Siewnik zbożowy Poznaniak to maszyna, która znacząco wpłynęła na polskie rolnictwo, umożliwiając równomierne rozsiewanie materiału siewnego. Aby w pełni wykorzystać jego potencjał, kluczowe jest prawidłowe ustawienie i kalibracja. Cały proces polega na trzech krokach: rzetelnym przygotowaniu maszyny, wykonaniu próby kręconej oraz krótkiej korekcie w polu po pierwszym przejeździe.
Kluczowe Zasady Ustawienia Siewnika
Przed przystąpieniem do regulacji dawki wysiewu, należy zadbać o ogólny stan techniczny siewnika. Ważna jest zasada: dla dużych nasion należy ustawić większy otwór i głębszy siew, natomiast dla drobnych - mniejszy otwór i płytszy siew. Zawsze warto startować od ustawień pośrednich, a następnie korygować je za pomocą próby kręconej. Aby dawka wysiewu nie wahała się, utrzymuj stałą prędkość roboczą wynoszącą około 6-8 km/h.
Na wynik wysiewu mogą negatywnie wpływać różne czynniki, takie jak:
- Nierówne ustawienie siewnika Poznaniak
- Zbyt szybkie kręcenie kołem podczas próby
- Zbyt mało nasion w skrzyni
- Pył z poprzedniego siewu, który może blokować mechanizmy
Próba Kręcona - Podstawa Precyzyjnego Siewu
Próba kręcona to podstawa kalibracji siewnika i jest niezbędna do zweryfikowania, czy ustawiona dawka odpowiada założeniom agrotechnicznym. Pozwala ona na dokładne dostosowanie ilości wysiewanego ziarna na hektar, co jest kluczowe dla optymalnego wzrostu roślin i efektywności upraw.
Czym jest Próba Kręcona?
Próba kręcona siewnika to jedna z operacji, którą należy wykonać przed siewem, polegająca na sprawdzeniu prawidłowej pracy siewnika przed właściwym wysiewem. Metoda ta polega na uruchomieniu siewnika w pozycji roboczej poza obszarem pola uprawnego (np. na trawie lub drodze) i zważeniu ziarna wsypanego do rynienek przy uwzględnieniu konkretnej liczby obrotów przekładni siewnika. Następnie porównuje się wynik z normą wysiewu. Próba kręcona daje możliwość obserwacji działania siewnika oraz wykrycia ewentualnych zmian w wypadaniu ziaren. Choć sama próba zajmuje sporo czasu, warto ją wykonać, aby uzyskać właściwą dawkę kilogramów na 1 hektar.
Jak Wykonać Próbę Kręconą Siewnika Poznaniak (stacjonarnie)?
Próbę kręconą siewnika Poznaniak należy wykonać, biorąc pod uwagę odpowiednią tabelę wysiewu, odpowiadającą gatunkowi ziarna, które zamierzasz wysiać. Jeśli nie ma konkretnego zboża w tabeli, wybierz najbardziej zbliżoną opcję lub typ ziarna, który jest podobny do tego, które chcesz siać (np. pszenica jara może być ustawiana jak pszenica ozima).
- Na początku należy zwolnić belkę mieszków i wsunąć w to miejsce osłonę korytkową spełniającą rolę pojemnika na ziarno.
- W kolejnym kroku trzeba zasypać zbiornik ziarnem do poziomu powyżej górnej krawędzi otworów wysypowych do aparatów wysiewających.
- Następnie trzeba włożyć korbę i wykonać kilka obrotów, aby wypełnić ziarnem aparaty wysiewające.
- Wysiane ziarno trzeba przesypać z powrotem do zbiornika i ponownie podstawić osłonę korytkową pod aparaty wysiewające.
- Następnie należy wykręcić korbą odpowiednią liczbę obrotów dla danego siewnika i powierzchni próbnej (na 1 ar):
- Dla siewnika o szerokości 3,0 m - 13 obrotów
- Dla siewnika o szerokości 2,7 m - 14,5 obrotów
- Dla siewnika o szerokości 2,5 m - 15,5 obrotów
Ilość nasion, która zostanie wysiana do osłony korytkowej (dokładnie zważona), pomnożona przez 100 odpowiada dawce wysiewu ziarna na 1 hektar. Jeśli waży ono mniej lub więcej niż podaje tabela wysiewu, trzeba zmienić ustawienie dźwigni, skrzynki bezstopniowej i ponowić próbę.
Próba Kręcona w Polu dla Wysiewu Precyzyjnego
Istnieje również możliwość wysiewu precyzyjnego, który w warunkach naturalnych jest jeszcze dokładniejszy. Podczas wykonywania bardzo precyzyjnego siewu zaleca się przeprowadzenie próby kręconej w polu. W tym celu należy obniżyć belkę z mieszkami i w jej miejsce włożyć osłonę korytkową, a następnie wykonać przejazd (wysiewając ziarno).
Długości przejazdów dla 1 ara powierzchni wynoszą:
- Dla siewnika o szerokości roboczej 3,0 m - 33,3 m przejazdu
- Dla siewnika 2,7 m - 37 m przejazdu
- Dla siewnika 2,5 m - 40 m przejazdu
Następnie należy zważyć zebrany materiał siewny i ewentualnie skorygować ustawienia w przekładni głównej siewnika, po czym ponowić próbę. W sytuacji, gdy uzyskana masa nie odbiega więcej niż 2% od rekomendowanej dawki, można uznać, że próba jest udana.
Przygotowanie Siewnika do Siewu
Ogólny Przegląd i Konserwacja
Przygotowanie siewnika do siewu najlepiej rozpocząć od znalezienia instrukcji obsługi danego modelu, która zawiera najistotniejsze dane dotyczące przygotowania oraz tabele wysiewu. Chcąc przygotować siewnik, należy zwrócić uwagę także na liczbę redlic oraz odległość między nimi, głębokość, na jakiej pracują, a także długość znaczników.
Przed wyjazdem siewnika w pole należy ocenić również jego stan techniczny oraz sprawdzić, czy elementy robocze odpowiednio działają i czy nie doszło do ich zużycia. Przykładowo, zużyte kółka mogą przyczynić się do problemów z ustaleniem odpowiedniej normy wysiewu danego zboża. Ważna jest regularna kontrola siewnika - jego wnikliwe sprawdzenie powinno odbywać się zarówno wiosną przed sezonem, jak i jesienią po zakończonych pracach.
Szczegółowe Czynności Przygotowawcze
Przed przystąpieniem do pracy należy skontrolować, czy w zbiorniku i w aparatach wysiewających nie ma żadnych ciał obcych (np. narzędzi, przerośniętych nasion, sznurka, elementów wyposażenia). Należy też sprawdzić naciąg łańcucha napędowego, przesmarować ruchome elementy maszyny, sprawdzić i ewentualnie uzupełnić poziom oleju w przekładni. Konieczne jest również sprawdzenie dokręcenia połączeń śrubowych oraz stanu i zamocowania redlic.
Czynności przyłączeniowe operator ciągnika wykonuje samodzielnie. W tym celu powinien podjechać tyłem ciągnika do maszyny tak, aby trafić uchami ramion dolnego zawieszenia na czopy belki zawieszenia siewnika. Następnie należy założyć ramiona podnośnika ciągnika i zabezpieczyć je przetyczkami. Górny otwór zawieszenia trzeba połączyć z ciągnikiem przy pomocy łącznika i go zabezpieczyć. Regulując długość łącznika górnego, należy ustawić maszynę w pionie. Dobrze wypoziomowany siewnik gwarantuje jednakową głębokość siewu redlicami pierwszego i drugiego rzędu.
Regulacji głębokości siewu należy dokonać na polu po przejechaniu kilku metrów z redlicami zagłębionymi w glebie. Należy sprawdzić, czy siewnik jest prawidłowo wypoziomowany oraz czy ziarno jest wysiane na prawidłowej głębokości. Korekty głębokości należy przeprowadzić centralnie za pomocą korby, przez obrót śruby znajdującej się z tyłu siewnika. Zakres regulacji wynosi od 0 do 10 cm względem poziomu kół. Każda redlica posiada także możliwość indywidualnej regulacji siły nacisku na glebę poprzez zmianę miejsca zaczepienia sprężyny.
Orientacyjne Ustawienia dla Poszczególnych Gatunków Roślin
Dane zawarte w tabeli wysiewu należy traktować jako orientacyjne, ponieważ ziarno tego samego gatunku, ale różnej odmiany nie jest jednakowe pod względem wielkości i ciężaru. Skale dźwigni mogą się również różnić między modelami, a partie nasion mają inną gęstość i MTZ. Dlatego próba kręcona jest zawsze kluczowa i pozwala na dokładne ustawienie siewnika indywidualnie dla każdego przypadku.
Zasady Korzystania z Tabeli Wysiewu (na przykładzie żyta)
Aby ustawić siewnik Poznaniak, np. do wysiewu żyta, należy odnaleźć ten gatunek w tabeli wysiewu. Następnie sprawdzić, ile kilogramów ziarna chcesz wysiać na 1 hektar (przykładowo 157 kg/ha). W tabeli należy odnaleźć odpowiadającą temu wartość skali (zazwyczaj w pierwszej kolumnie) i ustawić przekładnię bezstopniową na wskazaną wartość (w tym przypadku może to być 35). Kolejnym krokiem jest sprawdzenie ustawienia zastawki (dla żyta często w pozycji 3/4) oraz ustawienia dźwigni (denek) - np. w pozycji 2. Na koniec należy ustalić, jakim kółkiem przeprowadzić wysiew. Skrót „W+S” oznacza, że ma to być kółko wąskie plus szerokie. Po wykonaniu wszystkich tych kroków, zawsze należy przeprowadzić próbę kręconą.
Pszenżyto
- Ustawienia pośrednie to zwykle: pozycja dźwigni 4-6, głębokość 3-4 cm, docisk średni.
Łubin
- Dla większych nasion: zacznij od dźwigni 5-7, głębokość 3-5 cm, nieco większy docisk redlic.
Żyto
- Ziarno lżejsze od pszenicy: zacznij od dźwigni 3,5-4,5 i głębokości 2-3 cm. Utrzymuj spokojny przejazd, gdyż zmiany prędkości mocno wpływają na dawkę.
Rzepak
- Wymaga maksymalnej precyzji: stosuj przystawkę drobnonasienną lub ogranicz otwory, ustaw pozycję dźwigni 1-1,5, głębokość 1,5-2 cm. Ważna jest płynna jazda, aby drobne nasiona nie „pulsowały” w aparatach.
Pszenica Jara
- Lubi stabilne warunki: zacznij od dźwigni 4,5-5,5, głębokość 3-4 cm. Jeśli gleba jest sucha, minimalnie zwiększ docisk i potwierdź dawkę próbą kręconą.
Jęczmień
- Ma delikatne ziarno: ustaw dźwignię 4-5, głębokość 2-3 cm. Nie przepełniaj skrzyni i nie przekraczaj prędkości 8 km/h.
Owies
- Jest lekki i „puchaty”: zacznij od dźwigni 5-6, głębokość 3-4 cm (na glebach lekkich bliżej 2-3 cm).
Trawy
- Stosuj przystawkę drobnonasienną; w przeciwnym razie ustaw dźwignię 0,5-1 i głębokość 0,5-1 cm. Pracuj bardzo spokojnie.
Gryka i Ziarna Nieregulaminowe
W przypadku ziaren, których nie ma w tabeli (np. gryka), należy wybrać ziarno podobne pod względem wielkości. W takiej sytuacji należy wykonać próbę kręconą przynajmniej dwukrotnie. Jeśli zakładasz wysiew 100 kg, a z próby wyjdzie Ci 50 kg, na podzielnicy przekładni bezstopniowej należy przesunąć większą wartość niż 50, aby zwiększyć dawkę.