać się do wnętrza koła, co grozi jego zatrzymaniem. Dlatego w nowszych siewnikach Väderstad oferuje również koła pełne.
• Gdy rolki zamykające szczelinę nasienną nie są gładkie, lecz bieżnikowane, będą zużywać się jedną stroną.

Kontrola aparatów wysiewających

Wizualna kontrola siewnika powinna skupiać się na kondycji przewodów nawozowych, podciśnieniowych/nadciśnieniowych, kompletności wszystkich sprężyn w układach kół zamykających bruzdę nasienną itd. Oba siewniki, o których rozmawialiśmy ze specjalistami, wyposażone były w elektryczny napęd tarcz wysiewających i ISOBUS.

Siewniki podciśnieniowe (np. typu Maga)

Siewnik, w którym wykorzystuje się podciśnienie, wymaga szczególnej uwagi. Zespół wysiewający jest wyposażony w górny i dolny zgarniacz nasion, które należy tak ustawić, aby do każdego otworu tarczy wysiewającej było przyssane tylko jedno nasiono. Dmuchawa wytwarza odpowiednie podciśnienie, które potrzebne jest w aparacie wysiewającym do rozdzielania nasion na pojedyncze sztuki.

• Po odkręceniu osłon aparatów wysiewających w pierwszej kolejności kontroli poddać należy stan uszelek teflonowych, po których obraca się tarcza. Widoczne i grube rysy na powierzchni styku z tarczą kwalifikują je do wymiany. Praca z uszczelkami w kiepskiej kondycji grozi szybszym zużyciem tarczy nasiennych. Dlatego uszczelki warto wymieniać zawsze w komplecie z tarczami.
• Warto sprawdzić też kondycję niewielkich szczotek wewnątrz aparatu, które usuwają od wewnętrznej strony tarczy ewentualne połamane części nasion.
• Zanieczyszczenia z połamanych nasion trafiają ze strumieniem zasysanego wraz z kurzem powietrza do kwadratowego profilu, do którego z jednej strony doprowadzone są przewody podciśnieniowe wszystkich sekcji, a z drugiej strony przewód ssący wentylatora. Zanieczyszczenia te osiadają wewnątrz profilu, warto wyssać je np. odkurzaczem.

Siewniki nadciśnieniowe (np. Väderstad Tempo)

We wszystkich siewnikach Väderstad Tempo pracuje nadciśnieniowy układ wysiewający. Oznacza to, że nasiona nie są przysysane do tarczy, lecz dociskane strumieniem powietrza.

• Po zdjęciu osłony aparatu wysiewającego trzeba sprawdzić kondycję uszczelki.
• Drugi krok to kontrola elastycznej rolki, która odcina dopływ powietrza.
• Na obudowie aparatu sprawdzić należy także stan rolki z wypustkami, której zadaniem jest oczyszczanie otworów w tarczy.
• Po zdjęciu tarczy zwróć uwagę na stan trzech rolek, które odpowiadają za pojedynkowanie nasion. Elastyczne tworzywo na ich obwodzie nie może być popękane.
• Kolejny punkt to kontrola wytarcia nakładki na szyjce czujnika optycznego. To nieruchomy element, po którym nieustannie obraca się tarcza.
• W siewniku Tempo trzeba sprawdzić również kondycję uszczelek zbiorników nasiennych.
• Wszystkie siewniki Tempo mają akumulator, którego sprawność również warto zweryfikować.

Podsiewacz nawozów (np. Maschio)

W siewnikach Maschio warto bacznie przyjrzeć się podsiewaczowi nawozów.

• Warto sprawdzić stan łopatek pionowo ustawionych aparatów wysiewających.
• W tych siewnikach dawkę nawozu reguluje się jedynie przez otwarcie zasuwy aparatu. Dlatego jego dolna część zużywa się najszybciej.

Kalibracja i regulacja siewnika

Dokładna kalibracja jest kluczowa dla precyzyjnego siewu i optymalnego plonu.

Test sekcji wysiewających i próba kręcona

• Podczas sprawdzania stanu technicznego siewnika, konieczne jest przeprowadzenie testu sekcji wysiewających.
• Następnie należy przeprowadzić próbę kręconą (kołem napędowym) możliwie z prędkością jazdy (ok. 1 obrót na sekundę) tak, aby wypadło ok. 60 nasion (np. 6 otworów na tarczy wysiewającej). Ostateczna ocena polega na przeliczeniu nasion w podstawionych pojemnikach, a ich ilość powinna odpowiadać min. zakładanej obsadzie.

Regulacja podciśnienia / nadciśnienia

• Na dmuchawie znajduje się denko dławiące, którym można regulować podciśnienie.
• Nastawianie podciśnienia powinno odbywać się przy znamionowych obrotach WOM. Podciśnienie należy wybrać stosunkowo najniższe.
• Przy zbyt wysokim podciśnieniu pojawiają się zarówno błędne (niedosiane) miejsca, jak też miejsca podwójnie obsiane.

Ustawienia precyzyjne i kontrola elektroniczna

• Z tabeli znajdującej się na siewniku można odczytać, która kombinacja w połączeniu z tarczą wysiewającą daje zamierzoną odległość w rzędzie.
• Parametry robocze wszystkich silników napędzających aparaty wysiewające sprawdza się na monitorze.
• Wszystkie czujniki optyczne nadzorujące pracę każdej sekcji wyposażone są w diodę. Jeśli świeci ona na zielono, czujnik działa poprawnie. Gdy miga na kolor czerwony, oznacza to najczęściej, że czujnik jest zabrudzony.

Opisane regulacje to tylko część czynności przygotowujących siewnik do pracy. Poznanie wszystkich możliwości regulacji pozwala na dokładne wyregulowanie siewnika i przeprowadzenie precyzyjnie wysiewu nasion. Pamiętaj, że dokładne przygotowanie siewnika jest inwestycją, która przekłada się na lepsze wschody i wyższe plony buraków cukrowych.

tags: #siewnik #do #burakow #jak #zrobic